-

Öz

The aim of this study is to analyze whether whether there is a significant relationship between teachers’ perceptions on ethical leadership behaviors of their managers and organizational creativity.. Also, teachers’ indivudual and administrative creativity perceptions were analyzed regarding demographic features of teachers (gender, age, education, branch, kind of school). The study group of the research includes 300 teachers, selected randomly from private and state high schools, Anatolian and Science High Schools in Sivas during the education year 2011 – 2012. “Organizational Creativity Scale” and “Ethical Leadership Scale were used to collect the data”. In order to analysis the data in research, t test, ANOVA test, correlational and simple regression analysis were performed. As a result of analysis, it has been observed that teachers’ organizational creativity perceptions and their ethical leadership perceptions of their managers were at medium level. It is concluded that while there is low relationship between teachers’ ethical leadership perceptions about their managers and their personal creativity perceptions, there is a high level relationship with executive creativity perceptions.

Anahtar Kelimeler

• organizational creativity, leadership, ethical leadership

Öğretmenlerin Örgütsel Yaratıcılık ve Etik Liderlik Algılarının İncelenmesi

Öz

 

Bu araştırmanın amacı ortaöğretim okullarında görev yapan öğretmenlerin yöneticilerine ilişkin algıladıkları etik liderlik davranışlarının örgütsel yaratıcılıkları ile ilişkisi olup olmadığını incelemektir. Ayrıca ortaöğretim kurumlarının örgütsel yaratıcılıklarında, öğretmenlerin bireysel ve yönetsel yaratıcılık algıları öğretmenlerin demografik (cinsiyet, yaş, eğitim durumu, branş, okul türü) özellikleri açısından incelenmiştir. Araştırmanın, çalışma grubunu 2011–2012 eğitim-öğretim yılı Sivas ili merkezinden seçkisiz örnekleme yöntemi ile belirlenen Anadolu-Fen liseleri, genel liseler ve özel liselerde görev yapan 300 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada iki veri toplama aracı kullanılmıştır. Bunlardan biri “Örgütsel Yaratıcılık Ölçeği”, diğeri ise “Etik Liderlik Ölçeği”dir. Araştırmada verilerin çözümlenmesi için betimsel istatistiklerden t testi, ANOVA testi, korelasyon ve basit regresyon analizleri yapılmıştır. Analiz sonucunda öğretmenlerin örgütsel yaratıcılık algıları ile yöneticilerine ilişkin etik liderlik algılarının orta düzeyde olduğu görülmüştür. Öğretmenlerin yöneticilerine ilişkin etik liderlik algılarının öğretmenlerin bireysel yaratıcılık algılarıyla ilişkisi yokken yönetsel yaratıcılık algılarıyla 0.05 düzeyinde anlamlı ilişki bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler: örgütsel yaratıcılık, liderlik, etik liderlik.

Anahtar Kelimeler:örgütsel yaratıcılık, liderlik, etik liderlik.

Anahtar Kelimeler

• örgütsel yaratıcılık, liderlik, etik liderlik.

Kaynakça

1. Akın, M. (2010). Personeli güçlendirme, örgüt iklimi ve yaratıcı kişilik özelliklerinin örgüt düzeyinde yaratıcı çıktılar üzerindeki etkileri. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 29 (2), 211-238.
2. Aydın, İ. (2002). Yönetsel, mesleki ve örgütsel etik. Ankara: Pegem A.
3. Balay, R. (2010). Öğretim elemanlarının örgütsel yaratıcılık algıları. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 43 (1), 41-78.
4. Baykul, Y. (1996). İstatistik metodlar ve uygulamalar. Ankara: Anı.
5. Büyüköztürk, Ş. (2002). Sosyal bilimler için veri analizi elkitabı: İstatistik, araştırma deseni, SPSS uygulamaları ve yorum. Ankara: Pegem A.
6. Brown, K.M. (2004). Leadership for social justice and equity:weaving a transformative framework and pedagogy. Educational Administration Quarterly, 40 (1), 77-108.
7. Brown, M.E. (2007) Misconceptions of ethical leadership: How to avoid potential pitfall, Organizational Dynamics, 36 (2), 140-155.
8. Connock, S. & Johns, T. (1995). Ethical leadership. London, Cromwell Pres.

