Socio-Economic Structure, Production Practices, Observations and Suggestions in Nomadic Sheep Production in Ordu province located in Black-Sea Region of Türkiye

Öz

Products obtained from farm animals meet the need for animal protein, which has an important place in human nutrition. In recent years, the demand for the products of small ruminants has been increasing. Products obtained from small ruminants are important in meeting the nutritional needs of the world population. Especially in light of the effect of global warming, small ruminants production has become even more important. Especially considering the production conditions of small ruminants, the nutritional needs of animals are met by grazing in the existing highlands. This study was conducted in Ordu province, located in the Black Sea Region of Türkiye. The Black Sea region, with its coasts and springs, is a region where breeders engage in nomadic animal husbandry. In the study, it was determined that 86.6% of the nomadic sheep breeders are producing Karayaka breed sheep while 13.4% are breeding Karayaka crossbreds. In the study, 47.9% of the breeders who participated in the survey live in the village and 45.1% live in the district. Percent 94.4 of the breeders were male and 5.6% were female. It was determined that 32.4% of the breeders were between the ages of 41-50 and 40.8% were primary school graduates. The rate of those who contribute to their livelihood through husbandry is 57.2%. The rate of those who want to continue small ruminant farming in the future is 82.9%. Additionally, it was determined that the majority of breeders attach importance to record keeping and animal health protection practices. In the enterprises where the study was conducted, difficulties were encountered in supplying feed and finding shepherds, and high feed prices and labor costs were stated as the most common problems. In nomadic sheep breeding, grazing and climate parameters in pastures and plateaus have a significant impact on the nutrition of the animals. Therefore, facilitating the transportation of sheep to pastures and plateaus and the sustainability of these areas will positively affect nomadic sheep breeding.

Anahtar Kelimeler

• Nomadic husbandry
• sheep
• pasture
• plateu

Kaynakça

1. Akçapınar, H. (2000). Koyun Yetiştiriciliği Ders Kitabı. İsmat Matbaacılık, Ankara.
2. Alkan, A. (2020). Siirt ili'ndeki göçebelerin göç hareketliliği ve yolları üzerine bir inceleme. lnternational Journal of Geography and Geography Education, (41): 160-176.
3. Alkan, S. Türkmen, Z. (2020). Determination of Supplying Ways of Breeding Animals for Sheep Enterprises in Ordu Province. Turkish Journal of Agriculture - Food Science and Technology, 8(6): 1385-1390.
4. Alkan, S. Türkmen, Z. (2021). Ordu ili koyunculuk işletmelerinde görülen önemli hastalıkların ve sorunların belirlenmesi. Akademik Ziraat Dergisi, 10(2): 427-432.
5. Aygün, T., Sezgin, Y. (2009). Ülkemizde göçer küçükbaş hayvancılık faaliyetleri: Bitlis ili örneği. 6. Ulusal Zootekni Bilim Kongresi, Bildiriler Kitabı, 24-26 Haziran, Erzurum, s. 398-406.
6. Ceyhan, A., Ünalan, A., Akyol, E. (2020). Yörüklerin başlıca ekonomik faaliyetleri ve gelecekten beklentileri üzerine bir saha çalışması. J. Agric.Food Environ. Anim. Sci. 1(1): 14-27,
7. Çiçek, A. Erkan, O. (1996). Tarım ekonomisinde araştırma ve örnekleme yöntemleri. Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları, Tokat.
8. Daşcı, M., Çomaklı., B. (2006). Yaylacılık ve tarımsal açıdan önemi. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 37(2): 275-280.

