Türkı̇ye’de Sağlık Hı̇zmetı̇ Sunumunda Katılım Payı Uygulamasının Anayasaya Uygunluğu

Bu yazının amacı Türkiye’de sağlık hakkının güvence altına alınmasında sunulan temel kamu hizmeti olan sağlık hizmetine erişimde alınan katılım pa- yının anayasaya uygunluğu tartışılmasıdır. Yazıda Anayasaya aykırı bir yüküm- lülük olduğu iddia edilen bu katılım payı konusunda Anayasa Mahkemesinin içtihatları okunmaya çalışılmıştır.

Katılım payının Anayasamızın 73.maddesinde düzenlenen vergi ödevi kapsamında olan bir yükümlülük olduğu ve yasallık ilkesine aykırı olarak Sosyal Güvenlik Kurumuna geniş yetki verildiği konusunda Anayasa Mahkemesine açılan iki dava dolayısıyla Yüce Mahkeme katılım payının Anayasaya uygun ol- duğu kararına varmıştır. Bir kamu hizmeti olduğu tartışmasız olan sağlık hiz- meti karşılığı alındığı pay ödenmeden hizmetten yararlanılmasının mümkün olmadığı, katılım payının harç benzeri olarak görülebileceği, yasaya dayanarak bir kamu idaresi olan SGK tarafından alındığı dikkate alınırsa bu gerekçenin oldukça tartışmalı olduğu ifade edilebilir.

Yüce Mahkemenin ilk ve ikinci kararında katılım payının uluslararası söz- leşmelere göre de alınabileceği gerekçesi de, Türkiye’de bu katılımın oldukça yüksek bir oranda sağlık sigortası primleri ile yapıldığı gerçeği karşısında geçerli değildir.