SINIF ÖĞRETMENİ ADAYLARININ ÇEVRESEL TUTUMLARININ İNCELENMESİ

Öz

Bilindiği üzere İlköğretim programlarının önemli konularından birini oluşturan çevre eğitiminin önemi giderek artmaktadır. Bu eğitimin temelini ise aileler ile birlikte sınıf öğretmenleri atmaktadır. Eğitimin her kademesinde olduğu gibi ilköğretimde de çevreye karşı duyarlı ve olumlu tutuma sahip bireyler yetiştirilmesi amaçlanmalıdır. Bu amaca, çevre eğitimine önem veren ve bu konuda yeterli donanıma sahip öğretmenlerle ulaşılabilir. Birkaç yıl sonra ilköğretim öğrencilerini yetiştirecek olan sınıf öğretmeni adaylarının nasıl bir çevre eğitimi verebileceklerini görmek için de öncelikli olarak çevresel tutumlarının belirlenmesinde yarar vardır. O nedenle bu çalışmada sınıf öğretmeni adaylarının çevresel tutumları çeşitli değişkenler açısından incelenerek ortaya konulmaya çalışılmıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Giresun Üniversitesi ve Niğde Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sınıf Öğretmenliği Anabilim Dalında öğrenim gören 1 ve 2. sınıf öğrencileri bu araştırmanın çalışma grubunu oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak Yeni Çevresel Paradigma Ölçeği kullanılmıştır. Araştırma ile sınıf öğretmeni adaylarının; doğa merkezli yaklaşım ve insan merkezli yaklaşım düzeyleri tespit edilmiş ve doğa merkezli yaklaşım düzeyleri daha yüksek bulunmuştur. Bunun yanında öğretmen adaylarının çevresel tutumlarının; cinsiyet, sınıf düzeyi, öğrenim türü ve çevre eğitimi dersini alma durumları değişkenlerine göre farklılık gösterip göstermediği incelenmiş ve bu çerçevede öneriler getirilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Sınıf Öğretmeni, Çevre, Çevre Eğitimi, Çevresel Tutum

Kaynakça

1. Alım, M. (2006). Avrupa birliği üyelik sürecinde Türkiye’de çevre ve ilköğretimde çevre eğitimi, Kastamonu Eğitim Fakültesi Dergisi, 14 (2), 599–616.
2. Alnıaçık, Ü., ve Koç, F. (2009). Yeni çevresel paradigma ölçeği ile üniversite öğrencilerinin çevreye yönelik tutumlarının değerlendirilmesi, Bölgesel Kalkınma Kongresi, Balıkesir Üniversitesi Burhaniye MYO, 14-16 Kasım 2009, Balıkesir.
3. http://akademikpersonel.kocaeli.edu.tr/umit.alniacik/bildiri/umit.alniacik 31.05.2010_14.00.38bildiri.pdf
4. Aslan, O., Uluçınar Sağır, Ş., ve Cansaran, A. (2008). Çevre tutum ölçeği uyarlanması ve ilköğretim öğrencilerinin çevre tutumlarının belirlenmesi, Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi, 25, 283 -295.
5. Aydın, F. (2010). Coğrafya öğretmen adaylarının çevre sorunları ve çevre eğitimi hakkındaki görüşleri (Gazi Üniversitesi Örneği). International Online Journal of Educational Sciences, 2(3), 818-839.
6. Dunlap, R. E., Van Liere, K. D., Mertig, A. G. ve Jones, R. E. (2000). Measuring endorsement of the new ecological paradigm: A revised NEP scale. Journal of Social Issues, 56, 425-442.
7. Ek, H. N., Kılıç, N., Öğdüm, P., Düzgün, G., ve Şeker, S. (2009). Adnan Menderes Üniversitesinin farklı akademik alanlarında öğrenim gören ilk ve son sınıf öğrencilerinin çevre sorunlarına yönelik tutumları ve duyarlılıkları. Kastamonu Eğitim Dergisi, 17(1), 125-136.
8. Erol, G. H., ve Gezer, K. (2006). Sınıf öğretmenliği öğretmen adaylarının çevreye ve çevre sorunlarına yönelik tutumları. International Journal of Environmental and Science Education, 1(1), 65 – 77.

9. Furman, A. (1998). A note on environmental concern in a developing country. Results from an İstanbul survey. Environment & Behavior, 30, 520-534.
10. Güney, E. (2002). Genel çevre kirlenmesi, İstanbul: Çantay Kitabevi. Işıldar, G. (2008). Meslek yüksek okulları boyutunda çevre eğitiminin çevreci yaklaşımlar ve davranışlar üzerindeki etkilerinin değerlendirilmesi, Türk Eğitim Bilimleri Dergisi, 6(4), 759- 778.
11. Kahyaoğlu, M., Daban, Ş., ve Yangın, S. (2008). İlköğretim öğretmen adaylarının çevreye yönelik tutumları. D.Ü.Ziya Gökalp Eğitim Fakültesi Dergisi, 11, 42-52.
12. Kaptan, S. (1998). Bilimsel Araştırma ve İstatistik Teknikleri, Ankara: Tekışık Ofset.
13. Meydan, A., ve Doğu, S. (2008). İlköğretim ikinci kademe öğrencilerinin çevre sorunları hakkındaki görüşlerinin bazı değişkenlere göre değerlendirilmesi, Selçuk Üniversitesi Ahmet Keleşoğlu Eğitim Fakültesi Dergisi, 26, 267-277.
14. Özey, R. (2004). Günümüz Dünya Sorunları, İstanbul: Aktif Yayınevi.
15. Sam N., Sam R., ve Öngen B. K. (2010), Üniversite öğrencilerinin çevresel tutumlarının yeni çevresel paradigma ve benlik saygısı ölçeği ile Seçgin, F., Yalvaç, G., ve Çetin, T. (2007). İlköğretim 8. sınıf öğrencilerinin karikatürler aracılığıyla çevre sorunlarına ilişkin algıları. International Conference on New Trends in Education and Their Implications, 391-398.
16. Sever, R., ve Samancı, O. (2002). İlköğretimde çevre eğitimi, Doğu Coğrafya Dergisi, 7, 153-165.