TÜKETİCİ GEÇİM ENDEKSİ, GEÇİNME ENDEKSİ, SANAYİ ÜRETİM ENDEKSİNİN BANKA KARTI VE KREDİ KARTI HARCAMALARI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ

Yıl 2025, Cilt: 47 Sayı: 3, - , 28.12.2025

Meltem Duğru

https://doi.org/10.14780/muiibd.1550830

Öz

Nakit kullanımının giderek azaldığı günümüzde elektronik ödeme araçlarına ve inovasyona olan ilgi artmaktadır. Teknolojinin getirdiği yenilikler ve kolaylıklar sonucunda banka kartı ve kredi kartı kullanım oranlarındaki yukarı yönlü ivme ekonomik açıdan önem taşımaktadır. Dünya genelinde kabul gören teknolojik değişimlere Türkiye de uyum sağlamıştır. Bu amaçla banka kartı ve kredi kartı harcamalarının sanayi üretim endeksi, tüketici güven endeksi ve geçinme endeksi ile olan ilişkisi incelenmiştir. 2015-2023 dönemlerinin araştırıldığı Türkiye örnekleminde aylık veriler kullanılarak otoregresif dağıtılmış gecikme modeli (ARDL) tercih edilmiştir. Elde edilen bulgular uzun dönemde geçinme endeksi ve sanayi üretim endeksi ile banka kartı ve kredi kartı harcamaları arasında pozitif yönlü bir ilişki olduğunu göstermiştir. Hata düzeltme modeli sonuçlarına göre ise banka kartı ve kredi kartı harcamalarında kısa dönemde meydana gelen sapmaların uzun dönemde yüzde 64 oranında düzeldiği tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Banka Kartı , Kredi Kartı , Tüketici Geçim Endeksi , Geçinme Endeksi , Sanayi Üretim Endeksi

THE EFFECT OF CONSUMER SUBSISTENCE INDEX, SUBSISTENCE INDEX, INDUSTRIAL PRODUCTION INDEX ON DEBIT CARD AND CREDIT CARD EXPENDITURES

Öz

Interest in electronic payment tools and innovation is increasing when the use of cash is decreasing, nowadays. As a result of the innovations and conveniences brought by technology, the upward momentum in debit card and credit card usage rates is economically important. Türkiye has also adapted to technological changes that are accepted worldwide. For this purpose, the relationship between debit card and credit card expenditures and industrial production index, consumer confidence index and subsistence index was examined. In the sample of Türkiye sample, where the 2015-2023 periods were investigated, the autoregressive distributed lag model (ARDL) was preferred using monthly data. The findings showed that there is a positive relationship between the subsistence index and industrial production index and debit card and credit card expenditures in the long term. According to the results of the error correction model, it was determined that the short-term deviations in debit card and credit card expenditures were corrected by 64 percent in the long term.

Anahtar Kelimeler

Debit Card , Credit Card , Consumer Subsistence Index , Subsistence Index , İndustrial Production Index

