Arabuluculukta Gizliliğin İhlali Suçu (HUAK M. 33)

Öz

Bu çalışmada 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’nun 33. maddesinde düzenlenen arabuluculukta gizliliğin ihlali suçu incelenmektedir. Bu çerçevede ilk olarak arabuluculuk ve arabulucu kavramı, arabuluculuğun tarihi gelişimi, arabuluculukta gizlilik ilkesi ele alınmıştır. Gizlilik ilkesiyle, arabuluculuk sürecine tarafların güven duyarak müzakerelere katılması ve paylaştıkları bilgi ve belgelerin korunması açısından önemi izah edilmiştir. Çalışmanın ikinci bölümünde HUAK m. 33’teki suçla korunan hukuki değer, fail, mağdur, suçun konusu, fiil, netice ve illiyet bağı ifade edilmiştir. Manevi unsur başlığında suçun olası kastla işlenmesi ihtimali üzerinde durulmuştur. Hukuka uygunluk nedenleri bakımından özellikle ilgilinin rızası değerlendirilmiştir. Ayrıca suçun özel görünüş biçimlerinin, HUAK m. 33 bakımından uygulanabilirliği, özellikle benzer suçlar bakımından farklı neviden fikri içtima veya görünüşte içtima durumları örneklerle açıklanmıştır. Arabuluculukta gizliliğin ihlali suçu, arabuluculuk sürecinin sağlıklı bir şekilde yürütülmesi ve tarafların sürece olan güvenini sağlamak açısından önemli ve bağımsız bir ceza normudur. Çalışmada söz konusu suça ilişkin yargı içtihatları doğrultusunda değerlendirmelere yer verilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Arabuluculuk ve Arabulucu
• Hukuki Uyuşmazlık
• Gizlilik İlkesi
• Gizliliğin İhlali Suçu
• İçtima.

Offence of Breach of Confidentiality in Mediation- Law on Mediation in Civil Disputes Article 33

Öz

This study examines the offence of breach of confidentiality in mediation, regulated under Article 33 of the Law on Mediation in Civil Disputes (Law No. 6325). Within this framework, the concepts of mediation and mediator, the historical development of mediation, and the principle of confidentiality in mediation are first addressed. The significance of the confidentiality principle, in terms of enabling the parties to participate in the mediation process with confidence and ensuring the protection of the information and documents they share, is explained. In the second part of the study, the legally protected interest, perpetrator, victim, subject matter of the crime, act, result, and causal link stipulated in Article 33 are discussed. Under the heading of mens rea, the possibility of the crime being committed with eventual intent is considered. Regarding grounds of justification, particular emphasis is placed on the consent of the person concerned. In addition, the applicability of the special forms of appearance of the offence in the context of Article 33, especially in relation to similar offences, is analysed with examples in the context of different types of ideal concurrence or apparent concurrence. The offence of breach of confidentiality in mediation constitutes an important and independent criminal norm for ensuring the proper conduct of the mediation process and maintaining the parties’ trust in the process. The study includes evaluations in line with judicial precedents concerning the crime in question.

Anahtar Kelimeler

• Mediation and Mediator
• Legal Dispute
• Principle of Confidentiality
• Offence of Breach of Confidentiality
• Aggregation

Kaynakça

1. Ali Yeşilırmak, ‘Modül 2-Arabuluculuk Nedir?’, iç Ali Yeşilırmak, Elif Kısmet Kekeç ve Alper Bulur (edr), Temel Arabuluculuk Eğitimi Katılımcı Kitabı (3. Baskı, Arabuluculuk Daire Başkanlığı 2021) 25-44.
2. Alşahin M.E, ‘Göreve İlişkin Sırrın Açıklanması Suçu (TCK m. 258)’ (2014) 20(2) Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi 219-250.
3. Artuk M.E, Gökcen A, Alşahin M.E ve Çakır K, Ceza Hukuku Genel Hükümler (16. Baskı, Adalet Yayınevi 2022).
4. Artuk M.E, Gökcen A, Alşahin M.E ve Çakır K, Ceza Hukuku Özel Hükümler (19. Baskı, Adalet Yayınevi 2021).
5. Atış İ, ‘Arabuluculuk Uygulamasında Gizlilik İlkesinin Uygulanması ve Önemi’, (2019) 8(1) Sakarya İktisat Dergisi 74-84.
6. Bayraktar K, Evik V.S, Kangal ZT, Memiş Kartal P, Yıldız A.K, Zafer H, Akyürek G, Aksoy Retornaz E, Bostancı Bozbayındır G, Evik A.H, Altunç S, Aytekin İnceoğlu A ve Eroğlu F, Özel Ceza Hukuku, IX. Cilt – Kamu İdaresinin Güvenilirliğine ve İşleyişine Karşı Suçlar (On İki Levha Yayıncılık 2021).
7. Boğa B, ‘Olası Kastla Suça Teşebbüs Nedeniyle Ceza Sorumluluğunun Kabul Edilebilirliği, (2024) 12(2) 93-111.
8. Bozbayındır A.E, Türk ve Mukayeseli Ceza Hukukunda Olası Kast Kavramı ve Sınırları (Adalet Yayınevi 2018).

