TÜRKİYE, KATAR, SUUDİ ARABİSTAN VE ENDONEZYA’DAKİ İSLAMİ BANKALARIN PERFORMANSLARININ KARŞILAŞTIRILMASI

Öz

İslami bankalar, küresel boyutta yaşanan mali krizlerden daha az etkilendiklerinden dolayı tüm dünyada geleneksel bankalara göre daha fazla tercih edilmeye başlanmıştır. Bunun en önemli nedeni olarak,  İslami bankaların faizsiz bankacılık sistemini kullanmaları ve daha çok reel sektöre yönelik bir yatırım mantığına sahip olmaları gösterilmektedir. Faizsiz bankacılık sektöründe dünyanın birçok yerinde faaliyet gösteren İslami bankaların aktif büyüklükleri ve sektör içindeki payı her geçen gün artmaktadır. Bu çalışmanın amacı Türkiye, Katar, Suudi Arabistan ve Endonezya’daki İslami bankaların finansal performans oranlarını açıklamak ve ülkelerdeki İslami bankaların finansal performanslarını karşılaştırmaktır. Bu kapsamda, Türkiye, Katar, Suudi Arabistan ve Endonezya’daki İslami bankaların 2011-2017 yılları arasındaki aktif karlılık oranları, öz sermaye karlılık oranları, verimlilik oranı, faaliyet kaldıracı oranı, çeşitlendirme derecesi, ücret gelirleri, öz sermaye çarpanı oranı, kredi büyümesi ve yeniden yatırım oranı ortalamaları incelenmektedir. Ayrıca, performans oranlarının ülke ortalamaları alınarak ülke bazında karşılaştırma yapılmaktadır. Çalışmanın sonucunda, faaliyet kaldıracı, kar payı dışı gelir/Faaliyet geliri ve ücret geliri oranların en yüksek olduğu ülke Suudi Arabistan iken en düşük olduğu ülke Katar olarak bulunmuştur. Verimlilik değerleri incelendiğinde en yüksek verimliliğe sahip ülke Endonezya olarak bulunmuşken,  en düşük etkinlik değerine sahip ülkenin Katar olduğu tespit edilmiştir. Toplam aktif/öz sermaye, kredi büyümesi ve aktif karlılığı en yüksek olan ülkenin Türkiye, en düşük olan ülkenin ise Suudi Arabistan olduğu sonucuna ulaşılmıştır. En yüksek Öz sermaye karlılığı ve yeniden yatırım oranına sahip olan ülkenin Endonezya olduğu tespit edilmiştir. En düşük Öz sermaye karlılığı ve yeniden yatırım oranına sahip olan ülke olarak ta Suudi Arabistan bulunmuştur. 

Anahtar Kelimeler

• İslami Banka
• Finansal Performans
• Finansal Rasyolar

COMPARISON OF ISLAMIC BANKS’ PERFORMANCE IN TURKEY, QATAR, SAUDI ARABIA AND INDONESIA

Abstract

Islamic banksa re less favored by the global financial crises, thus becoming all over the world more preferred than traditional banks. The most important reason for this is the use of interest-free banking system by Islamic banks and the fact that they have an investment logic toward the real sector. In the interest-free banking sector, the asset size and share of Islamic banks operating in many parts of the world are increasing day by day. The purpose of this study, Turkey, Qatar, Saudi Arabia and Indonesia explain the financial performance ratios of Islamic banks and Islamic countries to compare the financial performance of banks. In this context, Turkey, Qatar, Saudi Arabia and Indonesia of Islamic banks are examined asset profitability rates, equity profitability raties, efficiency ratio, operating leverage ratio, diversification degree, free income, equity multiplier ratio, credit growth and re-investment rate averages among in 2011-2017 years. In addition, country averages of performance rates are taken by country-based comparison. As a result of the study, Saudi Arabia were highest operating leverage, non-profit income/operating income and fee income, while Qatar was lowest rates of the country. In terms of efficiency the highest yielding country was found in Indonesia, while Qatar was the country with the lowest efficiency. Total asset/equity, return on assets and credit growth the country of Turkey,has reached the conclusion that Saudi Arabia is the country with the lowest. The country with the highest return on equity and re-investment rate has been determined to be Indonesia. Saudi Arabia was found as the country with lowest return on Islamic Bankequity and re-investment rate.

