E-DEVLET UYGULAMALARININ YOLSUZLUK ÜZERİNDEKİ ETKİSİNİN VERİ ZARFLAMA ANALİZİ YÖNTEMİYLE İNCELENMESİ: OECD ÜLKELERİ ÖRNEĞİ

Öz

Bilgi ve iletişim teknolojileri hızlı gelişimine bağlı olarak devletler sunmuş oldukları hizmetlerin verimliliğini ve etkinliğini arttırmayı hedeflemesi, vergi gelirlerinin arttırılması, yolsuzluğun azaltılması, vatandaş memnuniyetinin sağlanması ve kamu hizmetlerin kontrolü gibi pek çok alanda iyi bir denetim mekanizmasına gereksinim duymuşlardır. Bu çerçevede e-devlet uygulamaları, devletlerin politika hedeflerine ulaşmada önemli imkanlar sağlamıştır. Bu noktadan hareketle, e-devlet kullanımında performansın yüksek olabilmesi, düşük seviyede girdi değişkenleri kullanılmasına bilhassa yolsuzluğun düşük olmasına ve yüksek seviyede çıktı değişkenlerinin elde edilmesine bağlıdır. Bu çalışma kapsamında 2018 yılı için OECD ülkelerinin seçilmiş e-devlet göstergeleri üzerinden yolsuzluk düzeyinin e-devlet uygulama performansları üzerindeki etkisi girdi yönelimli veri zarflama analizi ile araştırılmıştır. Analizdeki modeller LINDO paket programında çözdürülmüştür. Veri zarflama analizi uygulaması sonucunda, etkin olan ülkeler; ABD, Danimarka, Estonya, İspanya, İtalya, Kore, Meksika, Norveç, Slovakya, Şili, Türkiye ve Yeni Zelanda, etkin olmayan ülkeler; Almanya, Avustralya, Avusturya, Belçika, Birleşik Krallık, Çek Cumhuriyeti, Hollanda, İrlanda, İsrail, İsveç, Kanada, Macaristan, Polonya, Portekiz, Slovenya ve Yunanistan’dır.

Anahtar Kelimeler

• E-Devlet
• Yolsuzluk
• Veri Zarflama Analizi
• Etkinlik Ölçümü
• OECD Ülkeleri

EVALUATION OF THE PERFORMANCE OF E-GOVERNMENT COUNTRIES BY DATA ENVELOPMENT ANALYSIS IN TERMS OF CORRUPTION: THE CASE OF OECD COUNTRIES

Öz

Due to the rapid development of information and communication technologies, governments needed a good control mechanism in many areas such as targeting to increase the efficiency and effectiveness of the services they offer, increasing tax revenues, reducing corruption, ensuring citizen satisfaction and control of public services. In this framework, e-government applications provided important opportunities for the states to reach their policy targets. From this point, the high performance in e-government use depends on the low level of input variables, especially the low level of corruption and high level of output variables. Within the scope of this study, the effect of the level of corruption on the e-government application performances of the OECD countries for 2018 over the selected e-government indicators was investigated with the data envelopment analysis method. The models in the analysis were solved in LINDO package program. As a result of the data envelopment analysis application, the effective countries; Chile, Denmark, Estonia, Italy, New Zealand Korea, Norway, Mexico, Turkey, Slovakia, the US and Spain, the ineffective countries; Australia, Austria, Greece, Canada, the Netherlands, Czech Republic, Germany, Sweden, Belgium, Hungary, Ireland Israel, the United Kingdom, Poland, Portugal, and Slovenia.

