Algılanan Yönetici Desteğinin Çalışanların Duygusal Emekleri Üzerindeki Etkisinin Belirlenmesi: Bir Alan Araştırması

Öz

Çalışanların işlerini yerine getirdiği esnada onlardan beklenen ve tarifi olmayan, mimik, beden duruşu, ses tonu gibi duygusal gösterimler duygusal emek olarak tanımlanmaktadır. Algılanan yönetici desteği ise, çalışanın gözünde örgütün temsilcisi olan yöneticilerinin gerek iş konusunda gerekse duygusal anlamda kendilerinin yanında olduğunu hissetmesidir. Yöneticisinden destek gören çalışanların motivasyonlarında, performanslarında, örgüte bağlılık düzeyinde, örgütsel vatandaşlık davranışında, duygusal emek sergileme düzeylerinde olumlu değişimler yaşanmaktadır. Sağlık, hizmet ve eğitim gibi sektörlerde çalışanların duygusal emek gösterim düzeyleri yüksektir. Diğer sektöre göre görece daha az incelenmiş olması nedeniyle bu çalışmada eğitim sektörü çalışanlarının duygusal emek gösterimleri ve algılanan yönetici desteği ilişkisi ele alınmıştır. Bu nedenle, araştırmanın örneklemi İstanbul’daki vakıf üniversitelerinin çalışanları olarak belirlenmiştir. Araştırmada nicel yöntemler kullanılmış olup, araştırmaya 241 kişi katılım sağlamıştır. Gerçekleştirilen analiz sonucunda algılanan yönetici desteği ile duygusal emek ve duygusal emeğin boyutlarından olan derinlemesine eylem arasında pozitif yönde bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca yapılan regresyon analizi ile de algılanan yönetici desteğinin duygusal emeği pozitif yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Algılanan Yönetici Desteği
• Duygusal Emek
• Derinlemesine Eylem
• Sahte Duygular
• Gizlenen Eylem

Determınıng The Impact of Employees Perceived Manager Support on Emotional Labor: A Field Research

Abstract

Emotional impressions such as facial expressions, body posture, and tone of voice, which are not expected and described by them, are defined as emotional labor. Perceived manager support is that the managers, who are the representatives of the organization in the eyes of the employee, feel that they are with them both in business and emotional terms. There are positive changes in the motivations, performances, organizational commitment level, organizational citizenship behavior, and emotional labor performance levels of employees who are supported by their managers. Employees' emotional labor performance such as health, service and education are high. The fact that it has been examined relatively less than the other sector, in this case, the emotional labor performances of education workers and the manager support relationship are discussed. Send the sample of this research as the contents of the foundation universities in Istanbul. Quantitative methods are examined in the study, 241 people participated in the study. As a result of the analysis, there is a positive relationship between perceived manager support and emotional labor and in-depth action, which is one of the dimensions of emotional labor. In addition, the regression analysis concluded that perceived manager support positively affected emotional labor.

Keywords

• Perceived Administrator Support
• Emotional Labor
• In-depth Action
• False Emotions
• Hidden Action

Kaynakça

1. ADİLOĞULLARI, İlhan, GÖRGÜLÜ, Recep ve ULUCAN, Hakkı (2017), “Algılanan Yönetici Desteğinin Örgütsel Bağlılığa Etkisi: Profesyonel Futbolcular Örneği”, International Journal of Sports Exercise & Training Sciences, S.3(4), ss.188-198.
2. AKÇAY, Cengiz ve ÇORUK, Adil (2012), “Çalışma Yaşamında Duygular ve Yönetimi: Kavramsal Bir İnceleme”, Eğitimde Politika Analizi Dergisi, S.1(1), ss.3-25.
3. ALEV, Sedat ve BOZBAYINDIR, Fatih (2018), “Öğretmenlerin Genel Öz Yeterlilik Algıları, İzlenim Yönetimi Taktikleri Kullanımları ve Duygusal Emek Davranışları Arasındaki İlişki”, Ahi Evran Universitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, S.19(3), ss.1788-1806.
4. ARGON, Türkan (2015), “Öğretmenlerin Sahip Oldukları Duygu Durumlarını Okul Yöneticilerinin Dikkate Alıp Almamalarına İlişkin Görüşleri”, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, S.15(1), ss.377-404.
5. AYDIN GÖKTEPE, Esra (2017), “Algılanan Yönetici Desteği Ölçeği: Geliştirilmesi, Geçerliliği ve Güvenirliliği”, İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, S.46, ss.31-48.
6. AYDIN GÖKTEPE, Esra (2018), “Relationship Between New Career Attitudes, Perceived Supervisor Support and Word Engagement”, Current Debates in Labour Economics Demography & Gender Studies, S.7, ss.43-64.
7. BASIM, Nejat ve BEGENİRBAŞ, Memduh (2012), “Çalışma Yaşamında Duygusal Emek: Bir Ölçek Uyarlama Çalışması”, Yönetim ve Ekonomi Dergisi, S.19(1), ss.77-90.
8. BAŞ, Murat (2019), “Lider-Üye Etkileşiminin Duygusal Emek Üzerine Etkisi: Banka Çalışanları Örneği”, Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, S.1(2), ss.77-93.

