Sorghum halepense L. (Pers).'nin bazı güçlü bitki türleri ile rekabetçi yeteneği
Öz
Amaç: Yüksek rekabet gücüne sahip bitki türleri, çevresel değişimlerin de etkisiyle, mevcut kaynakların kullanımında önemli avantajlara sahiptir. Bu nedenle yüksek yayılım yeteneğine sahip olan türlerin rekabet yeteneklerine etki eden faktörlerin tespiti, bu türlerin yayılımını engellemek için kullanılabilecek stratejilerin belirlenmesinde önemli rol oynar. Bu çalışmada Sorghum halepense ile Bromus japonicus (Japon bromu - BROJA), Salvia fruticosa (Anadolu adaçayı - SALFR), Festuca rubra var. rubra (rizomlu kırmızı yumak - FESRU) ve Festuca ovina (koyun yumağı - FESOV) arasındaki rekabet ilişkisi araştırılmıştır.
Yöntem ve Bulgular: Rekabet denemeleri sterilize edilmiş 9 cm çapındaki petri kaplarında laboratuvar ortamında yürütülmüştür. Sonuçlara göre rekabet ilişkileri ölçülen; SORHA – BROJA, BROJA – SORHA, SORHA - FESOV ve FESOV- SORHA gövde ve kök uzunluklarının, SORHA – FESRU ve FESRU- SORHA arasında gövde ağırlıklarının, SORHA - SALFR ve SALFR- SORHA arasında ise gövde uzunluklarının arasındaki fark türlerin kontrollerine göre önemlidir.
Genel Yorum: Tüm türler arasındaki yüksek bir etkileşim mevcuttur. Bu durum seçilen türlerin tür kompozisyonlarında birbirlerinden ciddi oranda etkilenmelerinin zor olacağına işaret edebilir.
Çalışmanın Önemi ve Etkisi: Yüksek rekabet gücü gösteren türler bulundukları alanlarda baskın tür olma yeteneği gösterebilir. Bu durum ise biyolojik çeşitliliğe karşı önemli tehditlere neden olabilir. Dolayısıyla güçlü bitki türlerinin birbirleri üzerindeki rekabet yeteneklerinin tespitine yönelik çalışmalardan elde edilen veriler, biyolojik çeşitliliğin korunmasına yönelik alınabilecek yönetim ve/veya tedbir alma çalışmalarında kullanılabilir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Proje Numarası
Teşekkür
Kaynakça
- Abdul-Wahab AS, Rice EL (1967) Plant inhibition by Johnson grass and its possible significance in old field succession. Bull. Torrey Bot. Club 94:486–497
- Arminante F, De Falco E, De Feo V, De Martino L, Mancini E, Quaranta E (2006) Allelopathic Activity of Essential Oils from Mediterranean Labiatae. Acta Hortic. 723, 347-356 DOI: 10.17660/ActaHortic.2006.723.47
- Atwater D, Kim W, Tekiela D, Barney J (2017) Competition and propagule density affect sexual and clonal propagation of a weed. Invasive Plant Science and Management, 10(1), 17-25. doi:10.1017/inp.2017.4
- Bais HP, Weir TL, Perry LG, Gilroy S, Vivanco JM (2006) The Role of Root Exudates in Rhizosphere Interactions with Plants and Other Organisms. Annu. Rev. Plant Biol. 57:233–66
- Cherney DJ, Patterson JA Cherney JH, Axtell JD (1991) Fibre and soluble phenolic monomer composition of morphological components of sorghum stover. Journal of the Science of Food and Agriculture, 54: 645-649.
- Czarnota MA, Paul Jr RN, Duke SO, Weston LA (2003) Anatomy of sorgoleone-secreting root hairs of sorghum species. International Journal of Plant Science. 164:861-866.
- Dayan EF, Howell J, Weidenhamer JD (2009) Dynamic Root Exudation of Sorgoleone and its in Planta Mechanism of Action. Journal Experimental Botany. 60 (7): 2107-2117
- Einhellig FA (1986) Mechanisms and modes of action of allelochemicals. In The Science of Allelopathy, Eds. Putnam, A.R. and C. Tang. John Wiley and Sons, Inc., USA. pp: 171- 187.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Ziraat Mühendisliği
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
27 Ağustos 2019
Gönderilme Tarihi
14 Haziran 2019
Kabul Tarihi
11 Temmuz 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 24 Sayı: 2