9. Cengiz, E. Acuner, T. Baki B. (2007). Örgütsel yaratıcılığı belirleyen faktörler arası yapısal ilişkiler. Dokuz Eylül Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9 (1), 98-121.
10. Cengiz, E.; Acuner, T. ve Baki, B. (2006). Liderlerin sahip oldukları duygusal zekanın örgütsel yaratıcılık üzerindeki etkileri. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 17 (1), 421-432. Celep. C. (2004). Örgütsel öğrenme açısından Türkiye Üniversiteleri. XIII. Ulusal Eğitim Bilimleri Kurultayı, İnönü Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Malatya.
11. Chang, W & Chiang, Z. H. (2007). A Study on how to elevating organizational creativity of design organization. International Association of Societies of Design Research. The Hong Kong Polytechnic University. 12Th to 15Th November 2007.
12. Çekmecelioğlu, H.G. (2005). Örgüt ikliminin iş tatmini ve işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisi: Bir araştırma. Çukurova Üniversitesi. İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6 (2), 23-39.
13. Demster, N., & Berry, V. (2003). Blindfolded in a minefield: principals’ ethical decision-making. Cambridge Journal of Education, 33 (3), 457-477.
14. Düren, Z. (2000). 2000’li yıllarda yönetim. İstanbul: Alfa.
15. Einsteine, P. & Hwang, K. P. (2007). An appraisal for determinants of organizational creativity and impacts on innovative behavior. Proceedings of the 13th Asia Pacific Management Conference, Melbourne, Australia, 1041-1055.
16. Eren, E. (1998). Yönetim ve organizasyon. İstanbul: Beta.
17. Eren, E. ve Gündüz, H. (2002). İş çevresinin yaratıcılık üzerindeki etkileri ve bir araştırma. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 5, 65-84.
18. Furman, G.C.(2004) The ethic of community. Journal of Educational Administration. 42 (2), 215-235. Genç, N. (2007). Yönetim ve organizasyon: Çağdaş sistemler ve yaklaşımlar. 3. Baskı, Ankara: Seçkin Gül, H. (2003) Karizmatik liderlik ve örgütsel bağlılık ilişkisi üzerine bir araştırma, Yayımlanmamış Doktora Tezi, Gebze İleri teknoloji Enstitüsü, Gebze.
19. Gülel, G. (2006). Sınıf öğretmenliği adaylarının yaratıcılık düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi (Pamukkale Üniversitesi Örneği). Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Pamukkale Üniversitesi, Denizli.
20. Gümüşsuyu, Ç. (2004). Örgütsel yaratıcılık kültürü, bir iktisadi devlet teşekkülünde örnek olay çalışması. Yayınlanmamış Doktora Tezi, Hacettepe Üniversitesi,, Ankara.
21. Harsham, C.L., & Harsham, E.F. (2008) The gordian knot of ethics: understanding leadership effectiveness and ethical behavior, Journal of Business Ethics, 78, 175–192.
22. Hunt, S.D., Wood, V.R., & Chonco, L.B. (1989) Corporate ethical values and organizational commitment in marketing. Journal of Marketing, 53 (3), 79-90.
23. Ijiri, Y. (1988). Note on the essence of creative and innovative management in creativity and strategy in mid sized firms. New Jersey: USA.
24. Jung, D.I., Chow, C., & Wu, A. (2003). The Role of transformational leadership in enhancing organizational innovation: Hypothese and Some Preliminary Finding. The Leadership Quarterly, 14 (4-5), 525-544.
25. Kağıtçıbaşı, Ç. (1999). Yeni insan ve insanlar. İstanbul: Evrim.
26. Karasar, N. (2006). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Nobel.
