Bir ölçek geliştirme çalışması: Kemoterapi uygulanan hastalarda özbakım yetersizliği kuramına gore özbakım davranışları ölçeği
Öz
Amaç: Bu araştırmanın amacı, kemoterapi uygulanan hastalarda Orem’in Öz Bakım Yetersizliği Kuramı’na göre öz bakım davranışlarını ölçmeye yönelik bir ölçme aracı geliştirmektir. Yöntem: Araştırma, temel bir araştırma niteliğinde olup, İstanbul da Avrupa yakasında bulunan üç eğitim ve araştırma hastanesinde, araştırma kriterlerine uyan ve araştırmaya katılmayı kabul eden 600 hasta üzerinde, Ağustos 2016–Şubat 2017 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Verilerin toplanmasında Hasta Bilgi Formu ve araştırmacı tarafından geliştirilen taslak ölçek kullanılmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler,yapı geçerliliği için açımlayıcı faktör analizi yapılmıştır. Güvenirlik analizleri için, Cronbach Alpha ve Spearman-Brown korelasyon testleri kullanılmıştır. Bulgular:5’li likert tipi olan ölçeğin, 24 maddeden ve bireysel bakım,uyku düzeni,solunumu sürdürme,aktivite ve hareket,beslenme alışkanlığı ve sorunlarla başa çıkma olmak üzere 6 faktörden oluştuğu,açıklanan toplam varyansın %64.75 olduğu saptanmıştır. Yapılan güvenirlik analizi sonucunda, ölçeğin Cronbach’s alfa katsayısı 0.88 olarak hesaplanmıştır. Test-tekrar test güvenirliğini belirlemek için yapılan analizler sonucunda (n=30) ölçeğin iki uygulaması arasında yüksek düzeyde tutarlılık saptanmıştır (r:.945, p<0.001). Sonuç: Geliştirilmiş olan bu ölçeğin, geçerlik ve güvenilirliği oldukça yüksek, bireylerin öz bakım davranışlarını belirlemede güvenilir ve geçerli bir ölçme aracı olduğu belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ertem G, Kalkım A, Bulut S, Sevil Ü. Radyoterapi Alan Hastaların Evde Bakım Gereksinimleri Ve Yaşam Kaliteleri. Maltepe Üniversitesi Hemşirelik Bilim ve Sanatı Dergisi 2009;2(2):3-12.
- Prutipinyo C, Maikeow K, Sirichotiratana N. Self-Care Behaviours of Chemotherapy Patients. J Med Assoc Thai 2012;95:30-37.
- Başak ŞC. Üniversite Öğrencilerinde Meme Kanseri Bilgi Seviyesi: Geniş Kapsamlı Meme Kanseri Bilgi Testi’nin Geçerlik Ve Güvenirlik Çalışması. Okan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, Ahmet Tosun, İstanbul, 2015.
- Rocha LS, Beuter M, Neves ET, Leite MT, Brondani CM, Perlini NMOG. Self-Care Of Elderly Cancer Patients Undergoing Outpatient Treatment. Text Context Nursing, Florianópolis 2014; 23(1): 29-37.
- National Cancer İnstitute. Cancer Statistics. Erişim yeri: https://www.cancer.gov/about cancer/understanding/statistics Erişim tarihi: 05.12.2016.
- World Health Organization. World Cancer Day 2017. Erişim yeri: http://www.who.int/cancer/en/ Erişim tarihi: 19.05.2017.
- Hacıkamiloğlu E, Karaca MZ, Gültekin M. Onkoloji Hemşireliği, Türkiye’de Kanser Kontrolü. 1. Basım, İstanbul, Nobel Tıp Kitabevleri Ltd. Şti, 2014:3-5.
- Türkiye Halk Sağlığı Kurumu Kanser Daire Başkanlığı. 2014 Yılı Türkiye Kanser İstatistikleri. Erişim yeri: http://www.who.int/cancer/en/, Erişim tarihi: 19.05.2017.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Funda Karadağlı
Bu kişi benim
İSTANBUL GELİŞİM ÜNİVERSİTESİ, SAĞLIK BİLİMLERİ YÜKSEKOKULU
Türkiye
Şule Ecevit Alpar
Bu kişi benim
Marmara Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Fakültesi, İstanbul, Türkiye
Yayımlanma Tarihi
24 Aralık 2017
Gönderilme Tarihi
22 Mayıs 2017
Kabul Tarihi
17 Ağustos 2017
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2017 Cilt: 10 Sayı: 3
Cited By
Üniversite Öğrencilerinde Sağlıklı Yaşam Becerileri Ölçeği'nin Geliştirilmesi
İstanbul Gelişim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.38079/igusabder.496557Ağız ve Diş Sağlığı Hizmetlerinde Özel Sektör Tercih Edilme Sebebi: Ölçek Geliştirme
Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.46237/amusbfd.753218Development of the educational leadership scale for nursing students: a methodological study
BMC Nursing
https://doi.org/10.1186/s12912-023-01254-4Developing a Mathematical Curiosity Scale for Adolescents: Validity and Reliability Study
Research on Education and Psychology
https://doi.org/10.54535/rep.1283004Tendency to Stigmatize Epidemic Diseases Scale: Scale Development and Validity Study
Asian Nursing Research
https://doi.org/10.1016/j.anr.2024.01.001Validity and Reliability of the Turkish Version of the Self-care Activities Screening Scale during COVID-19 Lockdown
Journal of Basic and Clinical Health Sciences
https://doi.org/10.30621/jbachs.1116974Kemoterapi Tedavisi Alan Hastaların Yaşadığı Semptomların Öz Bakım Davranışlarına Etkisi
Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.31125/hunhemsire.1321931Post-Intensive Care Syndrome Scale: Turkish Validity and Reliability Study
Archives of Pharmacy Practice
https://doi.org/10.51847/InxP3DB3C6A scale development study on the perception of the sustainable urban environment
International Journal of Environmental Science and Technology
https://doi.org/10.1007/s13762-024-05914-z