Thinning-growth relationships in Pinus brutia Ten. plantations in South-Western part of Turkey

Öz

In this study, we aimed at investigating of the effect of thinning at different levels on stand growth in P. brutia plantation areas. Study was carried out in two experimental sites, Antalya-Kaş-Tekircik and Isparta-Eğirdir-Aşağı Narlı P. brutia plantation areas between the years 1985 - 2016. Randomized block experimental design was applied in two sites, totally in five blocks and 35 parcels. Thinning was implemented in three dosage as; 1) control, 2) moderate thinning and 3) heavy thinning. Additionally in 1990 and 2004, another two thinnings were implemented in stand considering the silvicultural requirement of the stands. Results showed that mean diameter at breast height (dbh) was increased in the thinned parcels compared to control parcels. Similarly ANOVA results showed that thinnings were effective on remaining basal areas and stand volume in both sites. But at the age of 44 (in 2016), although remaining volume was differentiated depending on thinning, total stand volume was not statistically significant (p<0,05) in terms of thinning dosages. It was concluded that considering the operational purposes and providing less thinning costs with longer intervention period, thinning operations should be done by taking out the 35-40 % of the basal area in the fast growing period to gather the wood production on the trees reserved for final crop in P. brutia stands.

Anahtar Kelimeler

• Pinus brutia,thinning dosage,volume growth

Güney-Batı Anadolu Bölgesindeki kızılçam (Pinus brutia Ten.) kültür ormanlarında değişik silvikültürel uygulamalara göre artım ve büyüme ilişkileri

Öz

Bu çalışma ile sıklık çağına gelmiş kızılçam ağaçlandırma alanlarında yapılacak değişik dozdaki ayıklamaların ve aralamaların, meşcere artım ve büyümesi üzerine olan etkilerinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, 1982-2016 yılları arasında Kaş-Tekircik ve Eğirdir-Aşağı Narlı kızılçam ağaçlandırma alanı olmak üzere iki yerde yürütülmüştür. Rastlantı blokları deneme deseni kullanılmış; Kaş ve Eğirdir deneme alanlarında toplam 5 blok ve 35 parselden elde edilen veriler değerlendirilmiştir. Araştırmada aralama şiddeti işlem olarak; 1) kontrol, 2) mutedil aralama ve 3) şiddetli aralama şeklinde üç işlemli bir uygulama yapılmıştır. Deneme parsellerinde, kontrol parselleri hariç olmak üzere, 1990 ve 2004 yıllarında, meşcerenin ihtiyaç gösterdiği parsellerde ve düzeyde aralamalara devam edilmiştir. Araştırma sonucu; Meşcereye müdahale edilen parsellerde, 1985, 1990 ve 2004 yıllarında yapılan ölçme sonuçlarına göre Ortalama çapın, belirgin bir şekilde arttığını göstermiştir. Yine her iki yerde, toplam 5 blok üzerinden yapılan varyans analiz sonucunda, aralamaların göğüs yüzeyi ve kalan meşcere hacmi üzerinde p<0,05 anlamlılık düzeyinde etkili olduğu anlaşılmıştır. Parsellerde 44. yaşında, kalan meşcere hacmi için yapılan varyans analizi sonuçlarına göre, aralama şiddetinin kalan meşcere hacmi üzerinde etkili olduğu gözlenmiştir. Genel meşcere hacminin ise, yapılan istatistik analizler sonucunda p<0,05 anlamlılık düzeyinde, aralamalardan etkilenmediği sonucuna ulaşılmıştır. Sonuç olarak, kızılçam ormanlarında, işletme amaçları çerçevesinde, büyümeyi kaliteli gövdeler üzerinde toplamaya yönelik olarak, büyümenin hızlı olduğu genç yaşlarda, ekonomik açıdan da uygun olacağı düşüncesi ile müdahale sıklığını azaltmak ve bunun için de şiddetli aralama ile göğüs yüzeyinin %35-40’ının alınması şeklinde aralamanın yapılabileceği önerilebilir.

Anahtar Kelimeler

• Kızılçam,aralama şiddeti,hacim büyümesi

Kaynakça

1. Anonim, 2014. Türkiye Orman Varlığı, Orman Genel Müdürlüğü yayını, Orman İdaresi ve Planlama Dairesi Başkanlığı Yayın No: 115, 28 s., Ankara
2. Assman, E., 1956. Die Bedeutung des fruheren Eingangs von Vornutzungserträgen für die Durchforstungsfrage. Allg. Fortstztg. 11:159.
3. Assmann. E., 1970. The principles of forest yield study. Pergamon Pres, New York.
4. Bradford, J.B., Palik, B.J., 2009. A comparision of thinning methods in red pine: consequences for stand-level growrh and tree diamater. Department of Agriculture, US Forest Service, Northern Research Station, Canadien Journal of Forest Research, 39:484-496,
5. Clutter, J.L., 1983. Timber management: a quantitative approach., Book, John Willey & Sons, New York.
6. Clutter, J.L., Jones, E.P., 1980. Prediction of growth after thinning in old-field slash pine plantations. USDA For. Serv. Res. Pap. SE-217
7. Cao, Q.V., Burkhart, H.E., Lemin, R.C.J., 1982. Diameter distributions and yields of thinned loblolly pine plantations. Va. Polytech. Inst. State Univ. Sch. For. Wildl. Resour. Publ. FWS-1-82.
8. Cochran, P.H., Barrett, J.W., 1998. thirty-five-year growth of thinning and unthinned Ponderosa pine in the Methow Valley of northern Washington. Res. Pap. PNW-RP-502. Portland, Or., U.S. Department of Agriculture, Forest Service, Pasific Northwest Research Station. 24 p.

