Araştırma Makalesi

Anadolu kestanesi’nde (Castanea sativa Mill.) farklı aşı yöntemlerinin fidan üretim başarısına etkileri

Cilt: 10 Sayı: 2 14 Aralık 2023
PDF İndir
EN TR

Anadolu kestanesi’nde (Castanea sativa Mill.) farklı aşı yöntemlerinin fidan üretim başarısına etkileri

Öz

Kestanenin ıslahına yönelik çalışmalar; özellikle önemli bazı hastalık ve zararlıların bu türün varlığını tehdit etmesi ile yoğunluk kazanmıştır. Bunun yanında kestanenin meyve verimi ve bal ormanlarının tesisinde ıslah edilmiş bireylerin kullanılması önemlidir. Gerek hastalıklara dayanıklılık gerekse çok amaçlı fonksiyonlara cevap verecek özelliklerde kestane fidanı yetiştiriciliği Türkiye ormancılığı açısından büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada Doğu Karadeniz Bölgesindeki doğal kestane ormanlarından seçilen en iyi bireylerden alınan aşı materyalleri ile en uygun aşı yöntemi ve zamanının belirlenmesi amaçlanmıştır. Aşı yöntemleri olarak durgun aşı döneminde (ağustos ve eylül) yongalı göz, yama göz ve ters T göz aşıları, sürgün aşı döneminde de (mart ve nisan) dilcikli ve yongalı göz olmak üzere dört farklı aşı yöntemi uygulanmıştır. Çalışma sonucunda en yüksek tutma başarısı %90,8 ile ağustos ayının sonu ile eylül ayının ilk haftasında uygulanan yama göz aşısında elde edilmiştir. Bunu yine ağustos-eylül aylarında ters T göz aşısı yöntemi %81,7 başarı oranı ile takip etmiştir. Yongalı göz aşısı uygulanacaksa en uygun zamanın nisan ayı (%73,0) olduğu tespit edilmiştir. Gerçekleştirilen çalışma sonrası bir yandan Doğu Karadeniz Bölgesindeki mevcut kestane ormanlarının ex-situ yöntemlerle muhafazasına, diğer yandan ise gerek odun üretimi gerekse odun dışı orman ürünü (meyve ve bal üretimi) amaçlı sağlıklı bireylerin yetiştirilmesine yönelik önerilerde bulunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Orman Genel Müdürlüğü Doğu Karadeniz Ormancılık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü

Proje Numarası

03.1717/ 2015- 2018

Teşekkür

Bu çalışma Orman Genel Müdürlüğü Doğu Karadeniz Ormancılık Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü tarafından desteklenmiştir (Proje No: 03.1717/ 2015- 2018).

Kaynakça

  1. Açıkgöz, S., Döken, T., Özdemir, Z., Değirmenci, F., 2007. Determination of Mating Types of Chestnut Blight Causal Agent Cryphonectria parasitica (Murill) Barr; by Multiplex PCR in Aydın Province. 2. Bitki Koruma Kongresi, 27-29 Ağustos 2007, Isparta.
  2. Aksoy, M., Serdar, Ü., Soylu, A., 2005. Kestane fidanlarında kestane Cryphonectria parasitica (Murrill) Barr karşı yapılan uygulamalar. OMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi 20(1): 24- 29.
  3. Akıllı, S., Katırcıoğlu, Y.Z., Maden, S., 2009. Vegetative compatibility types of Cryphonectria parasitica, causal agent of Chestnut Blight, in the Black Sea Region. Turkey. Forest Pathology 39: 390- 396.
  4. Akıllı, S., Katırcıoğlu, Y.K., Maden, S., 2011. Biological control of chestnut canker, caused by Cryphonectria parasitica, by antagonistic organisms and hypovirulent isolates. The Turkish Journal of Agriculture and Forestry 35(5): 515-523.
  5. Akıllı, S., Ulubaş Serçe, Ç., Katırcıoğlu, Y.Z., Maden, S., Rigling, D., 2013. Characterization of hypovirulent isolates of the chestnut blight fungus, Cryphonectria parasitica from the Marmara and Black Sea regions of Turkey. European Journal of Plant Pathology 135: 323–334.
  6. Allen, A.D., 1980. Propagation of chestnuts. Agnote, Agdex 246/24, June, Order No. 1170/80. ISSN 0155-0217.
  7. Anonim, 2013. Kestane Eylem Planı (2013-2017), Orman ve Su İşleri Bakanlığı, Orman Genel Müdürlüğü Yayınları, Ankara.
  8. Anonim, 2018. The Plant List http://www.theplantlist.org/tpl1.1/search?q=Castanea

