Yurt Dışında İşçi İstihdamının Yeni Bir Türü Olarak Kayıtlı İşveren (Employer Of Record) Kavramı ve Türk Hukuku Açısından Değerlendirilmesi

Yıl 2025, Cilt: 31 Sayı: 2, 1384 - 1412, 07.01.2026

Duygu Çelebi Demir

https://doi.org/10.33433/maruhad.1785131

Öz

İşgücü piyasasında karşılaşılan ve giderek artan zorluklar, şirketleri yaratıcı işe alım çözümleri aramaya yöneltmektedir. Bu bağlamda sınır ötesi istihdam biçimleri önemli bir alternatif olarak öne çıkarken; özellikle yerli şirketler, yurtdışında çalışan işçiler veya serbest çalışanlar tarafından yürütülen bireysel projelere yönelmektedir. Küreselleşme ve uluslararası yönelimler, sınır ötesi personel görevlendirmelerinin artmasına sebep olmaktadır. Zaman ve mekândan bağımsız istihdam imkânları, çalışanların iş süreçlerine entegrasyonunu kolaylaştırmakla birlikte yurtdışında çalışanların istihdamı hâlâ bünyesinde idari ve hukuki zorluklar barındırmaktadır.
Bu sorunlara çözüm olarak sunulan kayıtlı işveren-Employer of Record (EOR) modeli, yerel şirketlerin yurtdışındaki çalışanları yasal olarak istihdam etmelerini ve yalnızca teknik talimat verme yetkisini devralmalarını sağlamaktadır. Kayıtlı işveren bir şirketin, yabancı ülkelerdeki çalışanları yerel yasalarla uyumlu bir şekilde istihdam etmesini sağlayan bir iş modelidir. Bu model, yerel şirketin uyum risklerini en aza indirirken, yüksek organizasyonel maliyetlerin ve hukuki sorumlulukların da önüne geçmektedir.
Kayıtlı işveren, işçi ve işveren arasında bir aracı kurum olarak işlev görmekte ve işçilerin istihdamı ile ilgili tüm idari işlemleri yürütmektedir. Ancak, işçiye teknik talimat verme yetkisi yerli şirkete devredilmekte ve işçi, iş görme edimini yerel şirkete karşı yurtdışında ifa etmektedir. Sözü edilen istihdam modeli, bir yandan istihdamı kolaylaştırırken; diğer yandan yerel şirketin iş ve sosyal güvenlik hukuku anlamında mevzuatta ulusal yasal engellerle karşılaşmasını engellemektedir.
Kayıtlı işveren, geleneksel işçi temini modelinden farklı olarak, yerli şirket ile yabancı işçi arasında doğrudan bir hukuki ilişki kurulmasını engellemektedir. Bu istihdam modeli, aracı bir kurum olarak kayıtlı işverenin üçlü bir hukuki ilişki yaratmasına neden olmaktadır. Ancak, bu yapı, yerli işveren ve kayıtlı işveren arasındaki ilişkilerin daha karmaşık hale gelmesine, iş ve sosyal güvenlik hukuku açısından bazı sorunlara da yol açabilmektedir. Bu çalışmada, yakın gelecekte milyonlarca işçinin istihdam edileceği bir istihdam modeli olarak düşünülen kayıtlı işveren (Employer of Record -EOR) kavramının küresel iş gücü piyasasında nasıl bir çözüm sunduğu, karşılaşılan hukuki zorluklar ve modelin Türk hukuku anlamında değerlendirilmesi incelenmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kayıtlı İşveren , Sınır ötesi istihdam , Uluslararası uzaktan çalışma

The Concept of Employer of Record as a New Type of Worker Employment Abroad and Its Assessment from the Perspective of Turkish Law

