-

Öz

This study aims at identifying the relation between the social capital level and the variables defining disadvantageousness of primary schools. Data collection tool has been designed by the researcher in order to collect data and an interview form has been prepared. The questionnaire has been applied to 368 teachers working in 27 primary schools and 2 special training schools in the Mezitli district of Mersin province. The interview form about the disadvantageousness variable was applied to 29 school principles. Data were analyzed by using frequency, percentage, mean, standard deviation and t-test. The results of the study show that there is a significant difference between the social capital levels of schools in terms of the population of the school district, the residence place of the students’ parents, being native or not, the income level of families and the disability of students. On the other hand, there is no significant difference between the social capital level of schools with respect to the immigration of the families and single parent family variables.

Anahtar Kelimeler

• Social capital, disadvantaged students, primary school.

Kamu Okullarının Sosyal Sermaye Düzeyleri ve Dezavantajlılıkları ile İlgili Değişkenler Arasındaki İlişki (Mersin Örneği)

Öz

Bu araştırma ilköğretim okullarının sosyal sermaye düzeyleri ile dezavantajlılığı belirleyen değişkenler arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır. Verilerin toplanması amacıyla araştırmacı tarafından bir anket geliştirilmiş ve bir görüşme formu hazırlanmıştır. Mersin ili Mezitli ilçesi evren seçilerek ilçe sınırları içindeki 27 ilköğretim okulu ve 2 özel eğitim okulunda görev yapan 368 öğretmene uygulanmıştır. Görüşme formu ise evrendeki 29 okulun yöneticilerine uygulanmıştır. Veri analizi; frekans, yüzde, ortalama, standart sapma ve t-testi kullanılarak yapılmıştır. Bulgular; okulların dezavantajlılığı belirleyen okulun bulunduğu yerleşim yeri nüfusu, öğrenci ailelerinin çoğunluğunun ikamet yeri, yerli olup olmama durumu, gelir durumu ve engellilik değişkenleri açısından sosyal sermaye düzeyleri arasında anlamlı farklılık bulunmuştur. Buna karşın, okulların sosyal sermaye düzeyleriyle öğrenci ailelerinin çoğunluğunun göç durumu ve tek ebeveynli (parçalanmış) olması değişkenleri açısından anlamlı farklılık bulunmamıştır.

Anahtar Kelimeler

• Sosyal sermaye, dezavantajlı öğrenciler, ilköğretim okulları.

Kaynakça

1. Bjornskov, C. & Svendson, G. (2003). Measuring social capital-is there a single underlying explanation? Working Paper 03-5, Department of Economics Aarhus School of Business.
2. Bourdieu, P. (1986). The forms of capital, Richardson J.G. (Ed.), Handbook of theory and research for the sociology of education (pp. 241-258), Westport, CT: Greenwood.
3. Coleman, J. S. (1988). Social capital in the creation of human capital, supplement: Organizations and institutions: Sociological and economic approaches to the analyses of social structure, The American Journal of Sociology, 94, 95-120.
4. Collier, P. (1998). Social capital and poverty, social capital initiative working paper no. 4, social development department. Washington, DC: World Bank.
5. Erdoğan, Ö. N. H. (2010). Engelliler ve ailelerinin yaşadığı sorunlar, Öz-veri Dergisi, 7(2), 1635-1650.
6. Erkuş, A. (2003). Psikometri üzerine yazılar. 1. Basım, Ankara: Türk Psikologlar Derneği Yayınları No: Fukuyama, F. (2001). Social capital, civil society and development, Third World Quarterly, 22(1), 7-20. Gradstein, M. & Justman, M. (2000). The political economy of education human capital, social capital and public schooling, European Economic Review, 44, 879-890.
7. Harttgen, K & Klasen, S. (2010). Educational marginalization across developed and developing countries. Paper commissioned for the EFA Global Monitoring Report 2010, Reaching the marginalized, UNESCO. 12 Mayıs 2010 tarihinde http://unesdoc.unesco.org/images/0018/001865/186583e.pdf adresinden alınmıştır.
8. Levin, B. (2005). Eğitim ve yoksulluk, (Çev. R. Günlü). Eğitim Bilim Toplum, 3(9), 56-67.

9. Morgan, S. L. (2000). Social capital, capital goods, and the production of learning. Journal of SocioEconomics, 29, 591-595.
10. Narayan, D. (1999). Social capital and state social and substitution, World Bank Policy Research Working Paper, No: 2167.
11. Özşenol, F., Işıkhan, V., Ünay, B., Aydın, İ. H., Akın R. ve Gökçay, E. (2003). Engelli çocuğa sahip ailelerin aile işlevlerinin değerlendirilmesi. Gülhane Tıp Dergisi, 45(2), 156-164.
12. Portes, A. & Landolt, P., (2000), Social capital: Promise and pitfalls of its role in development. Journal of Latin American Studies, 32(2), 529-547.
13. Putnam, R. D. (1995a). Bowling alone: America's declining social capital. Journal of Democracy, 65-78. Putnam, R. D. (1995b). Tunning in, tunning out: The strange disappearance of social capital in America. Political Sciences and Politics, 28(4), 664-683.
14. Putnam, R. D. (2007). E pluribus unum: Diversity and community in the twenty-first century: The 2006 Johan Skytte Prize Lecture, Scandinavian Political Studies, 30(2), 137-174.
15. Resmi Gazete. (1973). Milli Eğitim Temel Kanunu, [METK], kanun no: 1739. 22 Mayıs 2010 tarihinde www.resmigazete.gov.tr/main.aspx?home=http://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/14574.pdf&ma in=http://www.resmigazete.gov.tr/arsiv/14574.pdf adresinden alınmıştır.
16. Uphoff, N. (1999). Understanding social capital: Learning from the analysis and experiences of participation. In P. Dasgupta and I. Serageldin (Eds), Social capital: A multifaceted perspective, (ss. 187-203). Washington D.C.: The World Bank.
17. Woolcock, M. (2001). The place of social capital in understanding social and economic outcomes. Canadian Journal of Policy Research, 2(1), 1-27.
18. Woolcock, M. & Narayan, D. (2000). Social capital: Implications for development theory, research and policy. World Bank Research Observer, 15(2), 225-249.