9. Bozok S, İşe İade Davasında Karar ve Kararın İcrası (On İki Levha Yayıncılık 2019).
10. Çelikel S, Hukuk ‘Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’na Göre Arabulucunun Hukuki, Cezai ve Disiplin Sorumluluğu’ (2020) 46(1) Yargıtay Dergisi 117-168.
11. Çetinkaya B.M, Türk ve Fransız Ceza Hukukunda Kanunun Hükmünü Yerine Getirme (On İki Levha Yayıncılık 2021).
12. Dereli A, ‘İHAM İçtihatları Işığında Kitle İletişim Araçlarının Lekelenmeme Hakkı Üzerindeki Etkisi’ iç Kent B, Söyler Y ve İbrahim Kulular M.A (edr), İnternet Hukukunda Dezenformasyonla Mücadele (On İki Levha Yayıncılık 2022) 279-340.
13. Donay S, Meslek Sırrının Açıklanması Suçu (İstanbul Hukuk Fakültesi Yayınları 1978).
14. Dönmezer S ve Erman S, Nazari ve Tatbiki Ceza Hukuku, Genel Kısım-Cilt 2 (10. Bası, Beta 1994).
15. Duman B ve Kaşka H, ‘6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunundaki Gizliliğin İhlali Suçu (Madde 33)’ (2024) 22(258), Legal Hukuk Dergisi, 2055-2082.
16. Ekmekçi Ö, Özekes M, Atalı M ve Seven V, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk (2. Baskı, Oniki Levha Yayıncılık 2019).
17. Gedik D, ‘Arabuluculukta Gizliliğin İhlali Suçu’ (2018) 13(148) Terazi Hukuk Dergisi 98-108.
18. İçel K, ‘Ceza Hukukunda Özel-Genel Norm İlişkisinin Hukuksal Niteliğine ve Özelliklerine Uymayan Uygulamalar’ (2015) 89(5) İstanbul Barosu Dergisi 15-29.
19. Kangal Z.T, ‘Ceza Hukukunda Hukuka Uygunluk Nedeni Olarak Kanun Hükmünün Yerine Getirilmesi’ (2012) 8(89-90) Bahçeşehir Üniversitesi Hukuk Fakültesi Kazancı Hakemli Hukuk Dergisi 23-68.
20. Kaplan M, ‘Ceza Hukukunda Özel Genel Norm İlişkisinin Tespiti’ (2023) 18(53) Ceza Hukuku Dergisi 487-524.
21. Kekeç E.K, Arabuluculuk Yoluyla Uyuşmazlık Çözümünde Temel Aşamalar ve Taktikler (Adalet Yayınevi 2011).
22. Koca M ve Üzülmez İ, Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler (17. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2024).
23. Özbek V.Ö, Doğan K ve Bacaksız P, Türk Ceza Hukuku Özel Hükümler (19. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2024).
24. Özbek V.Ö, Doğan K, Meraklı S, Bacaksız P ve Başbüyük İ, Türk Ceza Hukuku Genel Hükümler (15. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2024).
25. Özbek V.Ö, Ekonomi Ceza Hukuku İkinci Kitap: Özel Hükümler, 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu’nda Yer Alan Ekonomik Suçlar (1. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2021).
26. Özekes M, ‘Uyuşmazlık Çözüm Yolları İçinde Arabuluculuk ve Bir Düzenleme Önerisi’ (2006) (7) Hukuki Perspektifler Dergisi 40-45.
27. Özen M ve Köksal A, ‘Göreve İlişkin Sırrın Açıklanması Suçu’ (2020) 69(1) Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 189-232.
28. Özgenç İ, ‘İhmalî Suç Teorisi’ (2021) 25(4) Hacı Bayram Veli Hukuk Fakültesi Dergisi 303-378.
29. Özgenç İ, Türk Ceza Hukuku (20. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2024).
30. Öztürk B ve Erdem M.R, Uygulamalı Ceza Hukuku ve Güvenlik Tedbirleri Hukuku (24. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2024).
31. Tanrıver S, Hukuk Uyuşmazlıkları Bağlamında Arabuluculuk (2. Baskı, Yetkin Yayınları 2022).
32. Taşpolat Tuğsavul M, Türk Hukukunda Arabuluculuk (6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Çerçevesinde) (Yetkin Yayınları 2012).
33. Tezcan D, Erdem M.R ve Önok R.M, Teori ve Pratik Ceza Özel Hukuku (22. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2024).
34. Ünver Y ve Hakeri H, Ceza Muhakemesi Hukuku-Cilt 1 (20. Baskı, Adalet Yayınevi 2023).
35. Yazıcı Tıtık Ç, ‘Modül 3-Arabuluculuk Sürecinin Temel İlkeleri’ iç Yeşilırmak A, Kekeç E.K ve Bulur A (edr), Temel Arabuluculuk Eğitimi Katılımcı Kitabı (3. Baskı, Arabuluculuk Daire Başkanlığı 2021) 45-62.
36. Yazıcı Tıtık Ç, Arabuluculukta Gizliliğin Korunması (On İki Levha Yayıncılık 2013).
37. Yazıcı U, Arabuluculukta Gizliliğin İhlali Suçu (Seçkin Yayıncılık 2024).
38. Zafer H, Özel Hayatın ve Hayatın Gizli Alanının Ceza Hukukuyla Korunması (Beta 2010).