Bazı yumak (Festuca spp.) türlerinin çimlenme ve fide aşamasında tuz stresine tepkilerinin belirlenmesi

Öz

Amaç: Bu çalışma farklı tuz dozları (kontrol/0, 50 mM, 100 mM, 150 mM ve 200 mM) altında bazı çim türlerinin (Festuca arundinaceae L. (kamışsı yumak), Festuca rubra L. subsp. rubra (köksaplı kırmızı yumak) ve Festuca rubra L. subsp. commutata (adi kırmızı yumak)) performaslarını belirlemek için yürütülmüştür.

Yöntem ve Bulgular: Çalışmada farklı tuz dozlarını oluşturmak için NaCl₂ kullanılmıştır. Tuz dozlarına göre hazırlanan solüsyonlar çim türlerinin çimlenme ortamına 8 mL olarak ilave edilmiş ve çim türleri 10 gün boyunca iklim dolabında çimlenme ve fide gelişimine bırakılmıştır. Bu sürenin sonunda çimlenme oranı, çimlenme indeksi, ortalama çimlenme süresi, sürgün ve kök uzunluğu ve fide yaş ağırlığı özellikleri incelenmiştir. Çim türlerinin tuz dozlarından çimlenme oranı, çimlenme indeksi ve ortalama çimlenme süresi etkilenmezken, sürgün ve kök uzunluğu ve fide yaş ağırlığı özellikleri etkilenmiştir.

Genel Yorum: Elde edilen sonuçlara göre çim türlerinde farklı tuz dozlarındaki fide gelişimi özelliklerinin farklılık gösterdiği sonucuna varılmıştır. Çalışmada kullanılan Festuca rubra L. subsp. rubra (köksaplı kırmızı yumak) türünün diğer türlere kıyasla tuz stresine karşı daha toleranslı olduğu belirlenmiştir.

Çalışmanın Önemi ve Etkisi: Festuca cinsine ait çim türlerin farklı tuz stresi altında incelenmesi, yeşil alan tesis etmek için yapılan çalışmalarda özelliklede tuzluluk sıkıntısı olan bölgeler için yol gösterici olması amaçlanmıştır. Ayrıca bu çalışma yapılacak bilimsel çalışmalara kaynak olma niteliği taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Çimlenme
• Fide gelişimi
• Festuca türleri
• Tuz stresi

Determination of responses to salt stress of some fescue (Festuca spp.) species at germination and seedling stages

Abstract

Aims: This study was carried out to determine the performances of some grass species (Festuca arundinaceae L. (tall fescue), Festuca rubra L. subsp. rubra (red fescue with rhizome), and Festuca. rubra L. subsp. commutata (red fescue without rhizome)) under different salt doses (control/0, 50 mM, 100 mM, 150 mM, and 200 mM).

Methods and Results: NaCl₂ was used to create different salt doses in the study. Solutions prepared according to salt doses were added to the germination medium of Festuca species as 8 mL and the species were left for germination and seedling development in the climate cabinet for 10 days. At the end of this period, germination rate, germination index, mean germination time, shoot and root length, and seedling fresh weight characteristics were examined. The germination rate, germination index, and average germination time of Festuca species were not affected by salt doses, while the shoot and root length and seedling fresh weight properties were affected.

Conclusions: According to the results, it was concluded that the seedling growth characteristics of the fescue species differ under different salt doses. Festuca rubra L. subsp. rubra (red fescue with rhizome) species used in the study was determined to be more tolerant to salt stress compared to other species.

Significance and Impact of the Study: It was aimed to examine the fescue species belonging to the genus Festuca under salt stress and to be a guide for the studies carried out to establish green areas, especially for regions with salinity problems. In addition, this study has the quality of being a reference for scientific studies to be carried out.

