Farklı azot dozlarının kişniş (Coriandrum sativum L.) yaş herba uçucu yağ bileşenleri üzerine etkisi
Öz
Amaç: Bu çalışmada, farklı azot dozlarının (0, 3, 6, 9, 12 kg da-1), Hatay koşullarında yetiştirilen kişniş (Coriandrum sativum var. vulgare) popülasyonunda taze herba uçucu yağ bileşenleri üzerine etkinliği araştırılmıştır.
Yöntem ve Bulgular: Kişniş tohumlarının (29 Ocak 2020) tarlaya ekimi gerçekleştirilmiştir. Azot dozlarının yarısı ekimle birlikte, diğer yarısı ise bitkiler 5–10 cm boylandığında uygulanmıştır. 13 Nisan 2020 tarihinde bitkiler hasat edilmiştir. Taze herba örnekleri 3 saat süre ile Clevenger tipi aparat kullanılarak su buharı distilasyon ile uçucu yağları elde edilmiş ve elde edilen uçucu yağ bileşenlerine GC-MS ile bakılmıştır. Sonuçlara göre ana bileşenler; kontrol parseli ve bütün gübre dozları için; 2-Decenal, 2-Dodecanal, Decanal, Cyclodecanol, 13-Tetradecanal, Dodecanal, 1-Decanol, Undecanol, 2-Tridecenal, olarak tespit edilmiştir.
Genel Yorum: Gübre dozlarının artması ile birlikte tespit edilen ana bileşenlerin oranlarının bazılarında artmalar, bazılarında azalmalar gözlemlenirken bir kısmında ise büyük bir değişim gözlemlenmemiştir.
Çalışmanın Önemi ve Etkisi: Bu çalışma ile kişniş taze herba uçucu yağındaki etken maddeleri oluşturan bileşenlerin farklı azot dozuna tepkisi belirlenerek en uygun azot dozunun belirlenmesi sağlanmıştır. Bu yönüyle kişniş taze herba uçucu yağı bileşenlerinin antimikrobiyal çalışmalarda kullanılabilirliği, ayrıca farklı bitkilerin uçucu yağ bileşenleri üzerine azot uygulamalarının etkileri konularında yapılacak çalışmalarla da desteklenebileceği düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Asgarpanah J ve Kazemivash N (2012) Phytochemistry, pharmacology and medicinal properties of Coriandrum sativum L. African Journal of Pharmacy and Pharmacology Vol. 6(31), pp. 2340-2345.
- Bahadırlı, NP, Türkmen M and Mert A (2016) Hatay Koşullarında Yetiştirilen Aşotu (Coriandrum sativum L.) Bitkisinin Yaş Herba ve Tohum Uçucu Yağ Oranlarının ve İçeriklerinin Belirlenmesi. Biyoloji Bilimleri Araştırma Dergisi, 9 (2): p.20-22.
- Baytop T (1984) Türkiye’ de Bitkiler İle Tedavi. İstanbul Üniv. Yay. No;3255, Ecz. Fak. Yay. No: 40, İstanbul.
- Baytop T (1994) Türkçe Bitki Adları Sözlüğü, Türk Dil Kurumu Yayınları No: 578.
- Beyzi E. ve Gürbüz B (2010) Ülkemizde Kişniş (Coriandrum sativum L.) Üretimi ve Bitkinin Genel Özellikleri. Ziraat Mühendisliği, Sayı: 354, 24-27.
- Burst S (2004) Essential oils: Their antibacterial properties and potential application in foods a review. International Journal of Food Microbiology, 94, 223–253.
- Ceylan A (1987) Tıbbi Bitkiler II (Uçucu Yağ İçerenler). Ege Üniversitesi, Ziraat Fakültesi Yayınları, No: 481, İzmir.
- Demir H (2006) Asotu (Coriandrum sativum) Yapraklarından Katalaz Enziminin Saflaştırılması ve Bazı Kinetik Özelliklerinin Arastırılması Türkiye 9. Gıda Kongresi; 24-26 Mayıs 2006 Bolu, sayfa 315-318.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Ziraat Mühendisliği
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
18 Aralık 2020
Gönderilme Tarihi
4 Mayıs 2020
Kabul Tarihi
29 Haziran 2020
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 25 Sayı: 3
Cited By
Hatay Yöresinde Yetişen Thymbra spicata L. (Zahter/Karabaş Kekiği) Bitkisinin Uçucu Yağ Oran ve Bileşenlerinin Belirlenmesi
European Journal of Science and Technology
https://doi.org/10.31590/ejosat.963053Chemical compositions and in vitro antifungal activities of essential oils obtained from different Origanum species against postharvest gray mold rot of persimmon fruit
Acta Horticulturae
https://doi.org/10.17660/ActaHortic.2022.1338.41Hatay’a Özgü Kırmızı Ölmez Çiçek (Helichrysum sanguineum (L.) Kostel ile Sarı Ölmez Çiçeğin (Helichrysum stoeshas spp. barallieri) Biyo Aktif Özellikleri
Türk Doğa ve Fen Dergisi
https://doi.org/10.46810/tdfd.851177Variation of components in laurel (Laurus nobilis L.) fixed oil extracted by different methods
International Journal of Chemistry and Technology
https://doi.org/10.32571/ijct.1006137Rezene ve Defne Uçucu Yağ Karışımlarının Kimyasal Bileşenlerinin ve Pestalotiopsis funerea’ya Karşı Antifungal Etkinliklerinin Belirlenmesi
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi
https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.904966Determination of Some Yield and Quality Properties of Origanum dubium Boiss Grown in Different Ecological Conditions
Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi
https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.910746Investigation of Cytotoxic Effects and Antiviral Efficacy of Six Medicinal Plants against SARS-CoV-2
Journal of Contemporary Medicine
https://doi.org/10.16899/jcm.1165597The Effect of Different Weed Control Treatments On Pharmacological Components of Stigma Quality of Saffron and Diversity of the Microbial Population in Soil
Gesunde Pflanzen
https://doi.org/10.1007/s10343-022-00677-4Effect of Origanum dubium, Origanum vulgare subsp. hirtum, and Lavandula angustifolia essential oils on lipid profiles and liver biomarkers in athletes
Zeitschrift für Naturforschung C
https://doi.org/10.1515/znc-2021-0142Determination of chemical component of essential oil of Origanum dubium plants grown at different altitudes and antifungal activity against Sclerotinia sclerotiorum
Journal of Food Processing and Preservation
https://doi.org/10.1111/jfpp.15787Antimicrobial and Antioxidant Properties of Coriander (Coriandrum sativum L.), Dill (Anethum graveolens L.) and Purslane (Portulaca oleracea L.) Extracts Prepared with Different Types of Solvent
Erzincan Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.18185/erzifbed.1294606Determination of the performance of Coriandrum sativum var. microcarpum DC. and Coriandrum sativum var. macrocarpum under summer and winter sowing conditions
Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi
https://doi.org/10.37908/mkutbd.1680793