TIP FAKÜLTESİ ÖĞRENCİLERİNİN TÜTÜN KULLANIMI HAKKINDA BİLGİ, TUTUM VE DAVRANIŞLARI

Öz

Amaç: Çalışmanın amacı tıp fakültesi öğrencilerinde tütün kullanım sıklığını, nedenlerini, bırakmaya yönelik düşüncelerini ve nikotin bağımlılığını belirlemektir.

Gereç ve Yöntemler:Bu çalışmanın evreni 2017 yılında 1250 tıp fakültesi öğrencisidir, örneklemi ise 1, 4 ve 6 sınıflardan ½ sistematik yöntemle seçilen 304 öğrencidir.  Ölçüm aracı olarak 39 sorudan oluşan, sosyodemografik bilgileri, tütün kullanımına ilişkin politika hakkında fikirleri, tıp eğitimiyle tütün kullanımı ilişkisini ve tütün kullanım sıklığına ilişkin soruları ve Fagerstrom Nikotin Bağımlılık Ölçeğini içeren bir soru formu kullanıldı. İstatistiksel değerlendirmede tanımlayıcı istatistikler ve ki-kare testi kullanıldı, p <0,05 istatistiksel olarak önemli olarak kabul edildi.

Bulgular:Katılımcıların yaş ortalaması 21,3±2,7 olup %51,3’ü erkekti. Herhangi bir tütün ürünü deneme oranı %59,5 idi. Tütün kullanım sıklığı birinci sınıfta %15,8, dördüncü sınıfta %35,0 ve altıncı sınıfta %33,3 olup (p<0,001) ortalama %27,0 idi. Dönem tekrarı yapanlarda tütün kullanım sıklığı daha yüksek bulundu (p=0,001). Sigaraya başlama yaş ortalaması 17,7±3.19 olup dördüncü ve altıncı sınıf öğrencilerinin %56,0’sı sigaraya üniversitede başlamıştı. Aktif içicilerin günlük ortalama sigara tüketimi 10,1± 8,9 adetti. Sigaraya başlamada etkili olan faktörler sosyal çevre %38,9, merak %34,2 ve tıp fakültesi eğitimi ile ilgili sorunlar %20,1 idi. Öğrencilerin %53,5’i tütün bırakmaya yönelik sağlık hizmetlerinin nerede verildiğini ve %59,1’i sigara bıraktırma ilaçlarını bilmemekte idi. Fagerström nikotin bağımlılık ölçeği puan ortalaması 3,42±2,98 olup en yüksek ortalama 4,64±3,08 ile altıncı sınıftaydı.

Sonuç: Mezun olan üç kişiden biri sigara kullanmaktadır. Öğrencilerin yaklaşık yarısı tütün kullanmaya tıp fakültesinde başlamıştır. Tütün kullanımı ve sağlıklı yaşam davranışları bakımından tıp eğitim müfredatı ve politikalarının gözden geçirilmesini önermekteyiz.

Anahtar Kelimeler

• Tütün kullanımı
• tıp fakültesi
• öğrenci
• bağımlılık

Knowledge, Attitudes, Behaviors on Tobacco Use of Students of Medical Faculty

Öz

Aim: The aim of this study is to determine the prevalence, causes, addiction and intention to quit tobacco in students of medical faculty.
Material and Methods: Study population of this study is 1250 medical faculty students in 2017, and the sample is 304 students selected by ½ systematic method from 1, 4 and 6 grades. A questionnaire consisting of 39 questions, consisting of sociodemographic variables, opinion on policy about tobacco use, frequency of tobacco use, questions on relation between tobacco use and medical education, and Fagerstrom Nicotine Addiction Scale were used as the measurement tool. Descriptive statistics and chi-square test were used for statistical analysis, p <0.05 was accepted as statistically significant.
Results: The mean age was 21,3 ± 2,7 years, 51,3% were male. The prevalence of ever user of any tobacco product 59,5%. The prevalence of current users of any tobacco product was 15,8% in first grade, 35,0% in fourth grade and 33,3% in sixth grade (average of 27,0%) (p<0,001). The prevalence of tobacco use was higher in failed students (p = 0.001). The mean age of starting smoking was 17,7 ± 3.19, and 56,0% of the fourth and sixth grade students started cigarette use at university. The average daily cigarette consumption of current smokers was 10,1 ± 8,9. Factors that were effective in starting smoking were social environment 39,0%, curiosity 34,2% and medical faculty education problems 20.1%. 53.5% of the students did not know where tobacco-leaving health services were given and 59,1% did not know the smoking cessation drugs. The mean score of Fagerstrom nicotine dependence scale was 3,42 ± 2,98 and the highest was in the sixth grade with a mean of 4.64 ± 3.08.
Conclusion: One of the three graduates is current smokers. Nearly half of the students began tobacco use at the medical faculty. We recommend that medical education curricula and policies be scrutinized in terms of tobacco use and healthy lifestyle behaviors.