Anahtar Kelimeler

• E-Government
• Corruption
• Data Envelopment Analysis
• Effectiveness Measurement
• OECD Countries

Kaynakça

1. Abramson, M. A. and Means, G. (2001). E-Government 2001, New York: Rowman and Littlefield.
2. Akman, I., Yazıcı, A., Mıshra, A. ve Arifoğlu, A. (2005). E-Government: A Global View and An Empirical Evaluation of Some Attributes of Citizens. Government Information Quarterly, 22(2), 239-257. doi: 10.1016/j.giq.2004.12.001
3. Andersen, T. B. and Rand, J. (2006). Does E-Government Reduce Corruption, University of Copenhagen, Department of Economics, Working Paper. Erişim Adresi: https://pdfs.semanticscholar.org/2854/ab54b65a26236ab0e7752bdd89794eaf3ed6.pdf
4. Andersen, T. B. (2009). E-Government As An Anti-Corruption Strategy. Information Economics and Policy, (21), 201–210. doi: 10.1016/j.infoecopol.2008.11.003
5. Andersen, T. B., Bentzen, J., Dalgaard, C.-J. and Selaya, P. (2011). Does The Internet Reduce Corruption? Evidence from U.S. States and Across Countries. The World Bank Economic Review, 25(3), 387-417. doi: 10.1093/wber/lhr025
6. Bal, V. (2013). Vakıf Üniversitelerinde Veri Zarflama Analizi İle Etkinlik Belirlenmesi. MANAS Sosyal Araştırmalar Dergisi, 2(1), 1-20.
7. Banker, R. D., Charnes, A. and Cooper, W. W. (1984). Some Models for Estimating Technical and Scale Inefficiencies in Data Envelopment Analysis. Management Science, 30(9), 1078-1092.
8. Barata, K. and Cain, P. (2001). Information, Not Technology, is Essential to Accountability: Electronic Records and Public-Sector Financial Management. Information Society, 17(4), 247-258. doi: 10.1080/019722401753330841

9. Bhatnagar, S. (2003). Transparency and Corruption: Does E-Government Help?, DRAFT Paper Prepared for The Compilation of CHRI Report OPEN SESAME: Looking for The Right to Information in The Common-Wealth, Commonwealth Human Rights Initiative, 1-9. Erişim Adresi: http://www.iimahd.ernet.in/~subhash/pdfs/CHRIDraftPaper2003.pdf#search='can%20egovernance%20curb%20corruption%20in%20tax%20departments
10. Bircan, H., İskender, A. ve Babacan, A. (2006). Sivas İlindeki Hastanelerin Veri Zarflama Analizi Yöntemi İle Verimlilik Analizi. EKEV Akademi Dergisi, 10(27), 323-340. doi: 10.18493/kmusekad.43485
11. Boskin, M. J. and Lau, L. J. (2000). Generalized, Solow-Neutral Technical Progress and Postwar Economic Growth, NBER Working Paper No: 8023. Erişim Adresi: https://www.nber.org/system/files/working_papers/w8023/w8023.pdf
12. Charnes, A., Cooper, W.W. Lewin and Seiford L. M. (1994). Data Envelopment Analysis Theory, Methodology, and Applications, New York: Springer. doi:10.1007/978-94-011-0637-5
13. Chen, Y.-C. and Gant, J. (2002). Transforming Local E-Government Services: The Use of Application Service Providers. Government Information Quarterly, 18(4), 343-355. doi: 10.1016/S0740-624X(01)00090-9
14. Cho, Y. H. and Choi, B.-D. (2004). E-Government to Combat Corruption: The Case of Seoul Metropolitan Government. International Journal of Public Administration, 27(10), 719-735. doi: 10.1081/PAD-200029114
15. Cooper, W. W., Seiford, L. M. and Zhu, J. (2004). Data Envelopment Analysis: History, Models and Interpretations, W. W. Cooper, L. M. Seiford and J. Zhu (Ed.). Handbook on Data Envelopment Analysis (p. 1-39), Chapter 1, Boston: Kluwer Academic Publisher.
16. Çetin, C. N. (2020). İnternet Kullanımı Yolsuzluğu Azaltır Mı? BİT Çerçevesinde Panel Veri Analizi. Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 21(3), 41-61.
17. Çevik, H. (2004). Türkiye’de Kamu Yönetimi Sorunları, Ankara: Seçkin Yayıncılık.
18. Demir, E. (2014). A Comparison of Classical and Fuzzy Data Envelopment Analysis in Measuring and Evaluating School Activities. Turkish Journal of Fuzzy Systems, 5(1), 37-58.
19. Demirbaş, T. (2006). Yolsuzlukla Mücadelede Ulusal Dürüstlük Sisteminin Temel Direği: Yüksek Denetleme Kurumları. Amme İdaresi Dergisi, 39(2), 71-95.
20. Devlet Planlama Teşkilatı Müsteşarlığı (DPT) (2007). “E-Devlet Proje ve Uygulamaları”, http://www.bilgitoplumu.gov.tr/wp-content/uploads/2014/04/e Devlet Proje ve Uygulamaları, Erişim Tarihi: 20.06.2020.
21. DiRienzo, C. E., Das, J., Cort K. T. and Burbridge, J. (2007). Corruption and The Role of Information. Journal of International Business Studies, 38(2), 320–332. doi: 10.1057/palgrave.jibs.8400262
22. Doğan, Z. (2010). 1992 Yılında Kurulan Devlet Üniversitelerinin Etkinliğinin Veri Zarflama Analizi İle Araştırılması, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bolu.
23. Ertuğrul, İ. ve Işık, A. T. (2003). İşletmelerin VZA İle Mali Tablolarına Dayalı Etkinlik Ölçümü: Metal Ana Sanayiinde Bir Uygulama. Afyon Kocatepe Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, 10(1), 201-217. Ertuğrul, İ. ve Sarı, G. (2017). Veri Zarflama Analizi İle Bir Üniversitede Lisans Bölümlerinin Etkinlik Analizi. Uluslararası İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 3(3), 65-85. doi: 10.29131/uiibd.340673
24. Farrell, M. J. (1957). The Measurement of Productive Efficiency. Journal of The Royal Statistical Society, Series A (General), 120(3), 253-290. doi: 10.2307/2343100
25. Giray, F. (2010). Yolsuzlukla Mücadelede E-Devlet ve Türkiye’deki Durum. Sosyoekonomi, 2, 154-178.
26. Gök, B. (2017). Üniversitelerde Uzaktan Eğitim Programlarının Hizmet Kalitesi ve Etkinliğinin Değerlendirilmesi, Yayımlanmamış Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
27. Kaufmann, D. (2005). Myths and Realities of Governance and Corruption, World Economic Forum Global Competitiveness Report 2005/6, 81–98. Erişim Adresi: http://www.scribd.com/doc/147284030/Myths-Realities-Gov-Corruption
28. Kayalıdere, K. ve Kargın, S. (2004). Çimento ve Tekstil Sektörlerinde Etkinlik Çalışması ve Veri Zarflama Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(1), 196-219.
