ERGENLERDE UTANGAÇLIK, KENDİNİ GİZLEME VE SOSYAL MEDYA TUTUMLARI İLİŞKİSİ

Öz

Bu araştırmanın birinci amacı lise öğrencilerinin sosyal medyaya yönelik tutumların kendini gizleme ve utangaçlığı yordayıp yordamadığını belirlemektir. İkinci amacı ise, sosyal medyada sahte hesap kulanan ve kullanmayan yine kendini farklı yansıtan ve farklı yansıtmayan ergenlerin kendini gizleme ve utangaçlık puanlarının farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Araştırmaya 241 (128 kız, 113 erkek) lise öğrencisi katılmıştır. Araştırma kapsamında veri toplama aracı olarak Utangaçlık Ölçeği, Kendini Gizleme Ölçeği, Sosyal Medya Tutumları Ölçeği ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Araştırmada öğrencilerin sosyal medyaya yönelik tutumların alt boyutları olan sosyal yetkinlik ve sosyal izolasyon boyutları ile utangaçlık ve kendini gizleme puanları arasında anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Sosyal medyaya yönelik tutumlardan sosyal yetkinlik ve sosyal izolasyonun utangaçlık ve kendini gizleme puanlarını anlamlı düzeyde yordadığı gözlenmiştir. Çalışma grubunun % 28’inin sahte hesap kullandığı, % 20, 7’sinin bazen ve % 3,7’sinin ise sürekli olarak kendini farklı yansıtan paylaşımlar yaptığı saptanmıştır. Araştırmada ayrıca sosyal medyada sahte hesap kullanan ve kendini sosyal medya ortamlarında olduğundan farklı yansıtan ergenlerin utangaçlık ve kendini gizleme puanlarının sahte hesap kullanmadığını ve kendini farklı yansıtmadığını belirten ergenlerin puanlarından anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın bulguları ilgili literatür ışığında incelenmiş ve tartışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Utangaçlık,sosyal medya,kendini gizleme,sahte hesap

Kaynakça

1. Armağan, A. (2013). Kimlik yapılarında değişim ve sanallaşan kimlik sunumları: öğrenciler üzerinde bir araştırma. Akademik Bakış Dergisi. Sayı:37 s.1-20 Bachrach, Y., Kosinski, M., Graepel, T., Kohli, P., & Stillwell, D. (2012). Personality and patterns of Facebook usage. Proceedings of the 3rd Annual ACM Web Science Conference on - WebSci ’12, 24–32. http://doi.org/10.1145/2380718.23807 22
2. Baker, L., & Oswald, D. (2010). Shyness and online social networking services. Journal of Social and Personal Relationships, 27(7), 873–889.
3. Burke, M.;Kraut, R.; Marlow, C. (2011). Social capital on Facebook: differentiating uses and users; Proceedings Of The 2011 Annual Conference On Human FactorsIn Computing Systems; Vancouver, BC, Canada; ACM; s. 571-580.
4. Büyükşener, E. (2009). Türkiye’de sosyal ağların yeri ve sosyal medyaya bakış. İnet tr’09 - XIV. Türkiye’de İnternet Konferansı Bildirileri 12-13 Aralık 2009 Bilgi Üniversitesi, İstanbul. http://inettr.org.tr adresinden 18.12.2013 tarihinde erişildi.
5. Chan, M. (2011). Shyness, sociability, and the role of media synchronicity in the use of computer ‐ mediated communication for interpersonal communication. Asian Journal of Social Psychology, 14(1), 84-90.
6. Cheek, J. M., & Buss, A. H. (1981). Shyness and sociability. Journal of personality and social psychology, 41(2), 330.
7. Çetin - Balkaya, A. & Ceyhan, A. A. (2014). Ergenlerin internette kimlik denemeleri ve problemli internet kullanım davranışları. Addicta: The Turkish Journal on Addictions., 1(2), 5-46.
8. Deniz, M., & Çok, F. (2010). Psychometric properties and adaptation of the Self-Concealment Scale to the Turkish adolescents. Elementary Education Online, 9(1), 424-432.

9. Ekşi, H., Erden, N., Erdoğan, F. H., & Yılmaz, E. (2013). Ergenlerin kimlik oluşumunun Facebook üzerinden incelenmesi: Nitel araştırma örneği. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(3). 295–313.
10. Güngör, A. (2001). Utangaçlık ölçeğinin geliştirilmesi geçerlik ve güvenirlik çalışmaları. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi. 2 (15). s. 17-22
11. Hazar, M. (2011) sosyal medya bağımlılığı-bir alan çalışması. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi. Bahar 2011, Sayı:32. s. 151- 175
12. Karaduman, S. (2010). Modernizmden postmodernizme kimliğin yapısal dönüşümü. Journal of YasarUniversity 2010 17(5) 2886‐2899
13. Koydemir, S. (2010). İnternette kaybolan utangaçlık. Bilim ve Teknik Dergisi. Ekim, 2010. s. 62 - 65
14. Krombholz, K.,Merkl, D., &Weippl, E. (2012). Fake identities in social media: A case study on the sustainability of the Facebook business model. Journal of Service Science Research, 4(2), 175–212