Araştırma Makalesi

Değerler eğitimi üzerine hazırlanan doktora tezlerine bütünsel bir bakış (2007-2024)

Sayı: 75 31 Temmuz 2025
PDF İndir
EN TR

Değerler eğitimi üzerine hazırlanan doktora tezlerine bütünsel bir bakış (2007-2024)

Öz

2007-2024 yılları arasında Türkiye’de değerler eğitimi üzerine yazılan doktora tezlerinin genel eğiliminin incelendiği bu çalışmada ilk olarak YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişime açık olan 119 doktora tezi doküman incelemesi yöntemi ile incelenmiş ve betimsel analiz tekniği ile çözümlenmiştir. Doktora tezleri; yıl, üniversite, fakülte, bölüm, yöntem, örneklem grubu büyüklüğü, sonuç ve öneriler gibi bilgiler üzerinden kategorilere ayrılmıştır. Ulaşılan sonuçlarda değerler eğitimi ile ilgili doktora tezinin daha çok 2018 ile 2024 yılları arasında yazıldığı, en fazla Gazi Üniversitesi ve Atatürk Üniversitesi gibi köklü üniversitelere ait olduğu, eğitim fakültelerinin bu konudaki tezlere daha fazla ev sahipliği yaptığı belirlenmiştir. Tezlerin bölümlere göre dağılımında ise Türkçe ve Sosyal Bilgiler Eğitimi, Temel Eğitim ve Eğitim Bilimleri öne çıkmaktadır. Doktora tezleri, çoğunlukla karma ve nitel araştırma yöntemleri ile yazılmış ve nitel araştırma yöntemlerinin doğasına uygun olarak az sayıda katılımcı sayısı ile yürütülmüştür. Tezlerin ilgili sonuçlarında ağırlıklı olarak edebi eserlerin sıklıkla kullanıldığı görülmektedir. Ayrıca değerler eğitimi için geliştirilen programların etkili olduğu vurgulanmaktadır. Bu kapsamda geliştirilen tez önerilerinde daha çok değerler eğitiminde yazılı ve sözlü edebi eserlerin kullanılması, sınıf içi ve sınıf dışı etkinliklerin olumlu yansımaları ve okul-aile-çevre ilişkisinin bütüncül önemi belirtilmiştir. Araştırmamızda özellikle öne çıkan sonuç ve öneriler kategorilerinin daha iyi yorumlanması ve etkililiğinin anlaşılması adına konu ve katılımcı gruplarını da içeren farklı çalışmaların yapılması önerilebilir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Acemoğlu, A. (2022). Ömer Seyfettin öykülerinde değerler eğitimi [Doktora tezi]. Dokuz Eylül Üniversitesi.
  2. Adıgüzel, O. C., & Ergünay, O. (2012). Türkiye’de değerler üzerine gerçekleştirilen lisansüstü tezlerin eğitim bilimleri ve öğretmen yetiştirme perspektifinden incelenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 11(41), 18-33.
  3. Akarsu, S. (2015). İlkokul (1-4) ve ortaokul (5-8) müzik ders kitaplarında yer alan şarkıların değerler bakımından incelenmesi ve değerler eğitimine ilişkin öğrenci algıları [Doktora tezi]. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi.
  4. Akbaş, O. (2004). Türk Milli Eğitim sisteminin duyuşsal amaçlarının ilköğretim II. kademedeki gerçekleşme derecesinin değerlendirilmesi [Doktora tezi]. Gazi Üniversitesi.
  5. Akbaş, O. (2015). Sosyal Bilgilerde değerler ve öğretimi. B. Tay ve A. Öcal (Ed.). Özel öğretim yöntemleriyle sosyal bilgiler öğretimi içinde (s. 343-370). Pegem Yayıncılık.
  6. Akdemir, S. (2019). İlkokul dördüncü sınıfta felsefe temelli çocuk kitapları yoluyla değerler eğitimine ilişkin bir eylem araştırması [Doktora tezi]. Necmettin Erbakan Üniversitesi.
  7. Akgül, İ. (2020). İlkokul öğrencileri için değer bilinçlendirme yaklaşımına dayalı değer eğitimi uygulaması [Doktora tezi]. Kütahya Dumlupınar Üniversitesi.
  8. Aktepe, V. (2010). İlköğretim 4. sınıf sosyal bilgiler dersinde 'yardımseverlik' değerinin etkinlik temelli öğretimi ve öğrencilerin tutumlarına etkisi [Doktora tezi]. Gazi Üniversitesi.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Değerler Eğitimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Temmuz 2025

Gönderilme Tarihi

1 Ekim 2024

Kabul Tarihi

20 Mayıs 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: 75

Kaynak Göster

APA
Alkar, E., & Özbeğ, B. (2025). Değerler eğitimi üzerine hazırlanan doktora tezlerine bütünsel bir bakış (2007-2024). Mehmet Akif Ersoy University Journal of Education Faculty, 75, 127-151. https://doi.org/10.21764/maeuefd.1559482

   Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi

33574