Woodrow Wilson ve İdarenin İncelenmesi: Reform Bağlamında Yeniden Okumak

Öz

Bu çalışmada Woodrow Wilson’ın 1887 yılında yayınladığı Yönetimin İncelenmesi (The Study of Administration) adlı ünlü makalesi, genel yaklaşımın dışında, faklı bir açıdan ele alınmaya çalışılmıştır. Wilson’ın söz konusu makalesi, akademik literatürde ağırlıklı olarak Siyaset-İdare ayrımı ve Kamu Yönetimi disiplinin doğuşu üzerinden ele alınmıştır. Bu çalışmada ise Wilson’ın söz konusu makalesi reform bağlamında ele alınmıştır. Wilson’ın temel amacının Siyaset-İdare ayrımını ortaya koyarak İdare disiplinin ortaya çıkışını müjdelemek değil; Kıta-Avrupası idare anlayışını ülkesine aktarmaya çalışmak olduğu tezi üzerinde durulmuştur. Çalışmada, Wilson’ın Avrupa’ya bakışı ile idare reformlara yaklaşımı, o dönemdeki Osmanlı devlet seçkinlerinin Avrupa’ya bakışı ile reformlara yaklaşımları arasındaki farka değinilmiştir. Bu bağlamda, Wilson’un, İdarenin İncelenmesi adlı makalesinde ortaya koyduğu reform yaklaşımları, iki yüz yıldan beridir reform süreci yaşayan Türkiye için önemli biresin kaynağı olabilir. Kamu yönetimi teorisyenleri ve uygulayıcıları, söz konusu makaleye bu bağlamda tekrar göz atmalıdırlar.

Anahtar Kelimeler

• Woodrow Wilson,İdarenin İncelenmesi,Reform

Woodrow Wilson And The Study of Administration: Re-reading in The Context of Reform

Abstract

In this study, the famous article The Study of Administration published by Woodrow Wilson in 1887 is aimed to be discussed from a different vantage point than the common approaches. This article of Wilson is mostly approached in the academic literature with regards to politics-administration dichotomy and the birth of Public Administration discipline. In this study, Wilson's article is discussed within the context of reform. It is emphasized that the main objective of Wilson was not to herald the birth of the discipline of administration by setting forth the dichotomy of Politics and Administration but rather to try to transfer to his own country continental Europe's conception of administration. In this study, the difference between Wilson's approach to Europe and administrative reforms and that of the Ottoman state elite at that period of time is touched upon. In this context, the reform approaches that Wilson set forth in his article, The Study of Administration can be an important guiding spirit for Turkey which has been experiencing a reform process for two hundred years. Theoreticians and practitioners of Public Administration should re-review this article in this context.

Keywords

• Woodrow Wilson,The Study of Administration,Reform

Kaynakça

1. AYMAN GÜLER, Birgül (2005), Devlette Reform Yazıları: Dünyada ve Türkiye’de Ekonomik Liberalizasyondan Siyasi-İdari Liberalizasyona, Paragraf Yayınları, Ankara.
2. DAVİSON, Roderic H. (2005), Osmanlı İmparatorluğu’nda Reform (1856-1876), Agora Yayınları, İstanbul.
3. DEFTERDAR SARI MEHMET PAŞA (2000), Devlet Adamlarına Öğütler (Çev. Hüseyin Ragıp Uğural), Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları, Ankara, 4.Baskı.
4. DORFMAN, Joseph (1941), “The Seligman Correspondence III”, Political Science Quarterly, S.56(3), ss.392-419.
5. ENGELHARDT, Eduard Philippe (2017), Türkiye ve Tanzîmat: Devlet-i Osmaniye’nin Târih-i Islahatı 1826’dan 1882’ye (Çev. Erol Kılınç), Ötüken Yayınları, İstanbul.
6. ERGÜN, Turgay (1997), “Postmodernizm ve Kamu Yönetimi”, Amme İdaresi Dergisi, S.30(4), ss.3-15.
7. ERTAŞ, Kazım (2008), "Gelibolulu Mustafa Ali’nin Nasihatu’s Selatin İsimli Eserinin Tenkidli Metni", Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
8. GÜCÜM, Kuntay (2008), "Islahat Fermanı Sonrasında (1856-1871) Osmanlı Devlet Yapısındaki Değişime Fransa’nın Etkisi", Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.

9. HEPER, Metin (1973), Modernleşme ve Bürokrasi, Türk Sosyal Bilimler Derneği Yayını, Ankara.
10. HOFFMAN, M. Curtis (2002), “Paradigm Lost: Public Administration at Johns Hopkins University, 1884-96”, Public Administration Review, S.62(1), ss.12-23.
11. HOLDEN, Matthew Jr. (1996), Continuity And Disruption: Essays in Public Administration: Essay in Public Administration, Universty of Pittsburg Press, Pittsburg, Pa., USA.
12. KOÇİBEY (1972), Koçibey Risalesi (Yay. Haz. Zuhuri Danışman), MEB Yayınları, İstanbul.
13. LİNK, Stanley (1968), “Woodrow Wilson And The Study of Administration”, Proceedings of The American Philosophical Society, S.112(6), ss.431-433.
14. NAİDU, Shantanu P. (1996), Paublic Administration: Concepts And Theories, New Age, New Delhi.
15. ORTAYLI, İlber (1979), Türkiye İdare Tarihi, TODAİE Yayınları, Ankara.
16. SAİD HALİD PAŞA (2003), Bütün Eserleri (Yay. Haz. Ahmet Özlap), Anka Yayınları, İstanbul.
17. SAYAR, Ahmet Güner (1986), Osmanlı İktisat Düşüncesinin Çağdaşlaşması, Der Yayınları, İstanbul.
18. SCHUESSLER, Jennifer (2015), “Woodrow Wilson's Legacy Gets Complicated”, The New York Times, November 29, 2015, https://www.nytimes.com/2015/11/30/arts/woodrow-wilsons-legacy-gets-complicated.html (Erişim Tarihi: 03.08.2019).
19. STİLLMAN, Richard J. (1973), “Woodrow Wilson And The Study of Administration: A New Look at an Old Essay”, The American Political Science Review, S.67(2), ss.582-588.
20. ŞENER, Hasan Engin (2007), “Kamu Yönetiminde Posmodernizm”, Kamu Yönetimi: Yöntem ve Sorunlar (Der. Şinasi Aksoy, Yılmaz Üstuner), Nobel Yayınları, Ankara, ss.31-47.
21. WİLSON, Woodrow (1887), “The Study of Administration”, Political Science Quarterly, S.2(2), ss.197-222.
22. WİLSON, Woodrow (1961), İdarenin İncelenmesi (Çev. Nermin Abadan), Türk Siyasi İlimler Deneği Yayını, İstanbul.
23. https://en.wikipedia.org/wiki/Woodrow_Wilson (Erişim Tarihi: 03.08.2019).
24. https://www.britannica.com/biography/Woodrow-Wilson/Second-term-as-president (Erişim Tarihi: 03.08.2019).
25. https://www.gutenberg.org/files/35861/35861-h/35861-h.htm (Erişim Tarihi: 03.08.2019).