Öz

The increasing challenges encountered in the labour market are driving companies to seek creative recruitment solutions. In this context, cross-border employment arrangements are emerging as an important alternative; in particular, domestic companies are turning to individual projects carried out by workers or freelancers based abroad. Globalisation and international trends are leading to an increase in cross-border personnel assignments. Employment opportunities independent of time and place facilitate the integration of employees into work processes, but the employment of workers abroad still involves administrative and legal difficulties.
The Employer of Record (EOR) model, offered as a solution to these issues, enables local companies to legally employ workers abroad and only assume the authority to issue technical instructions. An Employer of Record is a business model that enables a company to employ workers in foreign countries in compliance with local laws. This model minimises compliance risks for local companies while also preventing high organisational costs and legal liabilities.
The employer of record acts as an intermediary between the employee and the employer and handles all administrative procedures related to the employment of workers. However, the authority to give technical instructions to the worker is delegated to the local company, and the worker performs the work abroad for the local company. This employment model facilitates employment on the one hand, while on the other hand preventing the local company from encountering national legal obstacles in terms of labour and social security law.
Unlike the traditional worker supply model, the registered employer prevents the establishment of a direct legal relationship between the local company and the foreign worker. This employment model results in the registered employer, acting as an intermediary institution, creating a three-way legal relationship. However, this structure can also lead to more complex relationships between the local employer and the registered employer, as well as certain issues in terms of labour and social security law. This study examines how the concept of the registered employer (Employer of Record - EOR), considered an employment model that will employ millions of workers in the near future, offers a solution in the global labour market, the legal challenges encountered, and an assessment of the model in terms of Turkish law.