27. Karslı, M.D. (2004). Yönetsel etkililik. Ankara: Pegem.
28. Kentsu, J. (2007) Okul yöneticilerinin kişilik özelliklerinin örgütsel etik üzerine etkisi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Yeditepe Üniversitesi, İstanbul.
29. Küçükkaraduman, E.(2006). İlköğretim okul müdürlerinin etik davranışlarının incelenmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Ankara.
30. Madjar, N., Oldham, G. R., & Pratt, M. G. (2002). There’s no place like home?: The contributions of work and nnonwork creativity support to employees’ creative performance. Academy of Management Journal, 45, 757–767.
31. Nystrom P.C., Ramamurthy K., & Wilson A.L. (2002). Organizational context, climate and innovativeness: Adoption of imaging technology. Journal of Engineering and Technology Management, 19, 221-247.
32. Oldham, G., & Cummings, A. (1996). Employee creativity: Personal and contextual factors at work. Academy Of Management Journal, 39 (3), 607-634.
33. Payne, R. (1990). The effectiveness of research teams: A review. Innovation and Creativity at Work,New York: John Wiley.
34. Pehlivan, İ. (1997). Bireysel ve örgütsel gelişme aracı olarak hizmet içi eğitim. Ankara: Türkiye ve Ortadoğu Amme İdaresi Dergisi. 30 (4).
35. Singer, D. G. & Singer, J. L. (1998). Çocuklarda yaratıcılığın gelişimi. (Çev.:Cihanşümul, N.). İstanbul: Gendaş
36. Şimşek, M. Şerif. (1999). Yönetim ve organizasyon. Ankara: Nobel
37. Turhan, M. (2007). Genel ve mesleki lise yöneticilerinin etik liderlik davranışlarının okullardaki sosyal adalet üzerindeki etkisi. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Fırat Üniversitesi, Elazığ.
38. Uğurlu, C.T. (2009). İlköğretim okulu öğretmenlerinin örgütsel bağlılık düzeylerine yöneticilerinin etik liderlik ve örgütsel adalet davranışlarının etkisi. Yayımlanmamış doktora tezi. İnönü Üniversitesi, Malatya.
39. Uğurlu, C.T. ve Sincar, M. (2010). Yönetici etik liderlik ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışması. V. Ulusal Eğitim Yönetimi Kongresi, Akdeniz Üniversitesi, Antalya.
40. Uğurlu, C.T. (2012a). İlköğretim okulu öğretmenlerinin yönetici etik liderlik davranışlarına ilişkin görüşleri. CÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 36 (2), 203-213.
41. Uğurlu, C.T. (2012b). Öğretmenlerin forum sayfalarında karşılaştıkları etik sorunlar. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11 (3), 737-758.
42. Üstündağ, T. (2002). Yaratıcılığa yolculuk. Pegem A
43. Woodman, R. W. Sawyer, J.E. & Griffin R. W. (1993). Toward a theory of organizational creativity. Academy of Management Review, 18 (2), 293-317.
44. Yahyagil. M. Y. (2001). Örgütsel Yaratıcılık ve yenilikçilik. Yönetim, 38, 7-16.
45. Yaman, A. (2010). İç denetçinin yeni rolü; Etik liderlik. Denetişim, 5, 9-16.
46. Yılmaz, E. (2006). Okullardaki örgütsel güven düzeyinin okul yöneticilerinin etik liderlik özellikleri ve bazı değişkenler açısından incelenmesi. Yayınlanmamış Doktora tezi, Selçuk Üniversitesi, Konya.
47. Yılmaz, H. ve Karahan, A. (2010). Liderlik davranışı, örgütsel yaratıcılık ve işgören performansı arasındaki ilişkilerin incelenmesi. Yönetim ve Ekonomi, 17 (2), 145-155.
48. Wells, D., & Schminke, M. ( 2001) Ethical development and human resources training An integrative framework, Human Resource Management Review, 11, 135-158.