9. BHANTHUMNAVİN, Duchduen (2000), “Importance of Supervisory Social Support and its Implications for HRD in Thailand”, Psychology and Developing Societies, S.12(2), ss.155-166.
10. BROTHERIDGE, Céleste ve LEE, Raymond (2003), “Development and Validation of the Emotional Labour Scale”, Journal of Occupational and Organizational Psychology, S.76(1), ss.365-379.
11. BÜYÜKÖZTÜRK, Şener (2010), Sosyal Bilimler için Veri Analizi El Kitabı, Pegem Akademi Yayınları, Ankara, 11.Baskı.
12. CİNNİOĞLU, Hasan ve SALHA, Hamide (2017), “İşgörenlerin Paternalist Liderlik Algılarının Duygusal Emek Düzeyleri Üzerine Etkisi: İstanbul’daki Yiyecek İçecek İşletmeleri Üzerine Bir Araştırma”, Sosyal Bilimler Metinleri, S.2, ss.68-77.
13. ÇAKAR, Nigar Demircan ve YILDIZ, Sibel (2009), “Örgütsel Adaletin İş Tatmini Üzerindeki Etkisi: ‘Algılanan Örgütsel Destek’ Bir Ara Değişken mi?”, Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, S.8(28), ss.68-90.
14. DEMİRCAN, Pelin ve TURUNÇ, Ömer (2017), “İş - Aile Çatışması - Duygusal Emek İlişkisinde Lider Desteğinin Rolü: Eğitim Üzerine Bir Araştırma”, İGÜ Sosyal Bilimler Dergisi, S.4(1), ss.41-76.
15. DURSUN, Salih, AYTAÇ, Serpil ve BAYRAM, Nuran (2014), “Duygusal Emek Ölçeği Türkçe Formunun Geçerlilik ve Güvenilirlik Çalışması”, “İŞ, GÜÇ” Endüstri İlişkileri ve İnsan Kaynakları Dergisi, S.16(2), ss.10-18.
16. ERTÜRK, Abbas, KESKİN KARA, Sultan Bilge ve GÜNEŞ, Demet Zafer (2016), “Duygusal Emek ve Psikolojik İyi Oluş: Bir Yordayıcı Olarak Yönetsel Destek Algısı”, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, S.16(4), ss.1723-1744.
17. FINDIKLI, Mine Afacan (2014), “Algılanan Lider Desteği ve Algılanan Örgütsel Destek ile İşten Ayrılma Niyeti İlişkisinde Örgütsel Özdeşlemenin Aracılık Rolü: İstanbul’da Kamu Çalışanları Üzerine Bir Araştırma”, İ.Ü. İşletme Fakültesi İşletme İktisadi Enstitüsü Yönetim Dergisi, S.25(77), ss.136-157.
18. GİRAY, Muazzez Deniz ve ŞAHİN, Deniz (2012), “Algılanan Örgütsel, Yönetici ve Çalışma Arkadaşları Desteği Ölçekleri: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”, Türk Psikoloji Yazıları, S.15(30), ss.1-9.
19. GÜLOVA, Asena Altın, PALAMUTÇUOĞLU, Bedrettin Türker ve PALAMUTÇUOĞLU, Aynur Terzi (2013), “Duygusal Emek ile İşe Bağlılık Arasındaki İlişkide Amir Desteğinin Rolü: Üniversitede Öğrenci İşleri Personeline Yönelik Bir Araştırma”, Dokuz Eylül Üniversitesi İİBF Dergisi, S.28(2), ss.41-74.
20. İNCE, Ali Rıza (2016), “Algılanan Örgütsel Desteğin İşe Adanmışlık Üzerindeki Etkisinde Yönetici Desteğinin Aracılık Rolü”, Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, S.15(57), ss.649-660.
21. KALAYCI, Şeref (2014), SPSS Uygulamalı Çok Değişkenli İstatistik Teknikleri, Asil Yayınları, Ankara, 6.Baskı.
22. KORKUT, Nihan ve GÜRKAN, Güney Çetin (2019), “Sağlık Çalışanlarının Algıladığı Yönetici Desteğinin Duygusal Emek Üzerindeki Etkisinin Karşılaştırmalı Olarak İncelenmesi: Bir Kamu ve Bir Özel Hastane Örneği”, Journal of Organizational Behavior Review, S.1(1), ss.78-96.
23. KRAIMER, Maria L. ve WAYNE, Sandy J. (2004), "An Examination of Perceived Organizational Support as a Multidimensional Construct in the Context of An Expatriate Assignment", Journal of Management, S.30, ss.209-237.
24. LLOYD, Chris, KİNG, Robert ve CHENOWETH, Lesley (2002), “Social Work, Stress and Burnout: A Review”, Journal of Mental Health, S.11(3), ss.255-265.
25. ÖTKEN, Ayşe Begüm (2015), “Algılanan Örgütsel Destek ve Psikolojik Sahiplenme Arasındaki İlişki ve Bu İlişkide Örgütsel Adaletin Rolü”, Hacettepe Üniversitesi İİBF Dergisi, S.33(2), ss.113-140.
26. ÖZDEVECİOĞLU, Mahmut (2003), “Algılanan Örgütsel Destek ile Örgütsel Bağlılık Arasındaki İlişkilerin Belirlenmesine Yönelik Bir Araştırma”, Dokuz Eylül Üniversitesi İİBF Dergisi, S.18(2), ss.113-130.
27. PEKDEMİR, Işıl, KOÇOĞLU, Merve ve GÜRKAN, Güney Çetin (2013), “Birey - Örgüt Uyumunun Açıkça Konuşma Davranışı Üzerindeki Etkisinde Algılanan Yönetici Desteğinin Aracılık Rolü: MBA Öğrencilerine Yönelik Bir Araştırma”, İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi İşletme İktisadı Enstitüsü Yönetim Dergisi, S.24(75), ss.83-104.
28. TABACHNICK, Barbara, G. ve FIDELL, Linda S. (2007), Using Multivariate Statistics, Pearson Education, Boston, 5th Edition.
29. TDK - TÜRK DİL KURUMU (t.y), Büyük Türkçe Sözlük, TDK Yayını, Ankara, https://sozluk.gov.tr/ (Erişim Tarihi: 04.01.2020).
30. TÖREMEN, Fatih ve ÇANKAYA, İbrahim (2008), “Yönetimde Etkili Bir Yaklaşım: Duygu Yönetimi”, Kuramsal Eğitimbilim Dergisi, S.1(1), ss.33-47.
31. TURUNÇ, Ömer ve ÇELİK, Mazlum (2010), “Çalışanların Algıladıkları Örgütsel Destek ve İş Stresinin Örgütsel Özdeşleşme ve İş Performansına Etkisi”, Yönetim ve Ekonomi Dergisi, S.17(2), ss.183-206.
32. TURUNÇ, Ömer ve FINDIKLI, Mine Afacan (2015), “Algılanan Lider Desteği ile İş-Aile Çatışması İlişkisinde Kendini İşletmeden Hissetmenin Düzenleyici Etkisi: Turizm Sektörü Örneği”, Kafkas Üniversitesi İİBF Dergisi, S.6(10), ss.1309-4289.