Hatay’da PM10 ve SO2 Düzeyi ve Değişimleri, 2007-2017
Öz
Amaç:Hava kalitesi sağlığın en önemli belirleyicilerindendir. Hava kirliliği başta kanserler, kalp damar hastalıkları, solunum ve sinir sistemi hastalıkları olmak üzere çok sayıda hastalık için risk faktörüdür. Çalışmanın amacı Hatay’da hava kalitesini PM10 ve SO2 üzerinden yıllar itibarı ile değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntemler: Çalışmanın verileri Antakya ve İskenderun’da rutin ölçüm yapan hava kalitesi izlem istasyonların 2007 ve 2017 yılları arasındaki yaptığı ölçümlerden elde edildi. Yılın en az %75 gününde ölçüm yapılan veriler çalışmaya dâhil edildi. Veriler http://www.havaizleme.gov.tr/ sunucusundan 24 saatlik ortalamalar yıllara ve aylara göre analiz edildi.
Bulgular: PM10; Tüm yılların ortanca PM10 değeri 53 (min:0-max:995)µg/m3, ortalaması ise 66,6±53,4 µg/m3’dır. Ölçüm yapılan günler içinde, limit aşımı Antakya’da % 67,1, İskenderun’da %24,7 olmak üzere, genel ortalamada %54,3’tür. Limit aşımı en fazla %94,4 ile 2017 yılı iken, aylara göre ise %72,4 ile Şubat ayıdır. SO2; Tüm verilerin ortanca SO2 değeri 7(min:0-max:316)µg/m3’tür. Günlük SO2 ölçümlerinin %15,6’sında limit aşımı olmuştur. Antakya’da SO2 limit aşımı %11,6, İskenderun’da %22,3’tür.Yıllara göre en fazla limit aşımı %26,4 ile 2015 yılı, aylara göre ise %41,9 ile Aralık ayıdır.
Sonuç: Antakya
ve İskenderun’da dış ortam havası kirlidir. Hava kalitesinde yıllar itibarı ile
önemli bir iyileşme görülmemektedir. Hava kalitesini DSÖ’nün değerlerine yükseltebilmek
için sorumlu sektörler başta olmak üzere, toplumun tüm kesimlerinde farkındalık
ve duyarlılık geliştirici çalışmalar gereklidir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- List of classifications, Volumes 1–123 – IARC [Internet]. [cited 2019 Jan 16]. Available from: https://monographs.iarc.fr/list-of-classifications-volumes/
- Ambient air pollution: A global assessment of exposure and burden of disease [Internet]. [cited 2019 Jan 16]. Available from: http://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/250141/9789241511353-eng.pdf?sequence=1
- WHO | 7 million premature deaths annually linked to air pollution. WHO [Internet]. 2014 [cited 2019 Jan 16]; Available from: https://www.who.int/mediacentre/news/releases/2014/air-pollution/en/
- Hartman RS, Wheeler D, Singh M. The cost of air pollution abatement. Applied Economics [Internet]. 1997 Jun [cited 2019 Jan 16];29(6):759–74. Available from: https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/000368497326688
- Temiz Hava Hakkı Platformu. Türkiye’de Hava Kirliliği:Kara Rapor. Vol. 90.
- Li J, Sun S, Tang R, Qiu H, Huang Q, Mason TG, et al. Major air pollutants and risk of COPD exacerbations: a systematic review and meta-analysis. International journal of chronic obstructive pulmonary disease [Internet]. 2016 [cited 2018 Jun 26];11:3079–91. Available from: http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/28003742
- Jiang X-Q, Mei X-D, Feng D. Air pollution and chronic airway diseases: what should people know and do? Journal of thoracic disease [Internet]. 2016 Jan [cited 2018 Jun 26];8(1):E31-40. Available from: http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26904251
- COPD and Air Pollution | COPD.net [Internet]. [cited 2019 Jan 16]. Available from: https://copd.net/basics/causes-risk-factors/who-is-at-risk/air-pollution/
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Nesrullah Azboy
*
0000-0001-7350-3918
Türkiye
Tacettin İnandı
0000-0002-6837-7432
Türkiye
Mehtap Canciğer Eltaş
Bu kişi benim
0000-0002-7353-819X
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
19 Mayıs 2020
Gönderilme Tarihi
29 Ocak 2019
Kabul Tarihi
25 Aralık 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2020 Cilt: 11 Sayı: 39