Kaynakça

• Bahmani-Oskooee, M., & Ng, R. C. W. (2002). Long-Run Demand for Money in Hong Kong: An Application of the ARDL Model. International Journal of Business and Economics, 1(2), 147.
• Bakar, M. H., Yahaya, S. N. & Men, C. C. (2020). The Critical Factors İnfluencing Consumer Spending by Using Credit Card. Journal of Technology Management and Technopreneurship (JTMT), 8(1), 117-128.
• Brown, R. L., Durbin, J., & Evans, J. M. (1975). Techniques for Testing the Constancy of Regression Relationships over Time. Journal of the Royal Statistical Society Series B: Statistical Methodology, 37(2), 149-163.
• Central Bank of the Republic of Türkiye (CBRT). Dictionary of Terms. TCMB – Terimler Sözlüğü, 22.04.2024.
• Dickey, D. A., & Fuller, W. A. (1981). Likelihood Ratio Statistics for Autoregressive Time Series with a Unit Root. Econometrica: Journal of the Econometric Society, 1057 – 1072.
• Göv, A. & Salihoglu, E. (2020). Türkiye’de Ekonomik Göstergeler ve Para Arzının Bireysel Kredi Kartı Kullanımına Etkileri. The Journal of International Scientific Researches, 5(1), 50-63.
• Interbank Card Center (ICCa). Periodic Information. Dönemsel Bilgiler | Bankalararası Kart Merkezi (bkm. com.tr), Yerli Kredi Kartlarının Yurt içi Kullanımı | Bankalararası Kart Merkezi, 09.05.2024.
• Interbank Card Center (ICCb). Card Numbers. Kart Sayıları | Bankalararası Kart Merkezi (bkm.com.tr), Yerli Banka Kartlarının Yurt içi Kullanımı | Bankalararası Kart Merkezi, 09.05.2024.
• Islam, T. U. & Mumtaz, M. N. (2016). Consumer Confidence Index and Economic Growth: An Empirical Analysis of EU Countries. EuroEconomica, 35(2), 17-22.
• Istanbul Chamber of Commerce (ICOC). (2024). Istanbul Wage Earnings Index. İSTANBUL ÜCRETLİLER GEÇİNME İNDEKSİ (ito.org.tr), 25.04.2024.
• Kwiatkowski, D., Phillips, P. C., Schmidt, P., & Shin, Y. (1992). Testing the Null Hypothesis of Stationarity Against the Alternative of a Unit Root: How Sure are We that Economic Time Series Have a Unit Root?. Journal of Econometrics, 54(1-3), 159-178.
• Lamdin, D.J. (2008). Does Consumer Sentiment Foretell Revolving Credit Use?. Journal of Family and Economic Issues, 29, 279-288.
• Mankiw, N. G. (2017). Macroeconomics, Worth Publishers, New York and Basingstoke, (Ed: Ömer Faruk Çolak), Makroekonomi, Efil Pubelishing, 6th Edition, 2017, Ankara.
• Mazurek, J., & Mielcová, E. (2017). Is Consumer Confidence Index a Suitable Predictor of Future Economic Growth?: An Evidence from the USA, Ekonomie, XX(2), 30-45.
• Mishkin, F. S. (2011), The Economics of Money, Banking and Financial Markets, Pearson, Toronto, (Ed: Nazım Engin, Şercin Şahin, Serkan Çiçek, Çiğdem Boz), Para, Bankacılık ve Finansal Piyasalar İktisadı, Akademi Pubelishing, 8th Edition, 2011, İstanbul.
• Pesaran, M. H., Shin, Y. & Smith, R. (2001), “Bounds Testing Approaches to the Analysis of Level Relationships”, Journal of Applied Econometrics, 16, 289–326.
• Phillips, P. C., & Perron, P. (1988). Testing for a Unit Root in Time Series Regression. Biometrika, 75(2), 335-346.
• Prabheesh, K. P., & Rahman, R. E. (2019). Monetary Policy Transmission and Credit Cards: Evidence from Indonesia. Bulletin of Monetary Economics and Banking, 22(2), 137-162.
• Sönmezler, G., Gündüz, İ. O. & Torun, M. (2019). Türkiye’de Kredi Karti Harcamalari ile Tüketici Güven Endeksi ve Enflasyon Arasındaki İlişki Üzerine Ampirik Bir Çalışma. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 28(1), 17-29.
• Şahinbeyoğlu, G. (2022). İstanbullu Dar Gelirlinin Geçim Maliyeti Daha Yüksek, Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı (TEPAV), N202234, 1-9.
• Şen, N. (1983). Türkiye’de Uygulanmakta Olan Fiyat Endeksleri ve Bir Değerlendirme. Uzmanlık Tezi, T.C. Başbakanlık Devlet Planlama Teşkilatı, Ankara, 1983.
• Telyukova, I. A. (2013). Household Need for Liquidity and the Credit Card Debt Puzzle. Review of Economic Studies, 80(3), 1148-1177.
• Turkish Statistical Institute (TURKSTAT). (2024a). Newsletter dated 08.04.2024, Industrial Production Index, Number: 53771. TÜİK Kurumsal (tuik.gov.tr), 25.04.2024.
• Turkish Statistical Institute (TURKSTAT). (2024b). Newsletter dated 22.04.2024, Consumer Confidence Index, Number: 53790. TÜİK Kurumsal (tuik.gov.tr), 25.04.2024.
• Vergili, G. (2023). Tüketici Güven ve Fiyat Endeksleri Banka ve Kredi Kartı Harcamalarında Etkili mi?. Uluslararası Akademik Birikim Dergisi, 6(1), 19-28.
• Wong, Z. J. R. & Tang, T. C. (2020). Credit Card Usage and Inflation: A Case Study of a Small Open Economy. Jurnal Ekonomi Malaysia, 54(1), 19-32.
• Yıldırım, M. & Demir, H. U. (2021). Kredi Kartı Harcamalarını Etkileyen Makroekonomik Faktörler ve COVID-19 Pandemi Dönemi Üzerine Bir İnceleme. Ekonomi Politika ve Finans Araştırmaları Dergisi, 6(1), 159-180.