Anahtar Kelimeler

• Tobacco use
• medicine faculty
• student
• addiction

Kaynakça

1. 1. World Health Organization. World Health Statistics 2009. htpp://www.who.int/whosis/whostat/2009/en/index.html. Erişim Tarihi: 10 Kasım 2009.
2. 2. Küresel Yetişkin Tütün Araştırması Türkiye 2012, Sağlık Bakanlığı Türkiye Halk Sağlığı Kurumu, Ankara 2014
3. 3. Baykan Z. Smoking prevalence and views about tobacco law in students of medical school. Dicle Medical Journal / Dicle Tip Dergisi. 2014;41(3):483–90.
4. 4. Mayda AS, Tufan N, Baştaş S. Düzce Tıp Fakültesi Öğrencilerinin Sigara Konusundaki Tutumları ve İçme Sıklıkları. TAF Preventive Medicine Bulletin. 2007;6(5):364–70.
5. 5. Öztürk Ö. Sağlık Çalışanları Ve Sigara. 2009;16(2):32–8.
6. 6. Sağlam L. Nikotin Bağımlılığının Klinik Değerlendirilmesi. Güncel Göğüs Hastalıkları Serisi 2017; 4 (1): 78-89
7. 7. Alışkın Ö, Savaş N, İnandı T, Peker E, Erdem M, Yeniçeri A. Mustafa Kemal Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Sağlık Personelinin Sigara İçme Ve Bağımlılık Durumu. Mustafa Kemal Üniversitesi Tıp Dergisi Cilt: 6, Sayı:24, Yıl:2015
8. 8. Karaca M. Kars İl Merkezinde Çeşitli Üniversite Öğrencileri Arasında Sigara Kullanım Sıklığı ve Risk Faktörleri. 2000;101–6.

9. 9. Sönmez CI, Ayhan Başer D, Aydoğan S. Evaluation of Knowledge, Attitudes, Behaviors and Frequency of Smoking among Medical Students of Düzce University. Konuralp Tıp Dergisi [Internet]. 2017;9(2):89.
10. 10. Inandı T, Karadag Caman O, Aydın N, Onal AE, Kaypmaz A, Turhan E, Erguder T, Warren WC. Global Health Professıons Student Survey-Turkey:Second-Hand Smoke Exposure and Opinions of Medical Students on Anti-Tobacco Law. Cent Eur J Public Health 2013; 21 (3): 134-139.
11. 11. Kara S, Baş FY, Açıkalın C. Sigara içme davranışları ve etkili faktörler : Tıp ve Diş Hekimliği Fakültelerinin ilk ve son sınıf öğrencileri üzerinde çalışma Attitude to smoking and affecting factors : A study of first and last term. 2011;16–21.
12. 12. Öğüş C, Özdemir T, Kara A, Şenol Y, Çilli A. Türkiye klinikleri. Akciğer arşivi. Turkiye Klinikleri Archives of Lung.2004;5(3):139–42.
13. 13. Britton J, Knox A. Helping people to stop smoking: the new smoking cessation guidelines. Thorax.1999;54(1):1–2.
14. 14. Al-Turki Y, Al-Rowais N. prevalence of smoking among female medical students in the college of medicine, Riyadh, Saudi Arabia. 2008;29(2):311–2.
15. 15. Richmond R. Teaching medical students about tobacco [see comments]. Thorax [Internet]. 1999;54(1):70–8.