Anadili olarak Türkçe öğretiminde uzaktan eğitime yönelik öğretmen ve öğrenci görüşleri

Öz

Bu araştırmada; uzaktan eğitimi ilk defa deneyimleyen Türkçe öğretmeni ve ortaokul öğrencilerinin uzaktan eğitim sürecindeki imkân ve yeterliklerini tespit etmek ve uzaktan eğitimle yürütülen Türkçe derslerine ilişkin görüşlerini ortaya koymak amaçlanmıştır. Bu amaçla araştırma durum çalışması göre tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, 40 Türkçe öğretmeni ve 168 ortaokul öğrencisidir. Araştırma sorularına ilişkin nicel veriler betimleyici istatistiklerle, nitel verilerse içerik analiziyle çözümlenmiştir. Araştırma sonuçlarına göre; Türkçe öğretmenleri öğretimin sürdürülebilirliği, dijital içeriklerin rahatça kullanılabilmesi, ekonomik olması, öğrencilerle birebir ilgilenebilme fırsatı sunması açısından; öğrenciler ise salgından korunmak ve eğitimin sürdürülebilirliği bakımından uzaktan eğitimin olumlu olduğunu belirtmiştir. Yine de öğretmenlere göre dört temel dil becerisi yüz yüze iletişimi gerekli kıldığı için uzaktan eğitim şeklinde yürütülen Türkçe dersleri etkisiz kalır ve üstelik uzaktan eğitimde öğrencilerin ders kazanımlarını edinme düzeyini belirlemek de çok zordur. Öğrenciler ise uzaktan eğitimin olumsuz yönleri için genel ağa bağlanamama, donanım yetersizlikleri ve çevrimiçi ortamdan dolayı motive olamama sorunlarını sıralamıştır. Bu sonuçlara göre her iki öğretim şeklinin birbirine üstün tarafları göz önüne alındığında öğretim faaliyetlerinde işlevsel ve faydalı durumlarda öğretmen ve öğrenciler için uzaktan eğitim etkinlikleri düzenlenebilir.

Anahtar Kelimeler

• covid 19
• türkçe öğretimi
• uzaktan eğitim
• imkan ve yeterlikler
• öğretmen ve öğrenci görüşleri

Views of teachers and students on distance education in teaching Turkish as a mother tongue

Öz

The aim of this research is to determine the possibilities and competencies of Turkish teachers and secondary school students who experience distance education for the first time and to reveal their views on Turkish lessons conducted with distance education. The research was designed as a survey study. The study group of the research consists of 40 Turkish teachers and 168 secondary school students. Quantitative data on the research questions were analysed with descriptive statistics and qualitative data were analysed with content analysis. According to the research results; Turkish teachers, in terms of the sustainability of teaching, the ease of use of digital content, the affordability, and the opportunity to engage with students one-on-one; On the other hand, students stated that distance education is positive in terms of protection from the epidemic and the sustainability of education. However, according to the teachers, since the basic language skills of the Turkish lesson require face-to-face communication, the Turkish lessons conducted in the form of distance education are ineffective and it is very difficult to determine the level of acquisition of course gains in distance education. On the other hand, the students listed the problems of connecting to the general network, hardware inadequacies and not being motivated due to the online environment for the negative aspects of distance education. According to these results, considering the superior aspects of both teaching methods, distance education activities can be organized for teachers and students in functional and useful situations in teaching activities.

Anahtar Kelimeler

• Covid-19
• Turkish Teaching
• Distance Learning
• Opportunities and Competencies
• Teacher and Student Opinions.

Kaynakça

1. Aksoğan, M. (2020). Opinions of students about distance education in the pandemi process. Naturengs, 1-9.
2. Alper, A. A. (2020). Pandemi sürecinde k-12 düzeyinde uzaktan eğitim: durum çalışması. Milli Eğitim Dergisi, 49(1), 45-67.
3. Arat, T., & Bakan, Ö. (2014). Uzaktan eğitim ve uygulamaları. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi, 14 (1-2), 363-374.
4. Balaman, F., & Hanbay Tiryaki, S. (2021). Corona virüs (covid-19) nedeniyle mecburi yürütülen uzaktan eğitim hakkında öğretmen görüşleri. Itobiad: Journal of the Human & Social Science Researches, 10(1).
5. Başar, M., Arslan, S., Günsel, E., & Akpınar, M. (2019). Öğretmen adaylarının uzaktan eğitim algısı. Journal of Multidisciplinary Studies in Education, 3(2), 14-22.
6. Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2015). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
7. Clark, J. T. (2020). Distance education. In Clinical Engineering Handbook (410-415). Edıts: Ernesto Iadanza. Floransa-İtalya: Academic Press.
8. Çok, C. (2021). Öğretmenlerin uzaktan eğitime ilişkin öz-yeterlik algısı ve pandemi sürecinde uzaktan eğitimde karşılaştıkları engeller [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi.

9. Davey, L. (2009). The application of case study evaluations (T. Gökçek, çev.). Elemantry Education Online, 8(2), 1-3.
10. Demir, F., & Özdaş, F. (2020). Covid-19 sürecindeki uzaktan eğitime ilişkin öğretmen görüşlerinin incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 49(1), 273-292.
11. Duran, L. (2020). Distance learners' experiences of silence online: a phenomenological inquiry. International Review of Research in Open and Distributed Learning, 21(1), 81-98.
12. Elcil, Ş., & Şahiner, D. (2014). Uzaktan eğitimde iletişimsel engeller. Sosyal ve Beşeri Bilimler Dergisi, 6(1), 21-33.
13. Ferdousi, N. (2010). Distance education for law promotes gender equity in Bangladesh. Asian Journal of Distance Education, 8(1), 81-86.
14. Günaydın, Y. (2021). Türkçe öğretmenlerinin uzaktan eğitimde yazma becerisinin geliştirilmesine ilişkin yaşadıkları sorunlar ve çözüm önerileri. Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, (71), 703-724.
15. İskender, M. E. (2021). Yabancı dil olarak Türkçe öğretiminde uzaktan eğitim derslerine ilişkin deneyimler. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 22, 96-117. https://doi.org/10.29000/rumelide.885523
16. Kan Kılınç, B., Yazıcı, B., Günsoy, B., & Günsoy, G. (2020). Perceptions and opinions of graduates about the effects of open and distance learning in Turkey. Turkish Online Journal of Distance Education, 21(1), 121-132.
17. Kaplan, K., & Gülden, B. (2021). Öğretmen görüşlerine göre salgın (COVID-19) dönemi uzaktan eğitim ortamında Türkçe eğitimi. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (24), 233-258. DOI: 10.29000/rumelide.995291.
18. Kaptanoğlu, B. (2021). Covıd-19 pandemisi sırasında uzaktan eğitimi kolaylaştırmak: zorluklar ve fırsatlar [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. İstanbul Bilgi Üniversitesi.
19. Karakuş, N.; Ucuzsatar, N.; Karacaoğlu, M. Ö.; Esendemir, N., & Bayraktar, D. (2020). Türkçe öğretmeni adaylarının uzaktan eğitime yönelik görüşleri. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (19), 220-241. DOI: 10.29000/rumelide.752297.
20. Karatay, H., Kaya, S., & Başer, D. (2021). Türkçenin yabancı dil olarak öğretiminde uzaktan eğitime yönelik öğrenci görüşleri. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, (24), 223-232. DOI: 10.29000/rumelide.995286.
21. Karcı, B. (2022). Fıtrata uygun çocuk eğitimi. Yüzleşme Yayınları.
22. Khan, H., & Williams, J.B. (2007). Poverty alleviation through access toeEducation: can e-Learning deliver? (U21Global Working Paper, No. 002/2006) in “Poverty, Poverty Alleviation, and Social Disadvantage: Analysis, Case Studies and Policies”, Eds. C. A. Tisdell. New Delhi: Serials Publications.
23. Kırık, A. (2016). Uzaktan eğitimin tarihsel gelişimi ve Türkiye’deki durumu. Marmara İletişim Dergisi, (21), 73-94.
24. Koca, M. F. (2021). Pandemi sürecinde ortaokullarda görev yapan öğretmenlerin uzaktan eğitime karşı tutumları: Osmaniye ili örneği [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi.
25. MEB (2019). İlkokul ve ortaokul Türkçe dersi öğretim programı (1, 2, 3, 4, 5, 6,7 ve 8. Sınıflar). Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları.
26. Mete, F., & Kalfa, M. (2020). Turkish teaching to Turkish children living abroad: Investigation of listening comprehension. Ana Dili Eğitimi Dergisi, 8(2), 357-367.
27. Mete, F., & Yarlı, M. (2020). MEB 2018 5. sınıf Türkçe ders kitabındaki etkinliklerin kinestetik öğrenme stiline uygunluğunun incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları (HÜTAD), (33), 191-208.
28. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook. Thousand Oaks, CA: Sage.
29. Odabaş, H. (2003). İnternet tabanlı uzaktan eğitim ve bilgi ve belge yönetimi. Türk Kütüphaneciliği, 17(1), 22-36.
30. Özer, Ö., & Çekici, Y. E. (2020). Uzaktan eğitim yoluyla yürütülen Türk dili derslerinin değerlendirilmesi: Nitel bir araştırma. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, Ö7, 92- 110. https://doi.org/10.29000/rumelide.808251
31. Sadeghi, M. (2019). A shift from classroom to distance learning: Advantages and limitations. International Journal of Research in English Education, 4(1), 80-88. https://doi.org/10.29252/ijree.4.1.80
32. Schlosser, L. A., & Simonson, M. (2009). Distance education: Definition and glossary of terms (3rd ed.). Charlotte, NC: Information Age.
33. Şahin, H. İ. (2021). Öğretmenlerin uzaktan eğitimde çok modlu öğretime yönelik inançları, tutumları, tercihleri ve mevcut uygulamaları- karşılaştırmalı bir araştırma [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Kocaeli Üniversitesi.
34. Traxler, J. (2018). Distance learning-predictions and possibilities. Education Sciences, 8(35), 1-13.
35. Tuncer, Z. (2021). Uzaktan eğitimle uygulamalı ders alan öğrencilerin uzaktan eğitime yönelik görüş ve tutumlarının belirlenmesi. [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Yıldız Teknik Üniversitesi.
36. Uçar, H. (2016). Uzaktan eğitimde motivasyon stratejilerinin öğrenenlerin ilgileri, motivasyonları, eylem yeterlikleri ve başarıları üzerine etkisi. [Yayımlanmamış doktora tezi]. Anadolu Üniversitesi.
37. Wang, Y. (2004). Distance language learning: interactivity and fourth-generation internet-based videoconferencing. CALICO Journal, 21 (2), 373-395.
38. Wheeler, S. (2002). Student perceptions of learning support in distance education. Quarterly Review of Distance Education, 3(4), 19-29.
39. Yumrul, E. (2021). Liselerde görev yapan öğretmenlerin uzaktan eğitime yönelik tutumlarının incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Ondokuz Mayıs Üniversitesi.
40. Yürek, E. (2021). Okul öncesi eğitimde uzaktan eğitimin uygulanabilirliğine yönelik okul öncesi öğretmenlerinin ve alandaki akademisyenlerin görüşlerinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi.