İnternet Sağlık Haberlerinde Tıbbileştirmenin İnşaası: Sağlık Haber Söylemine Eleştirel Bir Bakış
Öz
Tıbbileştirme, tıbbi olmayan bir sorunu tanımlamak için tıbbi terimler kullanılmasını, bir sorunun tıbbi çerçeveden sunulmasını veya onu “tedavi etmek" amacıyla tıbbi bir müdahalenin gerekliliğini ifade eder. Bu sorun tıp mesleğini ilgilendiren bir sorun olarak karşımıza çıkabileceği gibi, tıp mesleğini ilgilendirmeyen bir durum da olabilir. Bu doğrultuda çalışmanın amacı, sağlık haberlerinde sıklıkla kullanılan ve sağlık okuryazarlık düzeyi düşük bireyleri yanıltma ve sağlığı olumsuz yönde etkileme ihtimali olan, yaşlanmanın tıbbileştirilmesini, bir yazın taraması yaparak ve haberlerde yer alan ifadelerle sunarak ortaya koymaya çalışmaktır. Bu amaç doğrultusunda Sabah, Yeni Şafak, Hürriyet ve Milliyet gazetelerinde 01.01.2017- 31.12.2017 tarihleri arasında yayımlanan, içerisinde yaşlanma terimi geçen sağlık içerikli metinler eleştirel söylem analizinin sunduğu kuramsal ve metodolojik pencereden çözümlenmiştir.
Çalışmada kuramsal anlamda tüketim kültürü kuramının yanında sağlık anlayışının değişimi ve yeni sağlık anlayışının oluşumu da değerlendirilmiştir. Araştırmanın sonucunda; internet gazetelerinde sağlık söylemi ile yaşamın doğal sürecinde yer alan yaşlanmanın tıbbi açıdan ele alındığı ve çözümünün birey düzeyinde konumlandırılarak tıbbileştirilirken öte yandan okuyucuları tüketime teşvik ettiği tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Adorno T.W.,(1997) Aesthetics Theory, The Athlone Press, London.
- Arık, Bilal (2009), İnsan ve Toplumu Bir Arada Düşünmedikçe Popüler Kültürü Tartışamayız. Medya ve Popüler Kültür Eleştirel Bir Yaklaşım, Der: E. Karakoç, Konya: Literatürk, s. 1-30.
- Bilişli, Y. (2018). Sağlık İletişimi Tıbbileştirme, Bireyselleştirme, “Healthism ve Tüketime İlişkin Sağlık Haber Çözümlemeleri, Ankara, Nobel Yayınevi.
- Candansayar, S. (2009). Bir Ötekileştirme Pratiği Olarak Cinselliğin Tıbbileştirılmesi ve Eşcinsellik. Anti Homofobi Kitabı (ss. 69-72). Ankara: Kaos
- GL.Clarke, Alan. (2010). The Sociology of Healthcare. London, Pearson.
- Conrad, P. (1975). The Discovery of Hyperkinesis: Notes on the Medicalization of Deviant Behavior. Soc. Prohl. (23): 12-21
- .Conrad, P. (1992). Medicalization and Social Control. Annual review of Sociology, 18(1), 209-232.
- Conrad, P. (2007). Medicalization of Society. USA: The Johns Hopkins University Press.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yasemin Bilişli
*
0000-0001-9272-9568
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
15 Ekim 2019
Gönderilme Tarihi
11 Mart 2019
Kabul Tarihi
26 Temmuz 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 8 Sayı: 4
Cited By
Sosyal Görünüş Kaygısı ve Sosyal Medya Bağımlılığının Estetik İşlem Yaptırma Algısı ile İlişkisi
Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi
https://doi.org/10.21076/vizyoner.1258228İnsanın Üçüncü Çağı: Yaşlılık Üzerine Sosyolojik Tartışmalar
Sosyal ve Kültürel Araştırmalar Dergisi (SKAD)
https://doi.org/10.25306/skad.1482121Modern Tıbbın Sekülerleşme Süreci ve Tıbbileştirme İnşası
ULUM
https://doi.org/10.54659/ulum.1572263Bilim Haberlerinde Biçimler, İçerikler ve Popüler Tarzlar
MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi
https://doi.org/10.33206/mjss.1581944Tıbbileştirme Algısını Etkileyen Faktörlerin Belirlenmesine Yönelik Bir Ölçek Geliştirme Çalışması
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.46413/boneyusbad.1576985