Keywords

• Germination
• Seedling growth
• Festuca species
• Salt stress

Kaynakça

1. Aşcı OO (2011). Salt tolerance in red clover (Trifolium pratense L.) seedlings. African Journal of Biotechnology, 10(44): 8774-8781.
2. Atış İ (2011). Bazı silajlık sorgum (Sorghum bicolor L. Moench) çeşitlerinin çimlenmesi ve fide gelişimi üzerine tuz stresinin etkileri. Süleyman Demirel Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 6 (2):58-67.
3. Avcıoğlu R (1997). Çim tekniği yeşil alanların ekimi dikimi ve bakımı. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü İzmir. 269s.
4. Aygün YZ, Mert M (2021). The effect of phosphorus doses on cotton growth under full and deficit irrigation conditions. Biyolojik Çeşitlilik ve Koruma Dergisi, 14(3): 464-469.
5. Bilgili U, Budaklı Çarpıcı E, Aşık BB, Çelik N (2011). Root and Shoot response of common vetch (Vicia sativa L.), forage pea (Pisum sativum L.) and canola (Brassica napus L.) to salt stress during early seedling growth stages. Turkish Journal of Field Crops, 16: 33-38.
6. Demiroğlu Topçu G, Çelen AE, Kuru E, Özkan ŞS (2016). Farklı tuz konsantrasyonlarının kamışsı yumak (Festuca arundinacea) ve mavi ayrık (Agropyron intermedium) bitkilerinin çimlenme ve erken gelişme dönemlerindeki etkileri üzerine bir araştırma. Tarla Bitkileri Merkez Araştırma Enstitüsü Dergisi 25 (Özel Sayı) 219-224.
7. Ertekin İ, Yılmaz Ş, Atak M, Can E (2018). Effects of different salt concentrations on the germination properties of hungarian vetch (Vicia pannonica Crantz.) cultivars. Turkish Journal of Agricultural and Natural Sciences, 5(2): 175-179.
8. Ertekin İ, Yılmaz Ş, Atak M, Can E, Çeliktaş N (2017). Tuz stresinin bazı yaygın fiğ (Vicia sativa L.) çeşitlerinin çimlenmesi üzerine etkileri. Mustafa Kemal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 22(2): 10-18.

9. Gao Y, Li D (2014). Growth responses of tall fescue (Festuca arundinacea Schreb.) to salinity stress. European Journal of Horticultural Science, 79(3): 123-128.
10. Kızılşimşek M, Süren EY (2020). Farklı tuzluluk seviyelerinin bazı kamışsı yumak (F. arundinacea) çeşitlerin çimlenme ve erken fide gelişimi üzerine etkisi. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 25(2): 189-197.
11. Konuşkan Ö, Gözübenli H, Atiş İ, Atak M (2017). Effects of salinity stress on emergence and seedling growth parameters of some maize genotypes (Zea mays L.). Turkish Journal of Agriculture-Food Science and Technology, 5(12): 1668-1672.
12. Kuşvuran A, Nazlı Rİ, Kuşvuran Ş (2014). Salinity effects on seed germination in different tall fescue (Festuca arundinacea Schreb.) varieties. Tarım Bilimleri Araştırma Dergisi 7(2): 08-12.
13. Kuşvuran A, Tansı V (2009). Çukurova koşullarına uygun çim tür ve karışımlarının belirlenmesi ve performanslarının saptanması. Çukurova Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Tarla Bitkileri Anabilim Dalı, Doktora Tezi, Adana. 306s.
14. Manuchehri R, Salehi H (2015). Morphophysiological and biochemical changes in tall fescue (Festuca arundinacea Schreb.) under combined salinity and deficit irrigation stresses. Desert 20(1): 29-38.
15. Marcum KB (2006). Use of saline and non-potable water in the turfgrass industry: Constraints and developments. Agricultural Water Management, 80: 132–146.
16. Richards LA (1954). Diagnosis and improvement of saline and alkali soils. U.S. Department Agriculture Handbook, No:60, February, Washington DC.
17. Sencer Ö, Gökmen S (1996). Tarımsal Ekoloji. Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Yayınları, No:8, Tokat, 156 s.
18. Sözen N, Haleplioğlu N, Şahin Ş (1991). Ülkemizde süs fidancılığının durumu ve pazar açısından karşılaşılan sorunlar. Türkiye 1. Fidancılık Sempozyumu. T.C. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Ankara, 411-419s.
19. Yılmaz MB, Kısakürek Ş (2018). Bazı çok yıllık çim (Lolium perenne L.) çeşitlerinde tuz stresinin çimlenme ve erken fide gelişimi üzerine etkisi. Mustafa Kemal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 23(2):204-217.
20. Yılmaz MB, Kısakürek Ş (2020a). Lolium perenne L. çeşitlerinde kuraklık stresinin çimlenme ve erken fide gelişimi üzerine etkisi. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 24 (3): 529-538.
21. Yılmaz MB, Kısakürek Ş (2020b) Tuz ve PEG kaynaklı kuraklık stresinin çok yıllık çim (Lolium perenne L.) çeşitlerinde fide gelişimine etkisi. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 25(3): 360-369.