Okul Müdürlerinin Etik Liderlik Davranışları İle Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişki
Öz
Araştırmanın
amacı, öğretmenlerin algılarına göre ilkokul ve ortaokul müdürlerinin etik
liderlik davranışları ile öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışı
arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Tarama modelinin kullanıldığı araştırmanın
çalışma evrenini 2014-2015 eğitim öğretim yılında Balıkesir ilinin Bandırma ve
Erdek ilçelerinde bulunan resmi ilkokul ve ortaokullarda görev yapmakta olan
693 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmada Yılmaz (2005) tarafından
geliştirilmiş “Etik Liderlik Ölçeği” ile Basım ve Şeşen (2006) tarafından
geliştirilmiş “Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Ölçeği” uygulanmıştır. Verilerin
çözümlenmesinde SPSS for Windows 21.0 programı kullanılmıştır. Verilerin
gruplar halinde frekans, yüzde, aritmetik ortalama ve standart sapma
dağılımları gösterilmiştir. Alt amaçlara uygun olarak demografik değişkenlere
göre gruplar arası farklılaşma olup olmadığını belirlemek için “t-testi” ve
“Tek Yönlü Varyans Analizi” (ANOVA) yapılmış; anlamlı farklılığa neden olan
grubun tespitinde “Tukey Post Hoc” testi kullanılmıştır. Ayrıca araştırmaya
katılan öğretmenlerin algılarına göre okul müdürlerinin etik liderlik düzeyleri
ile öğretmenlerin örgütsel vatandaşlık davranışı düzeyleri arasındaki ilişkiyi
belirlemede “Korelasyon Analizi” kullanılmıştır ve sonuçlar tablo haline
getirilmiştir. Araştırma sonuçları incelendiğinde araştırmaya katılan
öğretmenlerin algılarına göre okul müdürlerinin etik liderlik davranışları ve
öğretmenlerin genel örgütsel vatandaşlık davranışları ortalamalarının yüksek
olduğu görülmüştür. Etik liderlik düzeyleri ile örgütsel vatandaşlık düzeyleri
arasındaki ilişkinin belirlenmesi için yapılan korelasyon analizi sonucuna göre
algılanan genel etik liderlik ile genel örgütsel vatandaşlık arasında
istatistiksel açıdan anlamlı ilişki bulunmuştur. Buna göre okul müdürlerinin
genel etik liderlik davranışı düzeyi öğretmenlerin genel örgütsel vatandaşlık
davranışı düzeyini arttırmaktadır
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Allison, B., Richard S. V., Sean D.. (2001). Student Classroom and Career Success: The Role of Organizational Citizenship Behavior. Journal of Education for Business. 76(5) 282-288. (Aktaran: Sezgin, F. (2005) Örgütsel Vatandaşlık Davranışları: Kavramsal Bir Çözümleme ve Okul Açısından Bazı Çıkarımlar. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25(1) 317-339).
- Arslantaş, C. ve Dursun, M. (2008). Etik Liderlik Davranışının Yöneticiye Duyulan Güven Ve Psikolojik Güçlendirme Üzerindeki Etkisinde Etkileşim Adaletinin Dolaylı Rolü. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8 (1) 111-128.
- Aydın, İ. (2012). Yönetsel, Mesleki ve Örgütsel Etik. (5. Baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
- Basım, N. ve Şeşen, H. (2006). Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Ölçeği Uyarlama Ve Karşılaştırma Çalışması. Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Fakültesi Dergisi, 61(4) 83-101.
- Beckett, R. İletişim Etiği Ve Enformasyon: Küresel Dünyanın Vatandaşları Kendileri İçin Düşünüyorlar. çev. Ersoy Kontacı. (2006). İletişim Kuram Ve Araştırma Dergisi, 23, 117-134.
- Brown, M.E. , Treviño, L. (2006). Ethical Leadership: A Review and Future Directions. The Leadership Quarterly, 17, 595-616. (Aktaran: Celep, C. (2014). Eğitim Yöneticisinin Liderlik Davranışı. (2. Baskı). Ankara: Nobel Yayıncılık.)
- Cullen, J. B., Praveen K. P., Bart V. (2003). The Effects of Ethical Climates on Organizational Commitment: A Two-Study Analysis. Journal of Business Ethics, 46, 127-141. http://www.researchgate.net/publication/226150884_The_Effects_of_Ethical_Climates_on_Organizational_Commitment_A_Two-Study_Analysis. [17.04.2014]
- Çelik, M. (2007). Örgüt Kültürü Ve Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Bir Uygulama. Yayımlanmamış Doktora tezi. Erzurum: Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Eğitim Üzerine Çalışmalar
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
16 Nisan 2017
Gönderilme Tarihi
3 Şubat 2017
Kabul Tarihi
10 Nisan 2017
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2017 Cilt: 13 Sayı: 1
APA
Çakıroğlu, K., & Tabancalı, E. (2017). Okul Müdürlerinin Etik Liderlik Davranışları İle Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişki. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 13(1), 392-417. https://doi.org/10.17860/mersinefd.296254
AMA
1.Çakıroğlu K, Tabancalı E. Okul Müdürlerinin Etik Liderlik Davranışları İle Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişki. MEÜEFD. 2017;13(1):392-417. doi:10.17860/mersinefd.296254
Chicago
Çakıroğlu, Kumru, ve Erkan Tabancalı. 2017. “Okul Müdürlerinin Etik Liderlik Davranışları İle Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişki”. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 13 (1): 392-417. https://doi.org/10.17860/mersinefd.296254.
