Araştırma Makalesi

Kanser Hastalarının Onkolojik Cerrahi Öncesi Ağrı Yönetiminde Kullandığı Nonfarmakolojik Yöntemlerin Belirlenmesi: Tanımlayıcı Araştırma

Cilt: 15 Sayı: 1 31 Ocak 2025
PDF İndir
TR EN

Kanser Hastalarının Onkolojik Cerrahi Öncesi Ağrı Yönetiminde Kullandığı Nonfarmakolojik Yöntemlerin Belirlenmesi: Tanımlayıcı Araştırma

Öz

Amaç: Kanser ağrısı, hastalar tarafından farklı şiddetlerde yaşanan bir semptomdur. Bireyi rahatlatmak, yaşam kalitesini artırmak ve komplikasyonları azaltmak için ağrının kontrol altına alınması gerekmektedir. Bu nedenle araştırma, onkolojik cerrahi geçirecek olan kanser hastalarının ağrı yönetiminde nonfarmakolojik yöntemlere başvurma durumlarını belirlemek amacıyla yapılmıştır. Yöntemler: Tanımlayıcı nitelikteki araştırma, bir üniversite hastanesinin kemoterapi ünitesinde yatan 279 kanser hastası ile yürütülmüştür. Araştırma verilerinin toplanmasında Kişisel Bilgi Formu, Sözel Ağrı Değerlendirme Ölçeği ve araştırmacılar tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan Nonfarmakolojik Yöntemler Formu kullanılmıştır. Bu formlar, araştırmaya katılmayı kabul eden hastalara yüz yüze görüşme yöntemi ile uygulanmıştır. Bulgular: Araştırmaya katılan hastaların yaş ortalamasının 57.30±12.92 olduğu, %64.5’inin kadın olduğu ve %37.3’ünün meme kanseri nedeniyle tedavi edildiği belirlenmiştir. Hastaların %51.6’sı şiddetli ağrı yaşadığını ve %87.1’i ağrı yönetiminde ilaç kullandığını belirtmiştir. Onkolojik cerrahi öncesinde ağrıyı hafifletmek amacıyla nonfarmakolojik yöntemlere başvuran hastaların %62,7'si fiziksel yöntemler arasından masajı, %53,8'i bilişsel-davranışsal yöntemler arasından olumlu düşünmeyi, %47'si psikososyal yöntemler arasından sohbet etmeyi ve %92,5'i manevi yöntemler arasından dua etmeyi tercih etmiştir. Nonfarmakolojik yöntemlerin ağrı şiddetine göre karşılaştırılmasında, şiddetli ağrı yaşayan hastaların masaj ve olumlu düşünme yöntemlerini, düşük ve orta düzeyde ağrı yaşayanlara göre daha fazla kullandığı; bu farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Sonuç: Onkolojik cerrahi öncesinde ağrıyı hafifletmek amacıyla kanser hastaları, nonfarmakolojik yöntemler arasında en sık fiziksel yöntemlerden masajı, bilişsel-davranışsal yöntemlerden olumlu düşünmeyi, psikososyal yöntemlerden sohbet etmeyi ve manevi yöntemlerden dua etmeyi tercih etmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Sung H, et al. Global Cancer Statistics 2020: GLOBOCAN Estimates of Incidence and Mortality Worldwide for 36 Cancers in 185 Countries. CA: a cancer journal for clinicians 2021;71(3):209–249. https://doi.org/10.3322/caac.21660
  2. 2. Ruano A, et al. Psychological and NonPharmacologic Treatments for Pain in Cancer Patients: A Systematic Review and Meta-Analysis. Journal of pain and symptom management 2022;63(5):e505–20. https://doi.org/10.1016/j.jpainsymman.2021.12.021
  3. 3. Katta MR, et al. Nonpharmacological integrative therapies for chronic cancer pain. Journal of oncology pharmacy practice: official publication of the International Society of Oncology Pharmacy Practitioners 2022;28(8):1859–68. https://doi.org/10.1177/10781552221098437
  4. 4. Sözeri Öztürk E, Kutlu Türkan S. Kanser Ağrısının Yönetiminde Opioidlerin Kullanımına Bağlı Gelişen Konstipasyonun Yönetimi. Acibadem Universitesi Saglik Bilimleri Dergisi 2018;9(2).
  5. 5. Van den Beuken-van Everdingen MH, et al. Update on Prevalence of Pain in Patients With Cancer: Systematic Review and Meta-Analysis. Journal of pain and symptom management 2016;51(6):1070–90.e9. https://doi.org/10.1016/j.jpainsymman.2015.12.340
  6. 6. World Health Organization. Palliative care. Fact sheet, reviewed August 2020. Available at: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/palliative-care
  7. 7. Mert S, Göktaş S. Hemşirelerin Ameliyat Sonrası Ağrı Yönetiminde Nonfarmakolojik Yöntemleri Kullanma Durumlarının Belirlenmesi. Sağlık Bilimleri Üniversitesi Hemşirelik Dergisi 2019;1(2):76-83
  8. 8. De Paolis G, et al. The effectiveness of progressive muscle relaxation and interactive guided imagery as a pain-reducing intervention in advanced cancer patients: A multicentre randomised controlled nonpharmacological trial. Complementary therapies in clinical practice 2019;34: 280–87. https://doi.org/10.1016/j.ctcp.2018.12.014

