Kent Parklarının Kullanım Nedenleri Üzerine Bir Araştırma: Amasya Adliye Kent Parkı Örneği

Öz

Kamusal açık ve yeşil alanlar içerisinde bulunan ve kent halkı tarafından yoğun olarak kullanılan önemli elemanlardan birisi kent parklarıdır. Kent parkları genellikle kent merkezinde ya da kent merkezine yakın yerlerde bulunmaktadır. Kent parkları, kültürel değerler, politik ve sosyo-ekonomik yapı ile biçimlenmektedir. Kent parkları kent insanına sosyal, psikolojik, işlevsel ve rekreasyonel açıdan birçok olanak sunmakta, kent kimliğine ve kent ekolojisine katkı sağlamaktadır. Bu çalışmanın amacı Amasya Adliye Kent Parkı’nın yakın çevresinde yer alan binaların işlevleri doğrultusunda kente sağladığı katkıları, kent halkının parkı kullanım nedenleri ve yoğunluğunu ortaya koymaktır. Kent parkının yakın çevresinde çeşitli kamu kurum ve kuruluşları, eğitim kurumları, iş merkezleri, yeme-içme yerleri, konut alanları gibi kullanımlar yer almaktadır. Çalışma kapsamında 100 kişiyle kent halkı anketi ve yüz yüze görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Çalışma sonucunda Adliye Kent Parkı’nın toplanma ve odak noktası olma özelliğine sahip olduğu, rekreasyonel etkinlikler açısından her yaş gurubuna yönelik olarak kullanılmadığı tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Amasya adliye kent parkı
• Kamusal açık ve yeşil alan
• kent parkı

A Research on the Usage Reasons of Urban Parks: A Case Study of Amasya Courthouse Urban Park

Öz

One of the important elements in the public open and green lands and used extensively by the people of the city is urban parks. Urban parks are usually located in the city center or close to the city center. Urban parks are shaped by cultural values, political and socio-economic structure. Urban parks offer many opportunities for urban, social, psychological, functional and recreational aspects and contribute to urban identity and urban ecology. The aim of this study is to reveal the contributions of the people in the vicinity of Amasya Courthouse Urban Park in line with the functions of the buildings, the reasons and density of the city's use of the park. There are various public institutions and organizations, educational institutions, business centers, eating and drinking places, and residential areas etc. placed near by the urban park. Within the scope of the study, a survey was conducted with 100 people face to face. As a result of the study, it was determined that the Amasya Courthouse Urban Park has the characteristic of being a meeting point and it is not used for all age groups in terms of recreational activities.

Anahtar Kelimeler

• Amasya courthouse urban park
• public open and green land
• urban park

Kaynakça

1. Akkam, M.S. (2019). Design Criteria and Limitation for the Urban Park Design at City Level, Study Case Halep. Istanbul Aydın University Institute of Science and Technology Master Thesis, Istanbul, p.110.
2. Bal, A. (2005). Zonguldak Kenti Yeşil Alan Sistemindeki Çocuk Oyun Alanlarının Durumunun Peyzaj Mimarlığı İlkeleri Açısından İrdelenmesi. Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Mimarlık Tezi, Bartın.
3. Başalma, D.E., Uslu, A., Körmeçli, P.Ş. (2017). Kent Parkı Kalite Göstergelerinin Değerlendirilmesi Kapsamında Bir Deneme: Ankara/100. Yıl Birlik Parkı Örneği, International Journal of Landscape Architecture Research (IJLAR), 1(1):8-13.
4. Beyli, K.N., Yeşil, M. (2019). Ordu (Altınordu) Kenti Parklarının Kullanıcı Memnuniyeti Açısından İrdelenmesi, Akademik Ziraat Dergisi, 8(2):243-250.
5. Boyacı, E. (2010). Factors Determining City Park Functions in Our Country. Ankara University Graduate School of Natural and Applied Sciences Master Thesis, Ankara, p.107.
6. Bruch, S.P. (2006). Environmental Equity of lansing’s Urban Park Policy. Michigan State University Department of Geography Doctorate Thesis, USA.
7. Bulut, Z., Kılıçaslan, Ç., Deniz, B., Kara, B. (2010). Kentsel Ekosistemlerde Sürdürülebilirlik ve Açık-Yeşil Alanlar, III. Ulusal Karadeniz Ormancılık Kongresi, Artvin Türkiye, p.1484-1493.
8. Bunakov, O.A., Eidelman, B.M., Fakhrutdinova, L.R. (2019). Creation and Use of City Parks for Tourism and the Recreation. Academic Journal of Interdisciplinary Studies 8(4):21-26.