Anahtar Kelimeler

Employer of Record (EOR) , Cross-border employment , International remote work

Kaynakça

• Akıntürk Türkmen H, ‘İş ve İşçi Bulmaya Aracılık Faaliyeti Açısından Ödünç İş İlişkisinin Değerlendirilmesi’ (1999) 25(3) Yargıtay Dergisi 338-357.
• Aktekin, Ş, ‘Geçici İşçilerin Çalıştırılma Koşullarına İlişkin Avrupa Birliği Yönergesi Taslağı’ (2007) (8) Sicil İş Hukuku Dergisi 209-215. Akyiğit E, İş Hukuku Açısından Ödünç İş İlişkisi (Kamu İş Yayınları 1995).
• Akyiğit E, ‘İş Aracılığı Üzerine Bazı Düşünceler’ (1992) II İş Hukuku Dergisi 578-589. Akyiğit E, ‘İş Aracılığında Son Gelişmeler (Almanya Örneği)’ (1996) Çimento İşveren Dergisi 3-11.
• Akyiğit E, İçtihatlı ve Açıklamalı 4857 Sayılı İş Kanunu Şerhi (3. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2008).
• Akyiğit E, İş Hukuku (15. Baskı, Seçkin Yayıncılık 2024). Alpagut G, ‘Mesleki Anlamda Geçici İş İlişkisi ve Yargıtay’ın Konuya İlişkin Bir Kararının Düşündürdükleri’ (2006) 3(10) Legal İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Dergisi 569-584.
• Aydın U ve Ezer B, Bireysel İş Hukuku (8. Baskı, Nisan Kitabevi 2025).
• Baskan ŞE, ‘Türk İş Hukukunda Meslek Edinilmiş Geçici İş İlişkisi’ (2017) XXI (2) Gazi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 3-46.
• Beier J and Stedtnitz L, ‘Remote-Arbeit im EoR-Modell: Einordnung der neuen Fachlichen Weisungen der Bundesagentur für Arbeit vom 1.10.2025’ (2025) 21 NZA 1521-1526.
• Beseler L, ‘§ 7 Arbeitnehmerüberlassungsgesetz’ in Klaus Hümmerich, Winfried Boecken and Matthias Spirolke (eds), Das arbeitsrechtliche Mandat (6. aufl, Deutscher Anwalt Verlag 2012).
• Bissels A, Alles B and Prokop J, ‘Employer of Record als alternative Gestaltungsmöglichkeit zur Beschäftigung von Arbeitnehmern im Ausland’ (2022) 75(25) DB 1513-1516.
• Bissels A and Singraven J, ‘Neue FW AÜG der Bundesagentur für Arbeit: Zur rechtswidrigen Ausdehnung der Erlaubnispflicht nach § 1 AÜG auf Auslandssachverhalte’ (2024) (24) ArbRAktuell 557-562. Blumauer C and Niemeyer W, ‘Employer of Record: Eine neue Form des Personaleinsatzes im Ausland’ (2023) (5) NZA 263-268.
• Bozkurt Gümrükçüoğlu Y ve Gemici Filiz B, ‘Türk Hukukunda Yabancılık Unsuru Taşıyan İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk ve Tarafların Hukuk Seçimi’ (2016) 15 (1), İstanbul Kültür Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi Prof. Dr. Turhan Esener’e Armağan 593-620.
• Caniklioğlu N, ‘Atipik İstihdam Biçimleri ile Çalışanların – Özellikle Kısmi Süreli Çalışanların – Sosyal Güvenliği’ (2016) 15(1) İstanbul Kültür Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 43-78.
• Chewiola R and Grünewald M, ‘“Employer of Record” – Gestaltungsmittel für Auslandsbeschäftigung’ (2022) 19(7) ArbRB 272-275. Civan OE, ‘Meslek Edinilmiş Ödünç İş İlişkisi ile İlgili Güncel Gelişmeler’ iç Kübra Doğan Yenisey ve Seda Ergüneş Emrağ (edr), İş Hukukunda Yeni Yaklaşımlar (Beta Basım 2017) 103-122.
• Civan OE ve Çağlayan Aksoy P, ‘Meslek Edinilmiş Ödünç İş İlişkisi ile İlgili Yargıtay Kararının İncelemesi’ (2015) 45 Legal İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Dergisi 185-215.
• Corzelius C and Roos J, ‘Professional Employer Organization und Employer of Record – Neue Geschäftsfelder und Arbeitnehmerüberlassung’ (2023) (4) NZA-RR 175-179.
• Çelebi Demir D, ‘Özel İstihdam Bürolarının Meslek Edinilmiş Geçici İş İlişkisi Kurma İzni’ (2019) 41 Sicil İş Hukuku Dergisi 183-205.
• Çelebi Demir D, Karşılaştırmalı Olarak Türk ve Alman Hukukunda Meslek Edinilmiş Geçici İş İlişkisi (Adalet Yayınevi 2019).
• Çelik N, Caniklioğlu N, Canbolat T ve Özkaraca E, İş Hukuku Dersleri (36. Bası, Beta Basım 2023). Çopuroğlu Ç, Türk Hukukunda Mesleki Geçici İş İlişkisi (Seçkin Yayıncılık 2022).
• Dahan S, ‘The Rise of Global Work: How Distributed Hiring is Redefining the Workforce’ (2024) 1, <https:// papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=5027779> 10 June 2025.