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Orman Yetiştirme

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

10 Ağustos 2023

Yayımlanma Tarihi

14 Aralık 2023

Gönderilme Tarihi

15 Nisan 2023

Kabul Tarihi

17 Temmuz 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 10 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Turna, H., Turna, İ., Aygün, A., & Atar, F. (2023). Anadolu kestanesi’nde (Castanea sativa Mill.) farklı aşı yöntemlerinin fidan üretim başarısına etkileri. Ormancılık Araştırma Dergisi, 10(2), 140-151. https://doi.org/10.17568/ogmoad.1283673
AMA
1.Turna H, Turna İ, Aygün A, Atar F. Anadolu kestanesi’nde (Castanea sativa Mill.) farklı aşı yöntemlerinin fidan üretim başarısına etkileri. orman. 2023;10(2):140-151. doi:10.17568/ogmoad.1283673
Chicago
Turna, Hülya, İbrahim Turna, Arzu Aygün, ve Fahrettin Atar. 2023. “Anadolu kestanesi’nde (Castanea sativa Mill.) farklı aşı yöntemlerinin fidan üretim başarısına etkileri”. Ormancılık Araştırma Dergisi 10 (2): 140-51. https://doi.org/10.17568/ogmoad.1283673.
EndNote
Turna H, Turna İ, Aygün A, Atar F (01 Aralık 2023) Anadolu kestanesi’nde (Castanea sativa Mill.) farklı aşı yöntemlerinin fidan üretim başarısına etkileri. Ormancılık Araştırma Dergisi 10 2 140–151.
IEEE
[1]H. Turna, İ. Turna, A. Aygün, ve F. Atar, “Anadolu kestanesi’nde (Castanea sativa Mill.) farklı aşı yöntemlerinin fidan üretim başarısına etkileri”, orman, c. 10, sy 2, ss. 140–151, Ara. 2023, doi: 10.17568/ogmoad.1283673.
ISNAD
Turna, Hülya - Turna, İbrahim - Aygün, Arzu - Atar, Fahrettin. “Anadolu kestanesi’nde (Castanea sativa Mill.) farklı aşı yöntemlerinin fidan üretim başarısına etkileri”. Ormancılık Araştırma Dergisi 10/2 (01 Aralık 2023): 140-151. https://doi.org/10.17568/ogmoad.1283673.
JAMA
1.Turna H, Turna İ, Aygün A, Atar F. Anadolu kestanesi’nde (Castanea sativa Mill.) farklı aşı yöntemlerinin fidan üretim başarısına etkileri. orman. 2023;10:140–151.
MLA
Turna, Hülya, vd. “Anadolu kestanesi’nde (Castanea sativa Mill.) farklı aşı yöntemlerinin fidan üretim başarısına etkileri”. Ormancılık Araştırma Dergisi, c. 10, sy 2, Aralık 2023, ss. 140-51, doi:10.17568/ogmoad.1283673.
Vancouver
1.Hülya Turna, İbrahim Turna, Arzu Aygün, Fahrettin Atar. Anadolu kestanesi’nde (Castanea sativa Mill.) farklı aşı yöntemlerinin fidan üretim başarısına etkileri. orman. 01 Aralık 2023;10(2):140-51. doi:10.17568/ogmoad.1283673