İYYÜ MOZAİKA Dil, Edebiyat, Kültür ve Çeviri Dergisi; çift kör hakemlik süreci uygulayan, sürekli yayın modeline sahip, açık erişimli bir bilimsel dergidir. Tüm faaliyetlerini aşağıda belirtilen yayın ilkeleri ve etik standartlar çerçevesinde yürütmektedir.
Araştırma ve Yayın Etiği
İYYÜ MOZAİKA Dil, Edebiyat, Kültür ve Çeviri Dergisi, araştırma ve yayın etiği konusunda ulusal ve uluslararası standartlara bağlıdır. Dergi, Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesi ve Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayımlanan etik ilke ve standartları benimseyip editoryal süreçlerini bu ilkeler doğrultusunda yürütmektedir.
Dergiye gönderilen çalışmalar özgün ve yayımlanmamış eserler olmalı, başka bir derginin değerlendirme sürecinde bulunmamalı veya yayımlanmak üzere kabul edilmemiş olmalıdır. Bu koşulları sağlayan tüm makaleler çift kör hakemlik uygulamasına tabi tutulur. Bilimsel yöntemin güvenirliğini sağlamak için yazar, hakem, editör, yayıncı ve okuyucular dahil tüm paydaşların etik standartlara titizlikle uyması beklenir. İntihal, sahtecilik, çarpıtma, tekrar yayım, dilimleme ve haksız yazarlık etik ihlali olarak değerlendirilir. Bu standartlara uymayan çalışmalar reddedilir; olası ihlallerin yayım sonrasında tespit edilmesi halinde ise ilgili makale yayından çıkarılır.
Yazar Sorumlulukları
Sunulan çalışmaların bütünüyle bilimsel ve etik standartları karşılaması yazarların temel yükümlülüğüdür. Yazarlar, ilettikleri metnin tamamen özgün olduğunu, daha evvel hiçbir mecrada yayımlanmadığını ve eşzamanlı olarak farklı bir dergide (farklı bir dilde dahi olsa) değerlendirme aşamasında bulunmadığını taahhüt etmelidir.
İYYÜ MOZAİKA Dil, Edebiyat, Kültür ve Çeviri Dergisi, intihal ve yağmacı yayıncılık eylemlerine karşı tavizsiz bir duruş sergilemektedir. Bu doğrultuda yazar(lar)dan, akademik alanyazına somut katkı sunan, araştırmaya dayalı ve dergi standartlarına tam uyumlu eserler hazırlamaları beklenmektedir. Ayrıca, tüm yazarların Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından belirlenen Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Yönergesi'ni temel almaları ve derginin ilan ettiği yazım ve yayım politikalarını okuyup kabul ettiklerini beyan etmeleri zorunludur.
- Yazarlar, yayımlanmamış veya değerlendirme amacıyla başka bir kuruma iletilmemiş özgün eserlerini sisteme yüklemeli ve derginin ilan edilen yazım yönergelerine eksiksiz uymalıdır.
- Metin oluşturulurken fikirsel veya yöntemsel olarak istifade edilen tüm kaynaklar, Amerikan Psikoloji Derneği'nin (APA 7) güncel atıf sistemine uygun bir şekilde referanslandırılmalıdır.
- Araştırma metni içinde kişisel iletişim yoluyla elde edilen verilere yer verilecekse, bilgisi paylaşılan şahıslardan önceden gerekli yasal izinlerin alınmış olması şarttır.
- Çalışmanın herhangi bir kurum, kuruluş veya fon tarafından desteklenmesi durumunda; mali desteğin kaynağı ve ilgili proje/destek numarası makalenin ilk sayfasında dipnot olarak şeffaf biçimde belirtilmelidir.
- Katılımcılardan anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem, deney veya görüşme teknikleriyle veri toplanmasını gerektiren tüm nitel ve nicel araştırmalarda kurumsal düzeyde Etik Kurul Onayı alınması gerekmektedir.
- İnsan deneklerin veya katılımcıların yer aldığı çalışmalarda, bireylerin haklarının korunduğuna ve bilgilendirilmiş onamlarının (gönüllü katılım onaylarının) alındığına dair net bir beyan sunulmalıdır.
- İnsanlar veya hayvanlar üzerinde (ilgili veri ve materyaller dâhil) yürütülen deneysel, klinik ve diğer bilimsel araştırmalar için gerekli olan etik kurul izin belgeleri sisteme yüklenmelidir.