• Dehmel F, Das Leistungsverweigerungsrecht des Arbeitnehmers an seiner Arbeitsleistung (Duncker & Humblot 2009).
• Doğan V, İş Akdinden Doğan Kanunlar İhtilafı Alanında Bağlama Kuralının ve Sınırlarının Tespiti (Yetkin Yayınları 1996).
• Dulay Yangın D, ‘6715 Sayılı Yasa’nın Uzaktan Çalışmaya İlişkin Hükümleri ve Değerlendirilmesi’ (2016) 36 Sicil İş Hukuku Dergisi 148-171.
• Ekmekçi Ö, ‘4857 Sayılı İş Kanunu’nda Geçici (Ödünç) İş İlişkisinin Kurulması, Hükümleri ve Sona Ermesi’ (2004) (2) Legal İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Dergisi 367-400.
• Ekmekçi Ö, ‘Geçici (Ödünç) İş İlişkisinin Kurulması ve Sona Ermesi’ iç Mehmet Uçum (ed), Legal Vefa Toplantıları II, Prof Dr Nuri Çelik’e Saygı: Türk İş Hukukunda Üçlü İlişkiler (Legal Yayıncılık 2008).
• Ekmekçi Ö ve Yiğit E, Bireysel İş Hukuku (6. Baskı, On İki Levha Yayıncılık 2024).
• Ekonomi M, ‘Mesleki Faaliyet Olarak Ödünç (Geçici) İş İlişkisi’ iç Mehmet Uçum (ed), Devrim Ulucan’a Armağan (Legal Yayıncılık 2008) 231-266.
• Elçin D, Milletlerarası Unsurlu Bireysel ve Toplu İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk (Adalet Yayınevi 2012).
• Elghahwagi S, Arbeitnehmerüberlassung Grundlagen, Entwicklung, Ziele (Dr Müller Verlag 2006).
• Engin M, ‘Atipik İstihdam Biçimleri ve Uygulamada Ortaya Çıkan Sorunlar (Özellikle Ödünç İş İlişkisi ve Evde Çalışma)’ iç Çalışma Hayatında Esneklik ve İş Hukukuna Etkileri: İş Hukukuna İlişkin Sorunlar ve Çözüm Önerileri 2000 Yılı Ekim Toplantısı (İstanbul Barosu 2002) 117-147.
• Erdoğan C, ‘Geçici İş İlişkisinde İşverenin İş Sağlığı ve Güvenliği Önlemleri Alma Yükümlülüğü’ (2017) (2) Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 127-158.
• Erkanlı B, ‘Alt İşverenlikte Asıl İş–Yardımcı İş Ayrımı’ (2016) 18(1) Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 63-111.
• Eyrenci Ö, ‘Çalışma Hayatındaki Güncel Gelişmeler ve Çağdaş Bir İş Yasası’ (2003) (46) Sosyal Siyaset Konferansları Dergisi 157-164.
• Feldhaus HM, Leiharbeit in Deutschland und Großbritannien (Logos Verlag 2013).
• Gerlach AR, Die Flexibilisierung des Arbeitsmarkts – Arbeitnehmerüberlassung in Italien und Deutschland im Rechtsvergleich (Internationaler Verlag 2014).
• Gürsel İ, ‘Milletlerarası Özel Hukukta İş Sözleşmelerinden Kaynaklanan Uyuşmazlıklara Uygulanacak Hukuk’ (2021) (46) Sicil İş Hukuku Dergisi 155-187.
• Güzel A ve Heper H, ‘Sürekli İstihdamdan Geçici Atipik İstihdama!...: Mesleki Amaçlı Geçici İş İlişkisi’ 1 (52) Çalışma ve Toplum Dergisi 11-58.
• Hanau P and Adomeit K, Arbeitsrecht (14. aufl, Luchterhand Verlag 2007).
• Hauck J, Employers of Record: The Solution for a Compliant “Work-from-Anywhere” Future? (MasterCourse Human Resources and Global Mobility, Expatise Academy and FEI Erasmus University 2021)
• Heper H, ‘Meslek Edinilmiş Geçici İş İlişkisi ile İlgili Yargıtay Kararının İncelenmesi’ (2014) 2 (1) Kadir Has Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 177-190.
• Hirsch-Hottes A, Arbeitnehmerüberlassung aus vertragsrechtlicher Perspektive (Internationaler Verlag 2017).
• Howes V, ‘Who Is Responsible For Health And Safety Of Temporary Workers? EU and Perspectives’ (2011) 2(4) European Labour Law Journal 379-394.
• Hromadka W and Maschmann F, Arbeitsrecht, Band I: Individualarbeitsrecht (7. aufl, Springer Verlag 2018).
• Jäger M, ‘§ 1 Zweck des Gesetzes’ in Nils Obenhaus and others (eds), Schwarzarbeitsbekämpfungsgesetz Kommentar (2. aufl, C. H. Beck Verlag 2025).
• Kämmerer JA and Thüsing G, Leiharbeit und Verfassungsrecht (Duncker & Humblot 2005).
• Kania G, ‘Employer of Record’ in Jürgen Röller (ed), Personalbuch (32. aufl, C. H. Beck Verlag 2025).
• Kar B, ‘Yargıtay Uygulamasında Atipik İstihdam Sözleşmeleri ve Bu Kapsamda Geçici (Ödünç) İş İlişkisi’ iç Yeliz Bozkurt Gümrükçüoğlu ve Ender Demir (edr), Prof Dr Turhan Esener I. İş Hukuku Uluslararası Kongresi (Seçkin Yayıncılık 2016) 173-188.
