İnceleme Makalesi

SAUSSURE’ÜN SES VE ANLAM İLİŞKİSİNE DAİR FİKİRLERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

Cilt: 14 Sayı: 36 17 Aralık 2021
PDF İndir
EN TR

SAUSSURE’ÜN SES VE ANLAM İLİŞKİSİNE DAİR FİKİRLERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

Öz

İnsanın temel niteliklerinden biri onun konuşma yetisidir. Konuşmanın sadece iletişim aracı olmaktan öte aynı zamanda insanın yaşantısını belirleyen bir yeti olduğu rahatlıkla görülür. Dil sistemleri ise ilk çağlardan beri merak konusu olmakla beraber pek çok tartışmayı da beraberinde getirmiştir. Bu tartışmaların başında ise ses-anlam ilişkisi ve bu ilişkinin anlamsal boyutlarına dair tartışmalar gelir. Modern dil bilimi çalışmalarının ve tartışmaların başlatıcısı olarak ise İsviçreli dil bilimci Ferdinand de Saussure kabul edilir. Saussure’ün XX. yüzyıl başlarında ortaya koymuş olduğu ve yapısalcılık olarak adlandırılan kuramı dil bilimi çalışmalarında devrim niteliği taşır. Yapısalcılık kuramı dil incelemelerine yeni yaklaşımlar getirmekle beraber pek çok tartışmanın da başlatıcısı olmuştur. Bu tartışmaların odak noktasını ise ses-anlam ilişkilerine dair sorular oluşturmaktadır. Dil göstergesinin iki unsurundan biri olarak söz veya sesin nasıl anlamlandırılacağı veya göstergenin değişimleri ile anlamın değişimleri arasında nasıl bir ilişki olduğu sorularına henüz tatmin edici bir cevap bulunmuş değildir. Bu yazıda Ferdinand de Saussure’ün yapısalcılık kuramı çerçevesinde ses-anlam ilişkisi ele alınacaktır.

Anahtar Kelimeler

Dil bilim, ses bilimi, anlam bilimi, Türk dili, ses ve anlam ilişkisi

Kaynakça

  1. Adıyaman, C. (2010). Türkçede ses ve anlam ilişkisi üzerine bir inceleme. III. Uluslararası Dünya Dili Türkçe Sempozyumu Bildiri Kitabı, 17-26.
  2. Aksan, D. (2006). Anlambilim. Ankara: Engin.
  3. Aksan, D. (2003). Her yönüyle dil (Ana çizgileriyle dilbilim). 2. c., Ankara: Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu.
  4. Akyıldız Ay, D. (2017). Ses sembolizmi ve ses-anlam uyumunun farklı bir sınıflandırma denemesi. İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, 57, 17-27.
  5. Bayramoğlu, H. A. (1982) Toplumsal bilimlerde yapı kavramı yapısal yaklaşımlar ve yapısalcılık. İstanbul: İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi.
  6. Cevizci, A. (2000). Paradigma felsefe sözlüğü. İstanbul: Paradigma.
  7. Eflatun, Kratylos. (Çev.: Suad Y. Baydur), Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı.
  8. Ercilasun, A. B. (2008). Başlangıçtan yirminci yüzyıla Türk dili tarihi. Ankara: Alçağ.
  9. Ercilasun, A. B. - Akkoyunlu, Z. (2014). Kaşgarlı Mahmud, Dîvânu Lugâti’t-Türk, Giriş-Metin-Çeviri-Notlar-Dizin. Ankara: Türk Dil Kurumu.
  10. Ergin, M. (2010). Orhun abideleri. İstanbul: Boğaziçi.

Kaynak Göster

APA
Karaca, M. M. (2021). SAUSSURE’ÜN SES VE ANLAM İLİŞKİSİNE DAİR FİKİRLERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, 14(36), 1414-1423. https://doi.org/10.12981/mahder.877208
AMA
1.Karaca MM. SAUSSURE’ÜN SES VE ANLAM İLİŞKİSİNE DAİR FİKİRLERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME. Motif Akademi. 2021;14(36):1414-1423. doi:10.12981/mahder.877208
Chicago
Karaca, Mehmet Mustafa. 2021. “SAUSSURE’ÜN SES VE ANLAM İLİŞKİSİNE DAİR FİKİRLERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME”. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi 14 (36): 1414-23. https://doi.org/10.12981/mahder.877208.
EndNote
Karaca MM (01 Aralık 2021) SAUSSURE’ÜN SES VE ANLAM İLİŞKİSİNE DAİR FİKİRLERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi 14 36 1414–1423.
IEEE
[1]M. M. Karaca, “SAUSSURE’ÜN SES VE ANLAM İLİŞKİSİNE DAİR FİKİRLERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME”, Motif Akademi, c. 14, sy 36, ss. 1414–1423, Ara. 2021, doi: 10.12981/mahder.877208.
ISNAD
Karaca, Mehmet Mustafa. “SAUSSURE’ÜN SES VE ANLAM İLİŞKİSİNE DAİR FİKİRLERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME”. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi 14/36 (01 Aralık 2021): 1414-1423. https://doi.org/10.12981/mahder.877208.
JAMA
1.Karaca MM. SAUSSURE’ÜN SES VE ANLAM İLİŞKİSİNE DAİR FİKİRLERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME. Motif Akademi. 2021;14:1414–1423.
MLA
Karaca, Mehmet Mustafa. “SAUSSURE’ÜN SES VE ANLAM İLİŞKİSİNE DAİR FİKİRLERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME”. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, c. 14, sy 36, Aralık 2021, ss. 1414-23, doi:10.12981/mahder.877208.
Vancouver
1.Mehmet Mustafa Karaca. SAUSSURE’ÜN SES VE ANLAM İLİŞKİSİNE DAİR FİKİRLERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME. Motif Akademi. 01 Aralık 2021;14(36):1414-23. doi:10.12981/mahder.877208