FİNANSALLAŞMA ÇAĞINDA EKONOMİK GELİŞME: GELİŞME POLİTİKALARININ SONU MU?
Öz
İkinci Dünya Savaşı sonrası yaşanan ‘altın çağ’ın ardından, 1970’li yıllara
doğru gelişmiş ülkelerde kar oranları düşmeye başladı. Bunun yanı sıra 1970’lerde
asıl olarak petrol fiyatlarındaki artıştan kaynaklanan ve mevcut finansal piyasalarn
boyutlarını aşan finansal bir genişleme de söz konusuydu. Bu koşullar altında kar
oranlarındaki düşmeyi telafi etmek ve uluslararası finansal sermayenin önündeki
engelleri kaldırmak üzere finansal piyasaların küresel düzeyde deregülasyonu kaçınılmazdı. Daha sonra ‘finansallaşma’ olarak adlandırılacak bu dönüşüm süreci gelişmekte olan ülkeleri de içine aldı ve neoliberalizm ve küreselleşme ile birlikte bu
ülkelerin ekonomilerinde ve izledikleri iktisadi politikalarda önemli ölçüde belirleyici
oldu.
Bu çalışmada, 1980’li yıllardan itibaren finansallaşma olgusunun gelişmekte
olan ülkelerin ekonomik gelişme süreçlerine olan etkisi, söz konusu ülkelerin karşı
karşıya olduğu ‘sanayisizleşme’ tehdidi açısından ele alınmaktadır. Çalışma kapsamında gelişme olgusuna bakışın ve gelişme politikalarının neoliberalizmle birlikte nasıl değiştiği incelenmektedir. Gelişmekte olan ülkelerin pek çoğunun 1980’li ve
1990’lı yıllardaki deneyimleri, dış ticaret rejimlerinin ve uluslararası sermaye hareketlerinin serbestleştirilmesinin, içeride de finansal sistem üzerindeki her türlü denetim ve müdahalenin kaldırılmasıyla birlikte ilerleyen bir süreç olduğunu göstermektedir. Uluslararası finansal sermayenin etkisine açık hale gelerek kırılgan bir yapıya
sahip olan pek çok gelişmekte olan ülkede mevcut sanayi altyapısının zayıflaması,
sınai üretim ve istihdamın azalmasıyla kendisini gösteren sanayisizleşme olgusunun
finansallaşmaya eşlik ettiği görülmektedir
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- AKARÇAY GÜRBÜZ, A. “Comparing trajectories of structural Change”, Cambridge Journal of Economics, Vol.35, No.6, 2011, ss.1061–1085.
- ARESTIS, P. “Washington consensus and financial liberalization”, Journal of Post Keynesian Economics, Vol.27, No.2, Winter 2004-05, ss.251-271.
- ARRIGHI, G. The Long Twentieth Century, New York: Verso, 1994.
- BAŞKAYA, F. Kalkınma İktisadının Yükselişi ve Düşüşü, İstanbul: İmge Yayınları, 1994.
- BELLAMY FOSTER, J. “The Financialization of Capitalism”, Montly Review, Vol.58, No.11, 2007, ss.1-12.
- CHANG, H-J ve I. GRABEL, “Reclaiming development from Washington Consensus”, Journal of Post Keynesian Economics, Vol.27, No.2, Winter 2004-05, ss.276-279.
- CROTTY, J. “The Neoliberal Paradox: The Impact of Destructive Product Market Competition and ‘Modern’ Financial Markets on Nonfinancial Corporation Performance in the Neoliberal Era” in Gerald A. Epstein (ed.), Financialization and the World Economy, ss.77-110.
- DASGUPTA, S. ve A. SINGH, “Manufacturing, Services and Premature Deindustrialization in Developing Countries”, United Nations University, Research Paper, No. 49, 2006. http://www.rrojasdatabank.info/rp2006-49.pdf
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Aylin Soydan
Bu kişi benim
Yayımlanma Tarihi
12 Mart 2015
Gönderilme Tarihi
12 Mart 2015
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2013 Cilt: 35 Sayı: 2