• Keser H, ‘İşverenin İşçiyi Gözetme Borcunun Geçici İş İlişkisine Yansıması’ (2006) (9) Legal İş Hukuku ve Sosyal Güvenlik Hukuku Dergisi 65-109.
• Kock M, ‘§ 1 Arbeitnehmerüberlassung, Erlaubnispflicht’ in Christian Rolfs, Richard Giesen, Miriam Meßling and Peter Udsching (eds), BeckOK Arbeitsrecht (76. aufl, CH Beck 2025).
• Lembke M, ‘Neue Entwicklungen bei Leiharbeit und Fremdpersonaleinsatz’ (2024) (3) NZA 153-164.
• Kutlu Mutluer M, ‘Türk Hukukunda Yabancılık Unsuru Taşıyan İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk ve Anayasa Mahkemesi İptal Kararına İlişkin Değerlendirmeler (05.11.2024 Tarihli 2023/158 Esas sayılı Kararı)’ (2025) (86) Çalışma ve Toplum Dergisi 1231-1274. Li X, Der Schutz des Leiharbeitnehmers vor dem Entleiher (Duncker & Humblot 2016).
• Luickhardt V, Arbeit auf Abruf im Leiharbeitsverhältnis (Internationaler Verlag 2016).
• Michalski L, Arbeitsrecht (7. aufl, CF Müller 2008).
• Middendorf S and Modrzyk G, ‘Die Konstruktion des Employer of Record im Lichte des deutschen Arbeitnehmerüberlassungs – und Mitbestimmungsrechts’ (2023) 76(14) DB 709.
• Mitlacher LW, Burgess J, Cornell J and Waring P, ‘Temporary Agency Work in Australia, Germany and Singapore’ in Huiyan Fu (ed), Temporary Agency Work and Globalisation: Beyond Flexibility and Inequality (Gower Publishing Surrey 2015).
• Mollamahmutoğlu H, Astarlı M ve Baysal U, İş Hukuku (7. Baskı, Lykeion Yayınları 2022).
• Moderegger C, ‘Arbeitnehmerüberlassung’ in Marcel Groby and Andrea Panzer (eds), StichwortKommentar Arbeitsrecht (Nomos 2012).
• Nazlı S, Özel İş Aracılığı (Vedat Kitapçılık 2009).
• Odaman S, Türk ve Fransız İş Hukukunda Ödünç İş İlişkisi (Legal Yayıncılık 2007).
• Pallasch U, Arbeitsrecht (Franz Vahlen 2010).
• Pingel G, ‘Arbeitsrechtliche Folgen unerlaubter grenzüberschreitender Arbeitnehmerüberlassung’ (2023) (3) RdA 180-188.
• Platzhoff E, Arbeitnehmerüberlassung und Legitimität (Verlag der GUC 2009).
• Sakowski K, Arbeitsrecht (Springer Verlag 2014).
• Schegel R, ‘Employer of Record’ in Jürgen Röller (ed), Personalbuch (32. aufl, C.H Beck Verlag 2025).
• Schömann I and Guedes C, Temporary Agency Work in the European Union (ETUI 2012).
• Schniering P and Rathmann L, ‘Neue Begrenzungstendenzen beim Fremdpersonaleinsatz’ (2025) (14) NZA 967-973.
• Scholz A, Arbeitnehmerüberlassung bei konzerninternem Personaleinsatz in der EU (Akademiker Verlag 2014).
• Süzek S, ‘Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca Gerçekleştirilen Alt İşverenlik ve İşçi Temini Sözleşmelerine İlişkin Düzenlemelerin Değerlendirilmesi’ (2016) 74 (Özel Sayı) İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası Prof. Dr. Fevzi Şahlanan’a Armağan 707-716.
• Süzek S and Başterzi S, İş Hukuku (25. Baskı, Beta Basım 2025).
• Thüsing G, Arbeitnehmerüberlassungsgesetz Kommentar (3. aufl, CH Beck Verlag 2012).
• Tuncay AC, ‘İş Kanunu Tasarısındaki Ödünç İş İlişkisi ve Eleştirisi’ (Nisan 2003) 30 Mercek Dergisi 56-76.
• Tuncay AC, ‘Türk İş Hukukunun Avrupa Birliği İş Hukukuna Uyumu’ iç Alpay Hekimler (ed), AB–Türkiye & Endüstri İlişkileri (Beta Basım 2004).
• Tuncay AC ve Savaş FB, ‘Özel İstihdam Büroları Gerçek ve Çağdaş Fonksiyonlarına Artık Kavuşmalıdır’ (Ekim 2007) 48 Mercek Dergisi 66-77.
• Uslu M, ‘Karar İncelemesi – Ödünç İş İlişkisine Dair Sorunlar ve Basın İş Hukukunda Ödünç İş İlişkisi’ (2007) 9 DEÜHF Dergisi (Özel Sayı) 331-353.
• Widmer L and Schaffner S, ‘Employer Of Record (EOR) – Overview And Legal Pitfalls’, (Bär & Karrer Briefing, August 2022) <https://www.baerkarrer.ch/userdata/files/publications/2022/frzcevvqboogfg2ou3zj.pdf> 15 July 2025.
• Yıldız GB, ‘MÖHUK 27/1 Hükmünün Anayasa Mahkemesi Tarafından İptali ve 7550 Sayılı Kanun ile Getirilen Yeni Düzenleme Kapsamında Yabancılık Unsuru Taşıyan İş Sözleşmelerine Uygulanacak Hukuk’ (2025) (86) Çalışma ve Toplum Dergisi 991-1020.
• Yiğit E, Özel İstihdam Büroları Aracılığıyla Geçici İş İlişkisi (Oniki Levha Yayıncılık 2019).