TÜRKİYE’NİN GÖÇ GERÇEKLİĞİ VE ÖRGÜTLENMESİ ÜZERİNE BİR TARTIŞMA - A DISCUSSION ON TURKEY'S MIGRATION REALITY AND ORGANIZATION

Dünya coğrafyasının demografik, kültürel, toplumsal şekillenişi göçlerle gerçekleşmektedir. Bu özellik nedeniyle geçiş üssü konumunda olan coğrafyalarda göç genel bir gerçeklik olmakla birlikte birdenbire gerçekleşen göçler büyük değişimlere neden olmaktadır. Göçler bu etkisi dolayısıyla genellikle göç edilen toplum veya ülke insanları için büyük sorunlara neden olmakta veya en azından öyle görünmektedirler. Göçler büyük ölçüde daha iyi refah seviyesine erişmek gibi nedenlerle gerçekleşse de savaşlar, afetler gibi nedenlerle de zorunlu olarak ortaya çıkabilmektedir. Nedeni ne olursa olsun bir ülkeden bir başka ülkeye gitmek, yerleşmek, yaşamı sürdürmek gibi eylemlerin tamamı devletlerin onayıyla gerçekleşmektedir.  İnsanlık tarihinin hemen her aşamasında olan göç küreselleşme ile başka bir form almış, göç mevzuatı ve örgütlenmesiyle uluslararası düzenlemelerin etkinliği önem kazanmıştır.  Ancak göçün artan uluslararası önemine bağlı olarak şemsiye veya çatı nitelikli düzenleme ve yaklaşımlar ulusötesi bir anlayışla belirlenmeye çalışılsa da öncelikle etkisi göç edilen ülke veya topluma yönelik olduğu için ulusal düzeyde çeşitli hukuksal, örgütsel ve dolayısıyla yönetsel reformlar gerektirmektedir. Bu gereklilik pek çok ülke gibi Türkiye için de kendi göstermiştir. Komşu ülke olan Suriye’de çıkan iç savaş nedeniyle Türkiye’ye önemli sayıda göç eden insan olmuştur. Dolayısıyla 2000’lerin başında Avrupa Birliği üyelik süreciyle başlayan göçe ilişkin örgütlenme süreci 2011’den sonra Suriyelilerin yoğun göçleri karşısında ivedilikle reforma tabi tutulmuştur. Bu makale kapsamında söz konusu reformlar merkezinde konu ele alınmaya çalışılacak ve bazı temel kabullere ilişkin farklı bakış açıları sunulmaya çalışılacaktır. İlk olarak gerçekte göç bir sorun mudur? Bu sorunun cevabı verilmeden diğerlerini bulmak kolay değildir. Dolayısıyla konunun tartışılması gereken temel boyutlarından biri budur. İkinci boyut kavram ve konuya yaklaşıma yöneliktir. Ve üçüncü boyut klasik bir kamu örgütlenmesi bu konunun çözümüne ne derece cevap verebilir? Bu çalışma belirtilen temel soru ve boyutlar itibarıyla konuya farklı bir yaklaşım ve öneri getirme çabası olarak değerlendirilebilir.