- Araştırmada üçüncü şahıslara ait anket, ölçek, fotoğraf, fikir veya sanat eseri kullanılıyorsa, eser sahiplerinden gerekli telif ve kullanım izinleri alınmalı, bu durum telif hakları çerçevesinde makalede belirtilmelidir.
Editör ve Hakem Sorumlukları
Akademik yayın sürecinin sağlıklı, tarafsız ve etik standartlara uygun bir şekilde yürütülmesi, editör ve hakemlerin ortak sorumluluğundadır. Dergiye gönderilen çalışmalar derginin kapsamına, akademik niteliğine ve özgünlüğüne göre değerlendirilirler. Bu değerlendirme aşamasında yazarın ırkı, cinsiyeti, uyruğu veya politik görüşü gibi kişisel veya demografik özellikleri kesinlikle dikkate alınmaz. Editörlerin yayıncıdan tamamen bağımsız hareket etmesi yayın politikasının temelini oluşturur; dış kurumların, yayıncının veya dergi sahibinin editoryal kararlara müdahale etmesine izin verilmez.
Ön değerlendirmeyi geçen çalışmalar, editörler tarafından yazar ve hakemler arasında herhangi bir çıkar çatışması bulunmamasına dikkat edilerek, makalenin konusuna uygun uzmanlığa sahip hakemlere yönlendirilir. Dergide adil bir çift taraflı kör hakemlik sistemi titizlikle uygulanır; böylece yazar ve hakem kimliklerinin makale yayımlanana kadar karşılıklı olarak gizli tutulması garanti altına alınır. En az iki bağımsız hakem tarafından incelenen çalışmalarda görüş ayrılığı (bir olumlu, bir olumsuz rapor) doğması halinde, süreç üçüncü bir hakem atanarak çözümlenir. Baş editör, gönderilen tüm bilgilerin gizliliğini korumaktan, çıkar çatışmalarını engellemekten ve dergide yayımlanacak makalelere ilişkin nihai kararı vermekten sorumludur.
Sürecin diğer önemli paydaşı olan hakemlerin temel görevi ise, değerlendirdikleri çalışmaların bilimsel kalitesini artıracak yönde nesnel, tarafsız ve zamanında geri bildirim sağlamaktır. Hakemler; yazarlarla, kurumlarla veya araştırmanın finansal destekçileriyle hiçbir çıkar çatışması içinde olmamalıdır. Kendisine yöneltilen çalışmanın konusu hakkında yeterli uzmanlığa sahip olmadığını düşünen veya süreci öngörülen sürede tamamlayamayacağını fark eden bir hakem, durumu derhal editöre bildirerek süreçten çekilmelidir. Ayrıca hakemler, inceledikleri metinlerin imtiyazlı ve gizli bilgi olduğunu bilerek hareket etmeli, bunları üçüncü şahıslarla tartışmamalı ve metinde olası bir intihal ya da telif hakkı ihlali tespit ettiklerinde bu durumu acilen editöre raporlamalıdır.
Değerlendirme süreci tamamlandığında, hakemler tarafından talep edilen revizyonların yazarlarca yapılıp yapılmadığı denetlenir. Düzeltmeleri tamamlanan metinler, editör ve yardımcıları tarafından son okuma ile redaksiyon işlemlerinden geçirilir ve yazarlardan Telif Hakkı Devir Formu talep edilir. Fikri mülkiyet haklarının korunması esastır; yayın kurulu üyeleri, yayımlanmamış verileri asla kendi kişisel araştırmalarında kullanamaz. Yayın öncesinde veya yayımlandıktan sonra dahi ortaya çıkabilecek olası etik ihlaller incelenir.
Açık Erişim ve Lisanslama Politikası
İYYÜ MOZAİKA Dil, Edebiyat, Kültür ve Çeviri Dergisi, açık erişim ilkesini benimsemektedir. Bu doğrultuda, dergide yayımlanan tüm içerikler okuyuculara ve araştırmacılara tamamen ücretsiz olarak sunulmakta olup, makalelere erişim için kullanıcılardan hiçbir aşamada ücret talep edilmemektedir.
Dergimizde yayımlanan tüm çalışmalar, aksi özel olarak belirtilmediği sürece Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY-NC 4.0) koşulları altında lisanslanmaktadır. Bu lisanslama modeli çerçevesinde yayımlanan eserler; orijinal kaynağa uygun şekilde atıf yapılması ve kesinlikle ticari bir amaç gözetilmemesi şartıyla herkes tarafından özgürce paylaşılabilir, çoğaltılabilir ve farklı bilimsel gereksinimler doğrultusunda uyarlanabilir.