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Geleneksel, Tamamlayıcı ve Bütünleştirici Tıp (Diğer), Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

30 Ocak 2025

Yayımlanma Tarihi

31 Ocak 2025

Gönderilme Tarihi

2 Mayıs 2024

Kabul Tarihi

14 Kasım 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 15 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Gülşen, M., Aydıngülü, N., Arslan, S., Kanat, C., Çam Yanık, T., & Altun Uğraş, G. (2025). Kanser Hastalarının Onkolojik Cerrahi Öncesi Ağrı Yönetiminde Kullandığı Nonfarmakolojik Yöntemlerin Belirlenmesi: Tanımlayıcı Araştırma. Lokman Hekim Dergisi, 15(1), 283-295. https://doi.org/10.31020/mutftd.1477288
AMA
1.Gülşen M, Aydıngülü N, Arslan S, Kanat C, Çam Yanık T, Altun Uğraş G. Kanser Hastalarının Onkolojik Cerrahi Öncesi Ağrı Yönetiminde Kullandığı Nonfarmakolojik Yöntemlerin Belirlenmesi: Tanımlayıcı Araştırma. Lokman Hekim Dergisi. 2025;15(1):283-295. doi:10.31020/mutftd.1477288
Chicago
Gülşen, Muaz, Nursevim Aydıngülü, Sevban Arslan, Canan Kanat, Tuğba Çam Yanık, ve Gülay Altun Uğraş. 2025. “Kanser Hastalarının Onkolojik Cerrahi Öncesi Ağrı Yönetiminde Kullandığı Nonfarmakolojik Yöntemlerin Belirlenmesi: Tanımlayıcı Araştırma”. Lokman Hekim Dergisi 15 (1): 283-95. https://doi.org/10.31020/mutftd.1477288.
EndNote
Gülşen M, Aydıngülü N, Arslan S, Kanat C, Çam Yanık T, Altun Uğraş G (01 Ocak 2025) Kanser Hastalarının Onkolojik Cerrahi Öncesi Ağrı Yönetiminde Kullandığı Nonfarmakolojik Yöntemlerin Belirlenmesi: Tanımlayıcı Araştırma. Lokman Hekim Dergisi 15 1 283–295.
IEEE
[1]M. Gülşen, N. Aydıngülü, S. Arslan, C. Kanat, T. Çam Yanık, ve G. Altun Uğraş, “Kanser Hastalarının Onkolojik Cerrahi Öncesi Ağrı Yönetiminde Kullandığı Nonfarmakolojik Yöntemlerin Belirlenmesi: Tanımlayıcı Araştırma”, Lokman Hekim Dergisi, c. 15, sy 1, ss. 283–295, Oca. 2025, doi: 10.31020/mutftd.1477288.
ISNAD
Gülşen, Muaz - Aydıngülü, Nursevim - Arslan, Sevban - Kanat, Canan - Çam Yanık, Tuğba - Altun Uğraş, Gülay. “Kanser Hastalarının Onkolojik Cerrahi Öncesi Ağrı Yönetiminde Kullandığı Nonfarmakolojik Yöntemlerin Belirlenmesi: Tanımlayıcı Araştırma”. Lokman Hekim Dergisi 15/1 (01 Ocak 2025): 283-295. https://doi.org/10.31020/mutftd.1477288.
JAMA
1.Gülşen M, Aydıngülü N, Arslan S, Kanat C, Çam Yanık T, Altun Uğraş G. Kanser Hastalarının Onkolojik Cerrahi Öncesi Ağrı Yönetiminde Kullandığı Nonfarmakolojik Yöntemlerin Belirlenmesi: Tanımlayıcı Araştırma. Lokman Hekim Dergisi. 2025;15:283–295.
MLA
Gülşen, Muaz, vd. “Kanser Hastalarının Onkolojik Cerrahi Öncesi Ağrı Yönetiminde Kullandığı Nonfarmakolojik Yöntemlerin Belirlenmesi: Tanımlayıcı Araştırma”. Lokman Hekim Dergisi, c. 15, sy 1, Ocak 2025, ss. 283-95, doi:10.31020/mutftd.1477288.
Vancouver
1.Muaz Gülşen, Nursevim Aydıngülü, Sevban Arslan, Canan Kanat, Tuğba Çam Yanık, Gülay Altun Uğraş. Kanser Hastalarının Onkolojik Cerrahi Öncesi Ağrı Yönetiminde Kullandığı Nonfarmakolojik Yöntemlerin Belirlenmesi: Tanımlayıcı Araştırma. Lokman Hekim Dergisi. 01 Ocak 2025;15(1):283-95. doi:10.31020/mutftd.1477288
Creative Commons Lisansı
                                                                            Bu Dergi Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License ile lisanslanmıştır.

Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi’nin süreli bilimsel yayınıdır. Kaynak gösterilmeden kullanılamaz.  Makalelerin sorumlulukları yazarlara aittir 

Kapak 

Ayşegül Tuğuz

İlter Uzel’inDioskorides ve Öğrencisi adlı eserinden 

Adres

Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıp Tarihi ve Etik  Anabilim Dalı Çiftlikköy Kampüsü

Yenişehir/ Mersin