EndNote
Çakıroğlu K, Tabancalı E (01 Nisan 2017) Okul Müdürlerinin Etik Liderlik Davranışları İle Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişki. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 13 1 392–417.
IEEE
[1]K. Çakıroğlu ve E. Tabancalı, “Okul Müdürlerinin Etik Liderlik Davranışları İle Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişki”, MEÜEFD, c. 13, sy 1, ss. 392–417, Nis. 2017, doi: 10.17860/mersinefd.296254.
ISNAD
Çakıroğlu, Kumru - Tabancalı, Erkan. “Okul Müdürlerinin Etik Liderlik Davranışları İle Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişki”. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi 13/1 (01 Nisan 2017): 392-417. https://doi.org/10.17860/mersinefd.296254.
JAMA
1.Çakıroğlu K, Tabancalı E. Okul Müdürlerinin Etik Liderlik Davranışları İle Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişki. MEÜEFD. 2017;13:392–417.
MLA
Çakıroğlu, Kumru, ve Erkan Tabancalı. “Okul Müdürlerinin Etik Liderlik Davranışları İle Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişki”. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, c. 13, sy 1, Nisan 2017, ss. 392-17, doi:10.17860/mersinefd.296254.
Vancouver
1.Kumru Çakıroğlu, Erkan Tabancalı. Okul Müdürlerinin Etik Liderlik Davranışları İle Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişki. MEÜEFD. 01 Nisan 2017;13(1):392-417. doi:10.17860/mersinefd.296254
Cited By
AN INVESTIGATION OF PHYSICAL EDUCATION TEACHERS 'PERCEPTION OF ETHICAL LEADERSHIP ACCORDING TO SOME VARIABLES
European Journal of Health and Science in Sports
https://doi.org/10.33598/V1I120201A Study on the Relationship Between Organizational Hypocrisy, Organizational Citizenship and Motivation According to Teachers' Perceptions
Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.21666/muefd.969522Anlamlı İş ile Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Arasındaki İlişki
Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.53629/sakaefd.1133544Türkiye’deki Örgütsel Vatandaşlık Davranışı Konulu Tezlerin İncelenmesi: Bir İçerik Analizi Çalışması
Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.17152/gefad.382021OKUL PSİKOLOJİK DANIŞMANLARININ ALGILARINA GÖRE OKUL YÖNETİCİLERİN ETİK LİDERLİK DAVRANIŞLARININ İNCELENMESİ
Milli Eğitim Dergisi
https://doi.org/10.37669/milliegitim.1088110Okul Yöneticilerinin Etik Liderlik Özellikleri ile Öğretmenlerin Örgütsel Bağlılık Düzeyleri Arasındaki İlişki
İZÜ Eğitim Dergisi
https://doi.org/10.46423/izujed.775588Öğretmenlerin Örgütsel Adalet Algıları ile Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişki
Yaşadıkça Eğitim
https://doi.org/10.33308/26674874.2020342190Optimizing the organizational health: A comprehensive study of schools within the Apo Jose Catholic Educational Systems of Nueva Ecija
International Journal of Research Studies in Education
https://doi.org/10.5861/ijrse.2024.23076The Effect of Ethical Leadership on Organizational Justice, Organızational Citizenship and Job Satisfaction
e-Kafkas Eğitim Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.30900/kafkasegt.1321880Okul Yöneticilerinin Paternalist Liderlik Davranışları ile Öğretmenlerin Örgütsel Vatandaşlık Davranışları Arasındaki İlişki
MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi
https://doi.org/10.33206/mjss.1433260CESARET VE İŞ YAŞAMI: TÜRKÇE ARAŞTIRMALARIN PERSPEKTİFLERİ IŞIĞINDA İŞ YAŞAMINDA SÜRDÜRÜLEBİLİRLİĞE İLİŞKİN BAZI ÖNERMELER
Uluslararası İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.29131/uiibd.1602264School Head Motivational Language and the Work Values of Locally Funded Teachers in Mangudadatu, Maguindanao Del Sur
Psychology and Education: A Multidisciplinary Journal
https://doi.org/10.70838/pemj.400709Etik Liderliğin İşe Adanmışlık ve Örgütsel Vatandaşlık Üzerindeki Etkisinde Etik İklimin Rolü
Pamukkale Üniversitesi İşletme Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.47097/piar.1791308