IMPLEMENTATION OF THE DOLLAR OFFSET METHOD IN THE EFFECTIVENESS TESTS ACCORDING TO HEDGE ACCOUNTING OF DERIVATIVE PRODUCTS

Öz

The purpose of this study is to examine the effectiveness tests and methods to be performed according to the Turkish Accounting Standard (TAS) 39 in the hedge accounting. The standard requires hedge to be effective in order to be able to apply the hedge accounting. Hedge effectiveness must be evaluated at the inception of hedge and then monitored at every three months (interim) or at least each balance-sheet date. TAS 39 requires two separate tests; a prospective test and a retrospective test but doesn’t provide specific guidance about how effectiveness tests are performed. In practice, “Critical Terms”, “Dollar-Offset”, “Regression Analysis” or “Volatility Risk Reduction” methods are used assessing hedge effectiveness. In the application part of the study, a bank’s credits provided and forward transactions are tested for effectiveness under hedge accounting employing “Dollar Offset” method.

Anahtar Kelimeler

• TAS 39,Hedge Accounting,Effectiveness Test,TFRS 9

TÜREV ÜRÜNLERE RİSKTEN KORUNMA MUHASEBESİNE GÖRE ETKİNLİK TESTLERİNDEN DOLLAR OFFSET YÖNTEMİNİN UYGULANMASI

Öz

Bu çalışmanın amacı, finansal riskten korunma muhasebesinde 39 numaralı Türkiye Muhasebe Standardı (TMS)’na göre yapılması gereken etkinlik testi yöntemlerinin incelenmesidir. Standart, riskten korunma muhasebesinin uygulanabilmesi için riskten korunmanın etkin olmasını gerekli kılmaktadır. Riskten korunmanın etkinliğinin, korunma döneminin başında ve daha sonra her üç ayda bir (ara dönemlerde) veya en azından yıllık olarak raporlama dönemlerinde ölçülmesi zorunludur. TMS 39’da, riskten korunmada etkinliğin test edilmesinde geriye dönük ve ileriye dönük olmak üzere iki yöntem önerilmekle birlikte etkinliğin nasıl ölçüleceğini belirtmemektedir. Uygulamada, riskten korunmada etkinliğin ölçülmesi işleminde “Kritik Koşullar”, “Dollar-Offset”, “Regresyon Analizi” veya “Varyans Azaltma” yöntemleri kullanılmaktadır. Çalışmanın uygulama bölümünde bir bankanın finansal riskten korunma muhasebesi kapsamında verdiği krediler ve yaptığı forward işlemlerinin etkin olup olmadığı “Dollar Offset” yöntemi uygulanarak test edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• TMS 39,Riskten Korunma Muhasebesi,Etkinlik Testi,TFRS 9

Kaynakça

1. Adıgüzel, H., Yılmaz A. A. (2015). Türev ürünlerin finansal riskten korunma amacı olarak uluslararası muhasebe standartları kapsamında muhasebeleştirilmesi. Mali Çözüm Dergisi, 131, 15-31.
2. Bozkurt, T. (2006). Finansal araçların muhasebeleştirilmesinin 32 ve 39 no’lu uluslararası finansal raporlama standartları açısından incelenmesi, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü.
3. Coşkun Aslan, M. (2006). Merkezkaç yönetim açısından sorumluluk muhasebesi ve transfer fiyatlamanın üretim işletmelerinin performansına etkisi ve bir uygulama, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gaziosmanpaşa Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
4. Çakır, H. M., Sabuncu B. (2016). Riskten korunma amaçlı türev araçların Türkiye muhasebe standartları kapsamında muhasebeleştirilmesi. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 25, 121-137.
5. Demir, V. (2015). TFRS/UFRS kapsamında finansal araçlar. İstanbul: Nobel Akademik Yayıncılık.
6. Lopes, T. P. (2007). IAS 39 Financial management. Accounting Tax Periodicals, October, 38-41.
7. Okudan, F. (2010). Finansal riskten korunma muhasebesinde etkinliğin ölçülmesi. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 47, 244-256.
8. Öztürk, V. (2013). Yurtdışındaki işletmede bulunan net yatırım riskinden korunma işleminin Türkiye muhasebe standartları kapsamında incelenmesi ve muhasebeleştirilmesi. İşletme Araştırmaları Dergisi, 5(3), 226-242.

9. Ramirez, J .(2007). Accounting for derivatives advanced hedging under IFRS. Chichester, England: Wiley.
10. Sabuncu, B. (2016). TFRS/UFRS Kapsamında türev araçlar. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
11. Sağlam, N., Şengel S., Öztürk B. (2007). Türkiye muhasebe standartları uygulaması. Ankara: Maliye ve Hukuk Yayınları.
12. TFRS 9 Finansal araçlar standardı
13. TMS 39 Finansal araçlar: Muhasebeleştirme ve ölçme standardı