Araştırma Makalesi

Otizm Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Cilt: 58 Sayı: 58 31 Temmuz 2023
PDF İndir
EN TR

Otizm Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Öz

Otizm spektrum bozukluğu (OSB) tanılı birey sayısı tüm dünyada olduğu gibi, Türkiye’de de yıllar içinde artmıştır. Diğer bir değişle, toplum içerisinde birçok alanda OSB tanılı bireylerle etkileşime giren kişi sayısı da artmıştır. Bu nedenle toplum yaşantısını daha nitelikli kılmak adına otizm farkındalığının toplum içerisinde arttırılması bir ihtiyaçtır. Bu amaçla yapılacak farkındalık çalışmaları için durum tespiti yapmak ve yapılan çalışmaların etkisini belirlemek önemlidir. Bu kapsamda çalışmanın amacı otizm farkındalığını belirlemeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçek geliştirmektedir. Alanyazın incelemesinin ardından 55 maddeden oluşan madde havuzuna uzman görüşleri sonrası öneriler uygulanmıştır. Otizm farkındalık ölçeğinin geliştirilmesi amacıyla açımlayıcı faktör analizi (AFA) aşaması için 367 ve doğrulayıcı faktör analizi (DFA) aşaması için 324 katılımcıdan elde edilen veriler kullanılmıştır. Basit tesadüfi örnekleme yönteminin kullanıldığı çalışmada ölçeğin AFA sonrası elde edilen yedi faktör (otizmde sınırlı ilgiler ve yineleyici davranışlar, otizmde sosyal etkileşim ve iletişim, otizmin sebepleri, otizmde arkadaş ilişkileri, otizmde müdahale surecindeki temel unsurlar, otizmde fiziksel özellikler, otizmin erken uyarı işaretleri) DFA uygulaması ile doğrulanmıştır. Otizm farkındalık ölçeğinin güvenirlik katsayısı Cronbach Alpha katsayısı ile belirlenmiş olup ölçeğin yedi alt boyutu ve toplamının güvenirlik katsayılarının güvenilir referans aralığında olduğu görülmektedir. Otizm farkındalık ölçeğinin geliştirilmesine yönelik bulgular incelendiğinde ölçeğin otizm farkındalık düzeylerinin ölçülmesinde geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ahmed, W., Bath, P. A., Sbaffi, L. ve Demartini, G. (2018). Measuring the effect of public health campaigns on Twitter: the case of World Autism Awareness Day. In International Conference on Information (ss. 10-16). Springer, Cham.
  2. Alsehemi, M. A., Abousaadah, M. M., Sairafi, R. A. ve Jan, M. M. (2017). Public awareness of autism spectrum disorder. Neurosciences Journal, 22(3), 213-215.
  3. Al-Sharbati, M. M., Al-Farsi, Y. M., Ouhtit, A., Waly, M. I., Al-Shafaee, M., Al-Farsi, O., ... ve Al-Adawi, S. (2015). Awareness about autism among school teachers in Oman: A cross-sectional study. Autism, 19(1), 6-13.
  4. American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.). Washington, DC: Author.
  5. Arif, M. M., Niazy, A., Hassan, B. ve Ahmed, F. (2013). Awareness of autism in primary school teachers. Autism Research and Treatment, 1-5.
  6. Awang, Z. (2012). Structural equation modeling using AMOS graphic. Universiti Teknologi MARA Publication Centre (UPENA).
  7. Bakare, M. O., Ebigbo, P. O., Agomoh, A. O. ve Menkiti, N. C. (2008). Knowledge about childhood autism among health workers (KCAHW) questionnaire: description, reliability and internal consistency. Clinical practice and epidemiology in mental health, 4(1), 1-8.
  8. Bates, A. (2022). Autism and offending behaviour. C. Brooker ve C. Sirdifield (Ed.), Probation, Mental Health and Criminal Justice: Towards Equivalence içinde (ss. 141-152). London: Routledge.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eğitim Üzerine Çalışmalar

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

8 Temmuz 2023

Yayımlanma Tarihi

31 Temmuz 2023

Gönderilme Tarihi

16 Ekim 2022

Kabul Tarihi

1 Mart 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 58 Sayı: 58

Kaynak Göster

APA
Yazıcı, M. S., & Karsantık, İ. (2023). Otizm Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 58(58), 18-40. https://doi.org/10.15285/maruaebd.1189906
AMA
1.Yazıcı MS, Karsantık İ. Otizm Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi. 2023;58(58):18-40. doi:10.15285/maruaebd.1189906
Chicago
Yazıcı, Mahmut Serkan, ve İsmail Karsantık. 2023. “Otizm Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi 58 (58): 18-40. https://doi.org/10.15285/maruaebd.1189906.
EndNote
Yazıcı MS, Karsantık İ (01 Temmuz 2023) Otizm Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi 58 58 18–40.
IEEE
[1]M. S. Yazıcı ve İ. Karsantık, “Otizm Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”, Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, c. 58, sy 58, ss. 18–40, Tem. 2023, doi: 10.15285/maruaebd.1189906.
ISNAD
Yazıcı, Mahmut Serkan - Karsantık, İsmail. “Otizm Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi 58/58 (01 Temmuz 2023): 18-40. https://doi.org/10.15285/maruaebd.1189906.
JAMA
1.Yazıcı MS, Karsantık İ. Otizm Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi. 2023;58:18–40.
MLA
Yazıcı, Mahmut Serkan, ve İsmail Karsantık. “Otizm Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması”. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, c. 58, sy 58, Temmuz 2023, ss. 18-40, doi:10.15285/maruaebd.1189906.
Vancouver
1.Mahmut Serkan Yazıcı, İsmail Karsantık. Otizm Farkındalık Ölçeğinin Geliştirilmesi: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi. 01 Temmuz 2023;58(58):18-40. doi:10.15285/maruaebd.1189906

Cited By