9. FAO, (2023). Dünya Gıda ve Tarım Örgütü. FAOSTAT, Livestock Primary. Erişim tarihi: 01.06.2023. https://www.fao.org/faostat/en/#data/QCL
10. Hadimli, H., Karakuzu, Z., Birinci, S. (2010). Akseki ilçesindeki göçebe hareketler. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 3(10): 348-359.
11. Herzog, F., Seidl, I. (2018). Swiss Alpine summer farming, current status and future development under climate change. The Rangeland Journal, 40: 501-511.
12. Karadaş, K. (2018). Koyunculuk işletmelerinin sosyo-ekonomik durumu; Hakkari ili örneği. Atatürk Üniv. Ziraat Fak. Dergisi, 49(1):29-35.
13. Kutlu, M. (1987). Şavaklı Türkmenlerde göçer hayvancılık. Kültür ve Turizm Bakanlığı Milli Folklor Araştırma Dairesi Yayınları: 84(4).
14. Leach, E. R. (2001). Rewanduz Kürtleri Toplumsal ve İktisadi Örgütlenme. İstanbul: Aram Yayıncılık.
15. Özalp, M., Sütlü, E. (2011). Fırtına Havzası’nın yukarı bölümlerinde yürütülen yaylacılık faaliyetlerinin zamansal değişiminin irdelenmesi ve bazı çevresel sorunların tespiti. Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 12 (2): 148-160.
16. Özsayın, D., Everest, B. (2019). Koyun yetiştiriciliği yapan üreticilerin sosyo-ekonomik yapısı ve koyunculuk faaliyetiyle ilgili uygulamaları. KSÜ Tarım ve Doğa Dergisi 22(2): 440-448.
17. Palta, Ş., Genç Lermi, A. (2018). Korunan ve korunmayan doğal mera alanlarının bazı özelliklerinin karşılaştırılması: Bartın ili örneği. Ziraat, Orman ve Su Ürünlerinde Akademik Araştırmalar. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 20 (2): 352-359.
18. Satar, M., Arıkan, M.S., Peker, A. (2022). Kırsalda girişimcilik örneği: uzman eller projesi ile desteklenen hayvancılık işletmelerinin sosyo- ekonomik analizi. MAE Vet Fak Derg., 7(2): 92-101.
19. Savaş, İ., Yılmaz, İ., Yanar, M. (2019a). Göçer hayvancılıkta küçükbaş hayvanlarda karşılaşılan bazı sağlık problemleri. Journal of Agriculture, 2(1): 22-29.
20. Savaş, İ., Yılmaz, İ., Yanar, M. (2019b). Iğdır ilinde göçer hayvancılık ve bazı yapısal özellikleri. Journal of the Institute of Science and Technology, 9(1): 552-561.
21. Sayılır, BŞ. (2012). Göçebelik, konar-göçerlik meselesi ve coğrafi bakımdan konar-göçerlerin farklılaşması. Türk Dünyası İncelemeleri Dergisi, 12(1): 563-580.
22. Selvi, T. (2021) Yetiştirici koşullarında Kıvırcık koyunların döl verimi ve büyüme özellikleri. Yüksek Lisans Tezi, Bursa Uludağ Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Bursa.
23. SPSS, (2016). IBM Corp. Released 2016. IBM SPSS Statistics for Windows, Version 24.0. Armonk, NY: IBM Corp
24. Sümbüloğlu, K., Sümbüloğlu, V. (2000). Biyoistatistik. Hatipoğlu Yayınları, 9. Baskı, Ankara.
25. Tozlu Çelik, H. (2016). Ordu ili küçükbaş hayvancılığının mevcut durumu, sorunları ve çözüm önerileri. Turkish Journal of Agriculture-Food Science and Technology, 4(5): 345-351.
26. Uzun, A., Köse, A. (2012). Madra Dağı’nda geleneksel yayla göçü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 15(28-1): 9-17.
27. Ünal, N., Akçapınar, H., Atasoy, F., Yakan, A., Uğurlu, M. (2008). Bafra koyunlarında bazı meme özellikleri ve kuzularda büyüme ile bu özelliklerin farklı süt kontrol yöntemleriyle tespit edilen süt verimi ve sağım özellikleriyle fenotipik korelasyonları. AÜ. Vet. Fak. Derg., 55, 117- 124.
28. Yamane, T (2010). Temel Örnekleme Yöntemleri. Literatür Yayıncılık, İstanbul.
29. Yazıcı, M. (2016a). Göçerlerde toplumsal yapı ve çöküş üzerine kuramsal bir değerlendirme. Fırat Üniversitesi, Sosyal Bilimler Dergisi, 26(1): 191-208.
30. Yazıcı, M. (2016b). Modern göçerlik. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 15(56), 235-252.
31. Yılmaz, İ., Savaş, İ., Yanar, M. (2020). Göçer ailelerin hayvancılıkta sürü yönetimi ve yaylacılık faaliyetleri: Türkiye, Iğdır ili örneği. Türkiye Tarımsal Araştırmalar Dergisi, 7(1): 34-40.
32. Yılmaz, M., Coşgun, U. (2017). Konar-göçer yörüklerin otlatma sorunları ve çözüm önerileri (Mersin ve Konya Orman Bölge Müdürlükleri Örneği). IV. Ulusal Ormancılık Kongresi. 15-16 Kasım 2017, Antalya. P:51- 64.
33. Yılmaz, O., Karaca, O., İnce, D., Cemal, İ., Yaralı, E., Varol, M., Sevim, S. (2014). Batı Anadolu göçer koyunculuğu ve islah planlamalarındaki rolü. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 11 (2), 89-97.
34. Yücel, İ. (2022). Göçer Karya koyunu yetiştiriciliğinin sürdürülebilirlik değerlendirmesi. Master's thesis, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü.