ÖLÜ/ÖLÜM ETRAFINDA GELİŞEN KÜLT İNANÇLAR VE GRUBUN YENİDEN BÜTÜNLEŞMESİ (SİNOP LALA KÖYÜ ÖRNEĞİ)

The death, which is the last basic incident of life in all over the world and all religions, stands at the core of the life as biological, sociological, anthropological, psychological fact. In this regard, the separation ceremonies are within the important phases of life in almost every society regardless of time and place and they are supported by some rituals that take their origins from tradition. Whereas the societies might have different attitudes towards the death, all of those societies’ common sense is deprivation. Various ceremonial practices and beliefs that are based on archaic times and that can be counted as cultic are evolved around the sense of deprivation towards a husband/wife, a friend or a relative. These practices form the connective side of the society/ group by sustaining emotional union to the individual with different religious/spiritual rituals.

This research aims to identify the cultic beliefs preserving their nature in the sense of death, from the viewpoint that the practices in the sense of death/the dead are the connective sides of the society/ group in the village of Lala in Sinop, with Georgian people. The obtained findings in this context will be for clarifying the reflections of the sacred and cultural values of the people from archaic period on today’s world and the connective side of the social practices ongoing in this context. 

Dünyanın her yerinde ve bütün dinlerde yaşamın son temel olayı olan ölüm, sosyolojik bir olgu olarak toplumsal yaşamın merkezinde durmaktadır.  Bu anlamda, ayrılık törenleri zaman ve zemin fark etmeksizin hemen hemen her toplumda hayatın önemli aşamalarından olup kökenini gelenekten alan birtakım ritüellerle desteklenmektedir. Toplumların ölüm karşısında farklı tutumları var olabileceği gibi bütün toplumların ortak duygusu “yoksunluk” tur. Bir dosta, eşe, yakın akrabaya karşı duyulan yoksunluk hissi etrafında, çeşitli törensel uygulamalar ve temeli kadim zamanlara dayanan kült sayılabilecek inançlar gelişmiştir. Bu uygulamalar, farklı dinsel- büyüsel ritüellerle bireye duygu birlikteliği yaşatarak grubun/toplumun birleştirici yönünü oluşturmaktadır.

Bu çalışma, ölü/ölüm etrafında gelişen uygulamaların toplumun/grubun birleştirici yönü olduğu savından hareketle Sinop ili Lala köyü, Gürcü halkı özelinde, ölüm algısı etrafında varlığını koruyan kült inançları tespit etmeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda elde edilen bulgular, arkaik dönem insanının kutsal, kültürel değerlerinin günümüze yansımalarını ve bu kapsamda devam eden toplumsal uygulamaların birleştirici yönünü açıklamaya yönelik olacaktır.