Takıntılı Tüketim: Tek Ürüne Yönelik Kompulsif Satın Alma Davranışı
Öz
Tüketiciler satın alma süreçlerinde
rasyonellikten ziyade duygusal dürtülerle hareket ederek kompulsif satın alma
davranışında bulunmaktadır. Kompulsif satın alma davranışında satın alma isteği
tüketicinin hayatını ele geçirmiş ve bir bağımlılık halini almıştır. Kompulsif
satın alımlarda ihtiyaç ürüne değil kontrol edilemeyen dürtüyü gidermeye
yöneliktir. Satın alma sonrasında tüketici maddi ve manevi olarak zor duruma
girmektedir. Bu çalışmanın amacı pazarlama literatüründe nadir rastlanan
konulardan biri olan kompulsif satın alma davranışını ve tüketicilerin
takıntılı olduğu ürünleri incelemektir. Bu amaç kapsamında yüzyüze anket
yöntemi ile kolayda örneklemeyle belirlenen 268 tüketiciden veri toplama yoluna
gidilmiştir. Elde edilen verilerin analizinde açıklayıcı faktör, bağımsız iki
örneklem t testi, tek yönlü varyans analizinden faydalanılmıştır. Açıklayıcı
faktör analizi sonucunda kompulsif satın alma davranışı alışveriş zevki için
alışveriş, bütçeyi aşan alışveriş, olumsuz sosyalleşme, hipnotize alışveriş ve
pişmanlık olmak üzere beş faktör altında toplanmıştır. Tüketicilerin giyim,
aksesuar ve elektronik ürünlerinde diğer ürün gruplarına kıyasla daha çok
kompulsif satın alımlarda bulunduğu tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Aslanoğlu, S. ve Korga, S. (2017). Kredi Kartı Kullanımı ve Kompulsif Satın Alma: Kırıkkale İlinde Bir Uygulama, İşletme Araştırmaları Dergisi, 9(1), 148-165. DOI: 10.20491/isarder.2017.239
- Amerikan Psikiyatri Derneği (2013). Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, 5th Edition: DSM-5. New School LibraryBatı, U. (2015). Tüketici Davranışları. İstanbul: Alfa Basım Yayım Dağıtım.
- Billieux, J., Rochat, L., Rebetez, M.M.L. and Linden, M.V. (2008). Are All Facets of Impulsivity Related to Self-Reported Compulsive Buying Behavior?, Personality and Individual Differences.,44 (1), 1432–1442. https://doi.org/10.1016/j.paid.2007.12.011
- Christenson G.A., Faber R.F., de Zwaan M., Raymond N.C., Specker S.M., Ekern M.D., Mackenzie T.B., Crosby R.D., Crow S.J., Eckert E.D., Mussel M.P., Mitchell J.E.. (1994). Compulsive Buying: Descriptive Characteristics and Psychiatric Comorbidity, Journal of Clinical Psychiatry, 55. 5–11.
- Dell'Osso B., Altamura A.C., Allen A., Marazziti D., Hollander E. (2006). Epidemiologic and Clinical Updates On Impulse Control Disorders: a Critical Review, European Archives Psychiatry Clinical Neuroscience, 256(8), 464-475. https://link.springer.com/article/10.1007/s00406-006-0668-0
- Dittmar, H. (2004). Understanding and Diagnosing Compulsive Buying. In R. Coombs (Ed.), Handbook of Addictive Disorders: A Practical Guide to Diagnosis and Treatment. New York: Wiley
- Dittmar, H.- Long, K.- Bond, R. (2007). When A Better Self Is Only A Button Click Away: Associations Between Materialistic Values, Emotinal and Identity Related Buying Motives, and Compulsive Buying Tendency Online, Journal of Social and Clinical Psychology, 3, 334-361. https://doi.org/10.1521/jscp.2007.26.3.334
- D'Astous, A., Maltais, J., Roberge, C. (1990). Compulsive Buying Tendencies of Adolescent Consumers, Advances in Consumer Research, 17, 306-312. http://acrwebsite.org/volumes/9829/volumes/v17/NA-17
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Elif Boyraz
Bu kişi benim
0000-0003-4717-1678
Yayımlanma Tarihi
27 Nisan 2019
Gönderilme Tarihi
16 Kasım 2018
Kabul Tarihi
24 Ocak 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 8 Sayı: 2
Cited By
Dürtüsel ve kompulsif satın alma arasındaki ilişkinin açıklanmasında tüketici kaygısının rolü: Covid19 Salgını döneminde nicel bir araştırma
Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.31795/baunsobed.936733Mediating effect of intolerance of uncertainty in the relationship between coping styles with stress during pandemic (COVID-19) process and compulsive buying behavior
Progress in Neuro-Psychopharmacology and Biological Psychiatry
https://doi.org/10.1016/j.pnpbp.2021.110321Covid-19 Pandemisinde Çevrimiçi Kompulsif Satın Alma Davranışı: Kesitsel Bir Çalışma
Online Türk Sağlık Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.26453/otjhs.1064737KOMPULSİF SATIN ALMA ÜZERİNDE ETKİLİ OLAN FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİNE YÖNELİK BİR ARAŞTIRMA
Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.18069/firatsbed.866529