Derleme

Lezzet Algısının Oluşmasında Çevresel ve Genetik Faktörlerin Etkileri

Cilt: 5 Sayı: 1 3 Nisan 2021
PDF İndir
EN TR

Lezzet Algısının Oluşmasında Çevresel ve Genetik Faktörlerin Etkileri

Öz

Lezzet algısı kimyasal, hormonal ve sinirsel uyarılarla oluşan, birçok organ ve hormonun etkili olduğu karmaşık bir sistemdir. Lezzet algısı genel olarak hissedilen tat, koku, doku ve görsel uyarıların bir bütünü olarak değerlendirilmektedir. Yaş, cinsiyet, hastalıklar, psikolojik durum, gebelik, obezite varlığı, sigara kullanımı, sosyokültürel etmenler, beslenme ve besin ögeleri gibi birçok çevresel ve genetik faktöre göre değişiklik göstermektedir. Bu algı besin tercihleri ve besin tüketimini etkileyen önemli bir faktördür. Acı, tatlı, ekşi, tuzlu ve umami tatları dışında yağ, nişasta ve metalik tatlar lezzet algısını etkilemektedir. Lezzet algısı, tat algılamada görevli reseptörleri üreten genlerde bulunan genetik polimorfizmlerle kısmen açıklanabilmekte ve bireyler arasında büyük farklılıklar göstermektedir. Bu tatların algılanmasında TAS1R, TAS2R, CA6, TRPV, SCNN, PKD1 gibi gen aileleri ve reseptörler etkili olmaktadır. Bu nedenle lezzet algısının genetik ve çevresel faktörlerinin daha iyi anlaşılması için kaliteli çalışmaların artması gerekirken, bu konu besin tercihlerinin anlaşılması ve çağımızın sorunu beslenme kökenli hastalıklarla mücadele konusunda büyük önem taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Bulunmamaktadır.

Kaynakça

  1. World Health Organization. Noncommunicable diseases country profiles 2018 [İnternet Yayını]. 2018 [atıf 25.07.2020]. Erişim: https://www.who.int/publications/i/item/9789241514620.
  2. Kourouniotis S, Keast RSJ, Riddell LJ, Lacy K, Thorpe MG, Cicerale S. The importance of taste on dietary choice, behaviour and intake in a group of young adults. Appet 2016;103:1–7. doi: 10.1016/j.appet.2016.03.015.
  3. Karakuş SŞ. Tat algılamayı etkileyen faktörler. Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 2013;26:34.
  4. Diószegi J, Llanaj E, Ádány R. Genetic background of taste perception, taste preferences, and its nutritional implications: a systematic review. Front Genet 2019;10:1272. doi: 10.3389/fgene.2019.01272.
  5. Beauchamp GK. Basic taste: a perceptual concept. J Agric Food Chem 2019;67(50):13860-13869. doi: 10.1021/acs.jafc.9b03542.
  6. Kakutani Y, Narumi T, Kobayakawa T, Kawai T, Kusakabe Y, Kunieda S, et al. Taste of breath: the temporal order of taste and smell synchronized with breathing as a determinant for taste and olfactory integration. Sci Rep 2017;7(1):1-9. doi: 10.1038/s41598-017-07285-7.
  7. Shaikh FH, Soni A. Physiology, Taste. StatPearls [İnternet Yayını]. 2020 April 29 [atıf 25.07.2020]. Erişim: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK557768/
  8. Batu A. Moleküler gastronomi bakış açısıyla gıdaların tat ve aroma algıları. Aydın Gastronomy 2017;1(1):25-36.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

3 Nisan 2021

Gönderilme Tarihi

4 Ağustos 2020

Kabul Tarihi

11 Aralık 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 5 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Muslu, M., & Gökçay, G. F. (2021). Lezzet Algısının Oluşmasında Çevresel ve Genetik Faktörlerin Etkileri. Medical Journal of Western Black Sea, 5(1), 7-18. https://doi.org/10.29058/mjwbs.776644
AMA
1.Muslu M, Gökçay GF. Lezzet Algısının Oluşmasında Çevresel ve Genetik Faktörlerin Etkileri. Med J West Black Sea. 2021;5(1):7-18. doi:10.29058/mjwbs.776644
Chicago
Muslu, Mücahit, ve Gülden Fatma Gökçay. 2021. “Lezzet Algısının Oluşmasında Çevresel ve Genetik Faktörlerin Etkileri”. Medical Journal of Western Black Sea 5 (1): 7-18. https://doi.org/10.29058/mjwbs.776644.
EndNote
Muslu M, Gökçay GF (01 Nisan 2021) Lezzet Algısının Oluşmasında Çevresel ve Genetik Faktörlerin Etkileri. Medical Journal of Western Black Sea 5 1 7–18.
IEEE
[1]M. Muslu ve G. F. Gökçay, “Lezzet Algısının Oluşmasında Çevresel ve Genetik Faktörlerin Etkileri”, Med J West Black Sea, c. 5, sy 1, ss. 7–18, Nis. 2021, doi: 10.29058/mjwbs.776644.
ISNAD
Muslu, Mücahit - Gökçay, Gülden Fatma. “Lezzet Algısının Oluşmasında Çevresel ve Genetik Faktörlerin Etkileri”. Medical Journal of Western Black Sea 5/1 (01 Nisan 2021): 7-18. https://doi.org/10.29058/mjwbs.776644.
JAMA
1.Muslu M, Gökçay GF. Lezzet Algısının Oluşmasında Çevresel ve Genetik Faktörlerin Etkileri. Med J West Black Sea. 2021;5:7–18.
MLA
Muslu, Mücahit, ve Gülden Fatma Gökçay. “Lezzet Algısının Oluşmasında Çevresel ve Genetik Faktörlerin Etkileri”. Medical Journal of Western Black Sea, c. 5, sy 1, Nisan 2021, ss. 7-18, doi:10.29058/mjwbs.776644.
Vancouver
1.Mücahit Muslu, Gülden Fatma Gökçay. Lezzet Algısının Oluşmasında Çevresel ve Genetik Faktörlerin Etkileri. Med J West Black Sea. 01 Nisan 2021;5(1):7-18. doi:10.29058/mjwbs.776644

Cited By

Batı Karadeniz Tıp Dergisi, Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi tarafından yayımlanan, uluslararası, hakemli ve açık erişimli bir dergidir. İlk sayısı 2017 yılında yayımlanan dergi, yılda üç kez (Nisan, Ağustos ve Aralık aylarında) yayımlanmakta olup Türkçe ve İngilizce makalelere yer verir.