9. Byrne, J., Sipe, N. (2010). Green and Open Space Planning for Urban Consolidation – A Review of the Literature and Best Practice. Urban Research Program, March, Issues Paper 11, Griffith University, Australia, p. 49.
10. Canik, G. (2014). Amasya Tarihi Kent Merkezinde Yer Alan Pirinççi Promenad Alanının Nehir ve Kentle Olan İlişkisi Üzerine Bir Değerlendirme, Düzce Üniversitesi Ormancılık Dergisi 10 (1):23-36.
11. Chang, Z., Chen, J., Li, W., Li, X. (2019). Public Transportation and the Spatial Inequality of Urban Park Accessibility: New Evidence from Hong Kong. Transportation Research Part D 76:111-122.
12. Chen, S., Sleipness, O., Xu, Y., Park, K., Christensen, K. (2020). A Systematic Review of Alternative Protocols for Evaluating Non-Spatial Dimensions of Urban Parks. Urban Forestry & Urban Greening, 53:1-15.
13. Çetinkaya, G., Erman, A., Uzun, M.S. (2015). Determination of the Recreational Park Users Satisfactions and Dissatisfactions Factors, Journal of Human Sciences, 12(1):851-869.
14. Demir, Z. (2004). Düzce’nin Yeni Kentleşme Sürecinde Açık ve Yeşil Alanlara Yeni Fonksiyonlar Kazandırılması. İstanbul Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Doktora Tezi, İstanbul.
15. Dharmawan, V., Rachmaniyah, N. (2020). Spatial Behavior Pattern of Visitors in City Park Case Study: Flora and Bungkul Park. In: Proceedings of Indonesia 2019 3rd International Conference on Engineering and Applied Technology (ICEAT), Sorongi Indonesia, p.1-7. Elinç, H. (2011). Görsel Kalite Değerlendirmesi Yöntemi ile Antalya İli Alanya İlçesindeki Abdurrahman Alaettinoğlu ve Alanya Belediye Başkanları Kent Parklarının İrdelenmesi. Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Konya.
16. Fasihi, H. (2019). Urban Parks and Their Accessibility in Tehran. Iran, Environmental Justice, 12(6):242-249.
17. Fasihi, H., Parizadi, T. (2020). Analysis of Spatial Equity and Access to Urban Parks in Ilam, Iran, Journal of Environmental Management, 260:1-6.
18. Ferdous, R. (2020). Universal Urban Language: Collective Social Behavior in Urban Parks. Tampere University Faculty of Built Environment Master of Science Thesis, Finland, p.66.
19. Gürer, N., Uğurlar, A. (2017). Kent Parklarında Kullanıcı Memnuniyeti: Ankara Kuğulu Park Örneği, Megaron, 12(3):443-459.
20. Huzlík, J., Hegrová, J., Effenberger, K., Ličbinský, R., Brtnický, M. (2020). Air Quality in Brno City Parks, Atmosphere, 11(510):1-19.
21. Jahani, A., Saffariha, M. (2020). Aesthetic Preference and Mental Restoration Prediction in Urban Parks: An Application of Environmental Modeling Approach. Urban Forestry & Urban Greening, 54:1-14.
22. Jo, H.I., Jeon, J.Y. (2020). The Influence of Human Behavioral Characteristics on Soundscape Perception in Urban Parks: Subjective and Observational Approaches, Landscape and Urban Planning, 203:1-16.
23. Kalıpsız, A. (1981). İstatistik Yöntemler, İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Yayınları, İstanbul, p.558.
24. Karakaya, N., Cengiz Taşlı, T. (2019). The Importance of Urban Park Increasing Quality of Life: The Case of Eskişehir. International Journal of Society Researches, 14(20):1259-1283.
25. Karasar, N. (1982). Bilimsel Araştırma Yöntemi, Nobel Akademik Yayıncılık, Ankara, p.310.
26. Kim, K., Yi, C., Lee, S. (2019). Impact of Urban Characteristics on Cooling Energy Consumption Before and After Construction of an Urban Park: The Case of Gyeongui Line Forest in Seoul. Energy and Buildings, 191:42-51.
27. Kurt Konakoğlu, S.S., Kurdoğlu, B.Ç. (2017). Kentsel Değişimin Amasya Kent Kimliği Üzerine Etkisi, 2. Uluslararası Mühendislik, Mimarlık ve Tasarım Kongresi, Kocaeli, Türkiye, p. 473-474.
28. Lam, K., Ng, S., Huı, W., Chan, P. (2005). Environmental Quality of Urban Parks and Open Spaces in Hong Kong, Environmental Monitoring and Assessment, 11:55-73.
29. Lee, B.K., Shon, S.Y., Yang, S. (2014). Design Guidelines for the Dashilar, Beijing Open Green Space Redevelopment Project. Urban Forestry & Urban Greening, 13:385-396.
30. Li, C.L. (2020). Quality of Life: The Perspective of Urban Park Recreation in Three Asian Cities. Journal of Outdoor Recreation and Tourism, 29:1-10.
31. Liu, J., Liu, Q., Ma, J., Wu, H., Qu, Y., Gong, Y., Yang, S., An, Y., Zhou, Y. (2020). Heavy Metal(loid)s in the Topsoil of Urban Parks in Beijing, China: Concentrations, Potential Sources, and Risk Assessment. Environmental Pollution, 260:1-10.
32. Liu, Q., Wu, Y., Xiao, Y., Fu, W., Zhuo, Z., Van Den Bosch, C.C.K., Huang, Q., Lan, S. (2020). More Meaningful, More Restorative? Linking Local Landscape Characteristics and Place Attachment to Restorative Perceptions of Urban Park Visitors. Landscape and Urban Planning, 197:1-11.
33. Mlynarz, D.T. (2005). Integrating Industrial Legacy into Contemporary Urban Park Design: An Exploratory Study. Guelph University Department of Landscape Architecture Master Thesis, Canada.
34. Mohandespor, S. (2019). Evaluation of The Urban Park Design Criterias, The Case of Taraqi Park of Afghanistan. Istanbul Aydın University Institute of Science and Technology Master Thesis, Istanbul, p.78.
35. Orhunbilge, N. (1997). Örnekleme Yöntemleri ve Hipotez Testleri, Avcıol Basın Yayınları, İstanbul, p.344.
36. Onsekiz, D., Emür, S.H. (2008). Kent Parklarında Kullanıcı Tercihleri ve Değerlendirme Ölçütlerinin Belirlenmesi, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 1(24):69-105.
37. Özdingiş, N. (2007). İstanbul Kent Parklarının Bedensel Özürlüler Açısından Değerlendirilmesine Yönelik Bir Araştırma. Bahçeşehir Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
38. Özkır, A. (2007). Kent Parkları Yönetim Modelinin Geliştirilmesi. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Doktora Tezi, Ankara.
39. Öztürk Kurtaslan, B. (2017). Investigating the Successful Urban Park Planning and Management Approach on the Sample of Teardrop Park-New York. International Journal of Society Researches, 7(13):742-760.
40. Polat, A.T., Güngör, S., Adıyaman, S. (2011). Konya Kenti Yakın Çevresindeki Kentsel Rekreasyon Alanlarının Görsel Kalitesi İle Kullanıcıların Demografik Özellikleri Arasındaki İlişkiler, I. Ulusal Akdeniz Orman ve Çevre Sempozyumu, Kahramanmaraş Türkiye, p.607-617.
41. Rahmanov, O., Pukowiec-Kurda, K., Banaszek, J., Brom, K. (2019). Floristic Diversity in Selected City Parks in Southern Poland. Environmental Protection and Natural Resources, 30(4):8-17.
42. Ridwan, N., Rusnada, R. (2019). Identification of Quality Open Green Space in Blang Padang Areas. Jurnal Inovasi Teknologi dan Rekayasa, 4(2):84-89.
43. Şenol, E. (2014) Amasya Kentinin Cumhuriyet Dönemi Mekânsal Gelişimi ve Tarım Alanlarının Amaç Dışı Kullanımı, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 30 (7):228-242.
44. Torabi, N., Lindsay, J., Smith, J., Khorb, L.A., Sainsbury, O. (2020). Widening the Lens: Understanding Urban Parks as a Network. Cities, 98:1-12.
45. Uzun, S. (2005). Kırsal ve Kentsel Alanlardaki Parklarda Kullanıcı Memnuniyeti; Gölcük Ormaniçi Dinlenme Alanı ve İnönü Parkı Örneği. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Bolu.
46. Yorulmaz, A. (2006). Harikalar Diyarı Parkının Kullanıcı Profili ve Beklentilerinin Belirlenmesi. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
47. Wan, C., Shen, G.Q., Choi, S. (2020). Effects of Physical and Psychological Factors on Users’ Attitudes, Use Patterns, and Perceived Benefits toward Urban Parks. Urban Forestry & Urban Greening, 51:1-13.
48. Wong, K.K., Domroes, M. (2005). The Visual Quality of Urban Park Scenes of Kowloon Park, Hong Kong: Likeability, Affective Appraisal, and Cross-cultural Perspectives, Environment and Planning B: Planning and Design, 32:617- 632.