9. Erkan, N., 1996. Kızılçamda meşcere gelişmesinin simülasyonu, GDA Ormancılık Araştırma Enstitüsü, Teknik Bülten No:1, Elazığ
10. Erkan, N., 2013. Kızılçam için bugüne kadar hazırlanmış hasılat tabloları ve bazı kıyaslamalar, “Ormancılıkta Sektörel Planlamanın 50. Yılı Uluslararası Sempozyumu”, 26-28 Kasım, Bildiriler kitapçığı, S. 599-612, Antalya
11. Eraslan, İ., 1983. Hızlı büyüyen ağaç türlerinin önemi, tanımı ve Türkiye’de bu türlerle kurulacak plantasyonların potansiyel üretim kapasitesi, İ.Ü. Orman Fakültesi Dergisi Seri B, Sayı 2 Cilt 33, s.1-27. İstanbul
12. Eler Ü., Keskin, S., 1989. Antalya yöresi Kızılçam (Pinus brutia Ten.) ağaçlandırma alanlarında gecikmiş ilk aralamalarda uygulanacak silvikültürel işlemin gelişme üzerine etkileri. Orm. Araş. Enst. Tek. Rapor No: 36, Ankara.
13. Emmingham, W.H., Green, D., 2003. Thinning systems for Western Oregon Douglas-Fir stands. Oregon State University, Extension Servise. The Woodland Workbook State Management, EC 1132, pp, 1-8, USA.
14. Genç, M., 2011. Orman bakımı (III. Baskı), SDÜ Orman Fakültesi Yayın No: 14, Isparta, 216 s.
15. Hamilton, G.J., 1976. The Bowmont Norway spruce thinning experiment 1930-1974. Forestry, 49, 109-121.
16. Hassenauer, H., Burkhart, H., Amateis, R.L., 1997. Basal Area Development in thined and untinned Loblolly Pine plantations. Canadian Journal of Forest Research 27; 265-271, Canada.
17. Kalıpsız, A., 1982. Orman hasılat bilgisi ders kitabı, İ.Ü. Orman Fakültesi yayın no:388, İstanbul.
18. Koski, V., Antola, J., 1993. Turkish national tree breeding and seed production program (1994-2003). Prepared with Cooperation ENSO Forest Development Inc. and Research Directorate Forest Tree Seeds and Tree Breeding, 49 p., Ankara
19. Konukçu, M., 1999. Ormancılığımız, Devlet Planlama Teşkilatı Yayını
20. Matney, T.G., Sullivan, A.D., 1982. Compatible stand and stock tables for thinned and unthinned loblolly pine stands. Forest Science 28: 161.171.
21. Odabaşı, T., Çalışkan, A., Bozkuş, F., 2004. Orman bakımı, İ.Ü. Orman Fakültesi Yayın No: 474, İstanbul, 192 s.
22. OGM, 2013. Türkiye Ormancılık İstatistikleri, Yayınlanmamış doküman, Orman Genel Müdürlüğü, İşletme ve Pazarlama Dairesi Başkanlığı, Ankara, 6 s. http://www.ogm.gov.tr /ekutuphane/Sayfalar/Istatistikler.aspx? (ziyaret tarihi: 15/01/2017)
23. Odabaşı, T., 1981. Korudağı Kızılçam plantasyonlarında meşcere bakımı üzerine araştırmalar. İ. Ü. Orman Fakültesi Dergisi, Seri A, Sayı 1, S. 75-104, İstanbul.
24. Omule, S.A.Y., 1988. Growth and yield 35 year aftercCommertially thinning 50-year-old Douglas-fir. B.C. Ministary of Forests and Lands Research Branch 31 Bastion Square Victoria, B.C. V8 W 3 E 7, Canada
25. Özdemir, T., Eler, Ü., Şırlak, U., 1987. Antalya Bölgesi doğal Kızılçam (Pinus brutia Ten.) ormanlarında ayıklama kesimleri ve etkileri üzerine araştırmalar. Orm. Araş. Enst, Tek, Bül, No: 184, Ankara.
26. Saatçioğlu, F., 1971. Orman bakımı (Dördüncü Baskı), İ.Ü. Orman Fakültesi Yayın No: 160, İstanbul, 303 s.
27. Usta, H.Z., 1996. Batı Akdeniz Bölgesindeki Kızılçam kültür ormanlarında ilk aralamaların artım ve büyümeye etkisi (5 Yıllık Sonuçlar). Batı Akdeniz Ormancılık Araştırma Müdürlüğü, Teknik Bülten No: 5, Antalya.
28. Usta, H.Z., 1991. Kızılçam (Pinus brutia Ten.) ağaçlandırmalarında hasılat araştırmaları, Ormancılık Araştırma Enstitüsü Yayınları, Teknik Bülten No: 219, Antalya
29. Wiedemann, E., 1951. Ertragskundliche und waldbauliche Grundlagen der Forstwirtshafy. J. D. Senerlander’s Verlag, Frankfurt.
30. Yeşil, A., 1992. Değişik Sıklık ve Bonitetteki Kızılçam meşçerelerinin yaşa göre gelişimi, İÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi, 149s. İstanbul.