Keywords

• Islamic Bank
• Financial Performance
• Financial Rations

Kaynakça

1. ACCOUNTİNGTOOLS. (2017). https://www.accountingtools.com/articles/2017/5/13/operating-leverage (Erişim Tarihi:11.10.2018). AJLOUNİ, Moh’d, M. and OMARI, Hamed, O. (2013). Performance Efficiency of the Jordanian Islamic Banks Using Data Envelopment Analysis and Financial Ratios Analysis. European Scientific Journal, Special Edition No:1, 271-281. AKTHAR, Muhammad, F., ALI, Khizer and SADAQAT, Shama. (2011). Factors Influencing the Profitability of Islamic Banks of Pakistan. International Research Journal of Finance and Economics, 66, 125-132. BAKIR, Hasan ve ŞAHİN, Cumhur. (2009). Yöneticiler İçin Finansal Tablolar Analizi, Detay Yayıncılık, Ankara. BANKACILIK DÜZENLEME VE DENETLEME KURUMU (BDDK). (2007). Tekdüzen Hesap Planı ve İzahnamesi Hakkında Tebliğ. BDDK yayınları, 254s. DOĞAN, Mesut. (2013). Katılım ve Geleneksel Bankaların Finansal Performanslarının Karşılaştırılması: Türkiye Örneği. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 58, 175-188. DOĞAN, BURTAN, Bahar, KAYA, Mesut ve NARÇİÇEK, Nevzat. (2017). Dünya Bankacılık Sektöründe İslami Bankacılık Sisteminin Gelişimi, Çalışma Prensipleri ve Türkiye’de İslami Bankacılığı Üzerine Bir Analiz. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(48), 175-190. ESMER, Yusuf ve BAĞCI, Haşim. (2016). Katılım Bankalarında Finansal Performans Analizi: Türkiye Örneği. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(15), 17-30. FOOS, Daniel, NORDEN, Lars and WEBER, Martin. (2010). Loan Growth and Riskiness of Bank. Journal of Banking & Finance, 34:2929-2940. GÖKALP, Füsun. (2014). Kriz Öncesi ve Kriz Sonrası Dönemler İtibariyle Katılım Bankaları ve Ticari Bankaların Karlılığı Üzerine Karşılaştırmalı Bir Araştırma. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 32, 191-201. IBRAHİM, Hasmiene, D., OMAR, Normah and HAMDAN Hamdino. (2018). Critical Financial Analysis of Islamic Bank in The Philippines: Case Study of Amanah Islamic Bank. Global Journal Al-Thaqafah, Special Issue, 145-156. INVESTİNGANSWERS. https://investinganswers.com/financial-dictionary/ratio-analysis/bank-efficiency-ratio-2556 (Erişim Tarihi: 11.10.2018). IQBAL, Munawar. (2001). Islamic and Conventional Banking in the Nineties: A Comparative Study. Islamic Economic Studies, 8(2), 1-28. KARAAYHAN, İsmail. (2008). Bankalarda Performans Değerlendirme ve Türkiye’de Faaliyet Gösteren Katılım Bankaları Üzerine Bir Uygulama. Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme ABD., Muhasebe ve Finansman Bilim Dalı, Konya. NYU, STERN, The Fundamental Determinants of Growth. (http://pages.stern.nyu.edu/~adamodar/New_Home_Page/valquestions/growth.htm). (Erişim Tarihi:28.11.2018). OLSON, Dennis and ZOUBI Taisier. (2017). Convergence in Bank Performance For Commercial and Islamic Banks During and After The Global Financial Crisis. The Quarterly Review of Economics and Finance, 65, 71-87. ONUONGA, Susan, M. (2014). The Analysis of Profitability of Kenya’s Top Six Commercial Banks: Internal Factor Analysis. American International Journal of Social Science, 3(5), 94-103. PEHLİVAN, Pınar. (2016). Türkiye’de Katılım Bankacılığı ve Bankacılık Sektöründeki Önemi. Selçuk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 16(31), 296-324. RABAA, Badri and YOUNES, Boujelbene. (2016). The Impact of the Islamic Banks Performances on Economic Growth: Using Panel Data. International Journal of Economics and Finance Studies, 8(1), 101-111. RAMLAN, Hamidah and ADNAN, Mohd, S. (2016). The Profitablity of Islamic and Conventional Bank: Case Study in Malaysia. Procedia Economics and Finance, 35, 359-367. SEKRETER, Ahmet. (2017). Green Finance and Islamic Bank. International Journal of Social Science & Educational Studies, 4(3), 115-121. SMOLO, Edib and MIRAKHOR, Abbas. (2010). The Global Finansal Crisis and its implications for the Islamic Financial Industry. International Journal of Islamic and Middle Eastern Finance and Management, 3(4), 372-385. TÜRKİYE KATILIM BANKALARI BİRLİĞİ (TKBB). (2012). Katılım Bankacılığı Nedir? Nasıl Çalışır?. http://www.tkbb.org.tr/Documents/Yonetmelikler/TKBB-Katilim-Bankaciligi-Nedir-Brosur.pdf, (Erişim Tarihi:11.10.2018). TORAMAN, Cengiz, ATA, H.Ali ve BUĞAN, Mehmet. (2015). Mevduat ve Katılım Bankalarının Karşılaştırmalı Performans Analizi. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 16(2), 301-310. VIVERITA, V. (2011). Performance Analysis of Indonesian Islamic and Conventional Banks. Retrieved from hhtp://ssrn.com/abstract=1868938 dated 22.09.2011 (Erişim Tarihi: 15.10.2018). ZOUARİ, Sarra, Ben, S. and TAKTAK Neila, B. (2014). Ownership Structure and Financial Performance in Islamic Banks: Does Bank Ownership Matter?. International of Islamic and Middle Eastern Finance and Management, 7(2), 146-160. ZULFİQAR, Sehar, HADDAD, Hossam, AL-SHEHHI, Yahya and MATE, Domiciain. (2016). Financial Performance of Islamic Bank in the United Arab Emirates, Pakistan and Jordan: A Case Comparative Study with Dupont Approach. http://anale.steconomiceuoradea.ro/volume/2016/n2/040.pdf, 403-409. (Erişim Tarihi: 28.11.2018).