29. Kaynar, O., Zontul, M. ve Bircan, H. (2005).Veri Zarflama İle OECD Ülkelerinin Telekomünikasyon Sektörlerinin Etkinliğinin Ölçülmesi. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(1), 37-57.
30. Kırçova, İ. (2003). E-devlet Uygulamaları ve Ekonomiye Etkileri, İstanbul Ticaret Odası, Yayın No: 2003-38, İstanbul: Acar Matbaacılık.
31. Kim, S., Kim H. J. and Lee H. (2009). An Institutional Analysis of An E-Government System for Anti-Corruption: The Case of OPEN. Government Information Quarterly, 26(1), 42–50. doi: 10.1016/j.giq.2008.09.002
32. Koyuncu, C., ve Ünver, M. (2017). Information and Communication Technologies (ICTs) and Corruption Level: Empirical Evidence from Panel Data Analysis. The Journal of International Scientific Researches, 2(6), 1-10. doi: 10.23834/isrjournal.322734
33. Kumar, R. and Best M. L. (2006). Impact and Sustainability of E-Government Services in Developing Countries: Lessons Learned from Tamil Nadu, India. The Information Society, 22(1), 1–12. doi: 10.1080/01972240500388149
34. Leydesdorff, L., Dolfsma, W. and Van der Panne, G. (2006). Measuring The Knowledge Base of An Economy in Terms of Triple-Helix Relations Among “Technology, Organization And Territory”. Research Policy, 35(2), 181-199. doi: 10.1016/j.respol.2005.09.001
35. Linhartová, V. (2017). The Role of E-Government in Mitigating Corruption. Scientific Papers of the University of Pardubice, Series D, Faculty of Economics and Administration, 40, 120-131.
36. Lupu, D. and Lazar, C. G. (2015). Influence of E-Government on The Level of Corruption in Some EU and Non-EU States. 7th International Conference on Globalization and Higher Education in Economics and Business Administration, GEBA 2013, 365-371. doi: 10.1016/S2212-5671(15)00085-4
37. Özden, Ü. H. (2008). Veri Zarflama Analizi (VZA) İle Türkiye’deki Vakıf Üniversitelerinin Etkinliğinin Ölçülmesi. İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 37(2), 167-185.
38. Pathak, R. D. and Prasad, R. S. (2006). Role of E-Governance in Tackling Corruption: The Indian Experience. In Raza Ahmad (Ed.), The Role of Public Administration in Building A Harmonious Society (p. 434-463). Manila, Philippines: Asian Development Bank.
39. Pathak, R. D., Singh, G., Belwal, R., Naz, R. and Smith, R. (2008). E-Governance, Corruption and Public Service Delivery: A Comparative Study of Fiji and Ethiopia. JOAAG, 3(1), 65-79.
40. Peker, İ. ve Baki, B. (2009). Veri Zarflama Analizi İle Türkiye Havalimanlarında Bir Etkinlik Ölçümü Uygulaması. Ç.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 18(2), 72-88.
41. Shim, D. C. and Eom T. H. (2008). E-Government and Anti-Corruption: Empirical Analysis of International Data. International Journal of Public Administration, 31(3), 298–316. doi: 10.1080/01900690701590553
42. Singh, G., Pathak, R., Naz, R. and Belwal R. (2010). E-Governance for Improved Public Sector Service Delivery in India, Ethiopia and Fiji. International Journal of Public Sector Management, 23(3), 254-275. doi: 10.1108/09513551011032473
43. Şentürk, S. H. ve Karakurt, B. (2019). Türkiye’de E-Maliye Uygulamaları: Tarihsel Bir Bakış, Bekir Parlak ve Kadir Caner Doğan (Ed.), E-Yönetişim, Kavramsal/Kuramsal Çerçeve, Ülke İncelemeleri ve Türkiye’ye Yansımaları (s. 547-572), İstanbul: Beta Yayınevi.
44. Temür, Y. ve Bakırcı, F. (2008). Türkiye’de Sağlık Kurumlarının Performans Analizi: Bir VZA Uygulaması, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(3), 261-282. Erişim Adresi: http://www.ajindex.com/dosyalar/makale/acarindex-1423867205.pdf
45. Tolbert, C. J. and Mossberger, K. (2006). The Effects of E-Government on Trust and Confidence in Government. Public Administration Review, 66(3), 354–369. doi: 10.1111/j.1540-6210.2006.00594.x
46. Uzgören, E. ve Şahin, G. (2013). Dumlupınar Üniversitesi Meslek Yüksekokulları’nın Performanslarının Veri Zarflama Analizi Yöntemiyle Ölçümü. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 9(18), 91-110. doi: 10.11122/ijmeb.2013.9.18.148
47. Yaylalı, M., Oktay, E., Akan, Y. ve Kaynak, S. (2007). Türkiye ve Avrupa Birliğine Üye Ülkelerin Bilgi Ekonomisi Performanslarının Veri Zarflama Analizi Metoduyla Karşılaştırılması. Marmara Üniversitesi İİBF Dergisi, 22(1), 1-25.
48. Yolalan, R. (1993). İşletmeler Arası Göreli Etkinlik Ölçümü, Ankara: MPM Yayınları.