Uluslararası Hukuk ve Türk Hukuku Açısından Göçmen Kaçakçılığı Suçunda “Maddi Menfaat Elde Etme Amacı” Kavramı

Öz

Sınıraşan Örgütlü Suçlara Karşı Birleşmiş Milletler Sözleşmesine Ek Kara, Deniz ve Hava Yoluyla Göçmen Kaçakçılığına Karşı Protokol, her taraf ülkeye göçmen kaçakçılığını suç haline getirme yükümlülüğünü getirmiştir. Protokole göre göçmen kaçakçılığı ancak “dolaylı ya doğrudan mali ya da diğer maddi menfaat elde etme amacıyla” yapıldığında oluşmaktadır. Bu tanıma karşın bazı ülkeler göçmenlere maddi menfaat beklentisi olmadan yapılan yardımları dahi suç haline getirmişlerdir. Çalışmamızın amacı Göçmen Kaçakçılığı Protokolünün göçmen kaçakçılığını nasıl tanımladığını açıklamak ve bazı Avrupa ülkeleri ile Türkiye’nin “dolaylı ya doğrudan mali ya da diğer maddi menfaat elde etme amacı”nı yasalarına nasıl yansıttıklarını incelemektir.

Anahtar Kelimeler

• Göçmen Kaçakçılığı Suçu
• Mali ya da diğer Maddi Menfaat Elde Etme Amacı
• Yasadışı Göç
• Düzensiz Göç

Kaynakça

1. Aljehani, Abdelnaser. “The Legal Definition of the Smuggling of Migrants in Light of the Provisions of the Migrant Smuggling Protocol”, The Journal of Criminal Law. Vol.79, No.2, 2015, ss.122-137.
2. Allsopp, Jennifer. “The European Facilitation Directive and the Criminalisation of Humanitarian Assistance to Irregular Migrants: Measuring the Impact on the Whole Community”, Sergio Carrera ve Elspeth Guild (Ed.), Irregular Migration, Trafficking and Smuggling of Human Beings Policy Dilemmas in the EU içinde. Brusells: Centre for European Policy Studies (CEPS), 2016, ss. 47-57.
3. Allsopp, Jennifer ve Maria Giovanna Manieri, “The EU Anti-Smuggling Framework: Direct and Indirect Effects on the Provision of Humanitarian Assistance to Irregular Migrants”, Sergio Carrera ve Elspeth Guild (Ed.), Irregular Migration, Trafficking and Smuggling of Human Beings Policy Dilemmas in the EU içinde. Brusells: Centre for European Policy Studies (CEPS), 2016, ss. 81-93.
4. Artuç, Mustafa “Göçmen Kaçakçılığı, Suçu”, Terazi Hukuk Dergisi. Aralık 2007, Cilt. 2, Sayı.16, ss.53-68.
5. Artuk, Mehmet Emin, Ahmet Gökcen, Mehmet Emin Alşahin ve Kerim Çakır. Ceza Hukuku Özel Hükümler. 19. Baskı, Ankara: Adalet Yayınevi, 2021.
6. Bayraktar, Köksal. “Göçmen Kaçakçılığı Suçu”, YÜHFD. Prof. Dr. Duygun Yarsuvat’a Armağan, Cilt.9, Sayı.2, 2012, ss.57-73. Carrera, Sergio, Jennifer Allsopp ve Lina Vosyliūtė. “Policing the Mobility Society: The Effects of EU Anti-Migrant Smuggling Policies on Humanitarianism”, International Journal of Migration and Border Studies. Vol.4, No.3, 2018, ss. 236-276.
7. Doğan, Koray. Göçmen Kaçakçılığı Suçu. Ankara: Seçkin Kitabevi, 2008.
8. Duarte, Melina. “The Ethical Consequences of Criminalizing Solidarity in the EU”, Theoria, Vol. 86, No.1, 2020, s. 28-53.

9. Erel, Kemalettin. “Yargıtay Kararları Işığında Göçmen Kaçakçılığı Suçu”, TBBD. Sayı.71, Temmuz-Ağustos 2007, ss.264-299.
10. Evik, Ali Hakan. “Göçmen Kaçakçılığı Suçu”, AÜEHFD, Cilt.IX, Sayı.3-4, 2005, ss. 125-179.
11. Gallagher, Anne T. The International Law of Human Trafficking. New York: Cambridge University Press, 2010.
12. Hakeri,Hakan. “Göçmen Kaçakçılığı ve İnsan Ticareti Suçları (TCK 201/a ve 201/b)”, KHukA. Cilt.4, Sayı.1, Mart 2004, ss.1-17.
13. Kangal, Zeynel T. “Göçmen Kaçakçılığı Suçu”, DEÜHFD. Prof. Dr. Durmuş TEZCAN’a Armağan, Cilt.21, Sayı. Özel Sayı. 2019, ss. 221-277.
14. Özbek, Veli Özer, Koray Doğan ve Pınar Bacaksız. Türk Ceza Hukuku Özel Hükümler. 16. Baskı. Ankara: Seçkin Yayınevi, 2021.
15. Özgenç, İzzet. Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler. 16. Bası. Ankara: Seçkin Kitabevi, 2020.
16. Schloenhardt, Andreas. Migrant Smuggling: Illegal Migration and Organised Crime in Australia and the Pacific Region. Amsterdam: Martinus Nijhoff, 2003.
17. Schloenhardt, Andreas ve Jessica E. Dale, “Twelve years on: revisiting the UN Protocol against the Smuggling of Migrants by Land, Sea and Air”, Zeitschrift für öffentliches Recht. Vol.61, No.1, 2012, ss.129-156.
18. Şen, Ersan ve Erkam Malbeleği. Türk Ceza Kanunu’nda Uluslararası Suçlar. Ankara: Seçkin Yayınevi, 2011.
19. Tezcan, Durmuş, Mustafa Ruhan Erdem ve R. Murat Önok. Teorik ve Pratik Ceza Özel Hukuku. 19. Baskı. Ankara: Seçkin Yayınevi, 2021.
20. Yaşar, Osman, Hasan Tahsin Gökcan ve Mustafa Artuç. Yorumlu – Uygulamalı Türk Ceza Kanunu. 2. Cilt. 2. Baskı. Ankara: Adalet Yayınevi, 2014.
21. Yenidünya, Ahmet Caner Yenidünya ve Mehmet Emin Alşahin. “Göçmen Kaçakçılığı Suçu (TCK. m.79)”, TBBD, Sayı.82, 2009, ss.1-50.
22. Yurtcan, Erdener. Yargıtay Kararları Işığında Göçmen Kaçakçılığı ve İnsan Ticareti. Ankara: Türkiye Barolar Birliği, 2016. Ziegler, Katja S. “The Legal Framework of Trafficking and Smuggling in Germany: Victim Proection Emerging from Witness Protection?”, Elspeth Guild ve Paul Minderhoud (Ed.). Immigration and Criminal Law in the European Union: The Legal Measures and Social Consequences of Criminal Law in Member States on Trafficking and Smuggling in Human Beings içinde. Leiden: Martinus Nijhoff Publishers, 2006, ss.69-113.
23. Archer, Nandini ve diğerleri, “Hundreds of Europeans ‘Criminalised’ for Helping >Migrants – as Far Right Aims to Win Big in European Elections”, OpenDemocracy, 18 Mayıs 2019, https://www.opendemocracy.net/en/5050/hundreds-of-europeans-criminalised-for-helping-migrants-new-data-shows-as-far-right-aims-to-win-big-in-european-elections/ (24.12.2021). Balcı, Meral ve Bilgin Birlikseven, “Göçmen Kaçakçılığının Terör Boyutu”, III. Uluslararası Stratejik ve Sosyal Araştırmalar Sempozyumu. İstanbul: Isasor, 21-22 Haziran 2019, ss. 138-150.
24. Bozbayındır, Gülşah Bostancı. “Türk Ceza Kanunu’nda Göçmen Kaçakçılığı Suçu”. Disiplinlerarası Göç ve Göç Politikaları Sempozyumu. İstanbul: İstanbul Zaim Üniversitesi, 29-30 Mayıs 2015, ss. 377-405.
25. Campana, Fahrinisa. “Syrian refugee 'hero swimmer' Sara Mardini is out of prison. She plans to keep helping refugees.”, 14 Aralık 2018, https://theworld.org/stories/2018-12-14/syrian-refugee-hero-swimmer-sara-mardini-out-prison-she-plans-keep-helping (21.12.2021).
26. Chrisafis, Angelique. “Farmer given suspended €3,000 fine for helping migrants enter France”, The Guardian, 10 Şubat 2017, https://www.theguardian.com/world/2017/feb/10/cedric-herrou-farmer-given-suspended-3000-fine-for-helping-migrants-enter-france (21.12.2021).
27. Kalach, Jasmin. “Göçmen Kaçakçılığı ve İnsan Ticareti Suçları”, Yayınlanmamış Doktora Tezi. Ankara Üniversitesi SBE, 2020.
28. Landry, Rachel.“The ‘Humanitarian Smuggling’ of Refugees Criminal Offence or Moral Obligation?”, Oxford University Refugee Studies Centre, Working Papers Series No. 119, 2016.
29. Levoy, Michele ve Sean Binder, “Sea Watch: Lack of EU action is criminalising solidarity”, EUobserver, 3 Temmuz 2019, https://euobserver.com/opinion/145334 (21.12.2021).
30. Ollus, Natalia. “Protocol against the Smuggling of Migrants by Land, Air and Sea, Supplementing the United Nations Convention against Transnational Organized Crime: A Tool for Criminal Justice Personnel”, 122nd International Training Course, "The Effective Administration of Criminal Justice to Tackle Trafficking in Human Beings and Smuggling of Migrants, Tokyo: Eylül-Kasım 2002, s.31-43.
31. Pınar, Övgü. “Göçmenleri kurtaran gemi Sea Watch: İtalya'da ev hapsine alınan kaptan Carola Rackete serbest bırakıldı”, BBC, 3 Temmuz 2019, https://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-48849402 (21.12.2021).
32. Provera, Mark. “The Criminalisation of Irregular Migration in the European Union”, CEPS (Centre for European Policy Studies) Papers on Liberty and Security in Europe, 2015.
33. Saydam, Mehmet. “Türk Ceza Hukukunda Göçmen Kaçakçılığı Suçu (TCK m.79)”, Yayınlanmamış Doktora Tezi. Erzincan Üniversitesi SBE, 2015.
34. Turhan, Faruk. “Yeni Türk Ceza Kanunu’nda Uluslararası Suçlar”, http://www.ceza-bb.adalet.gov.tr/makale.htm (04.05.2020).
35. UNODC, “The Concept of “Financial or Other Material Benefit” in the Smuggling of Migrants Protocol” Issue Paper, New York: United Nations, 2017.
36. https://reliefweb.int/report/italy/italy-now-formally-criminalizing-solidarity
37. https://www.goc.gov.tr/duzensiz-goc-istatistikler
38. https://www.unhcr.org/refugee-statistics/