2007 VE 2018 TÜRK DEPREM YÖNETMELİKLERİNE GÖRE SPEKTRAL KARAKTERİSTİKLERİN KARŞILAŞTIRILMASI: ESKİŞEHİR ÖRNEĞİ
Öz
Tasarım aşamasında yapılara etkiyecek deprem yüklerinin belirlenebilmesi için statik ve dinamik analiz yöntemleri kullanılmaktadır. Statik analiz yöntemlerinden biri de tasarım ivme spektrumlarının hesaplanmasıdır. 2007 yılından itibaren kullanılmakta olan Deprem Bölgelerinde Yapılacak Yönetmelik (DBYBHY) 2019 yılından itibaren kaldırılıp yerine Türkiye Bina Deprem Yönetmeliğinin kullanılması zorunlu hale getirilmiştir. Bu çalışmada, her iki yönetmeliğe göre tanımlanan spektral ivme değerleri ile zemin köşe periyotları Eskişehir’deki farklı zemin sınıfları için karşılaştırılmıştır. Çalışmada, Eskişehir il merkezine ait 40 adet sondaj verisi kullanılarak hesaplamalar gerçekleştirilmiştir. DBYBHY 2007’de Eskişehir için tanımlanan zemin köşe periyotları aynı yerel zemin sınıfı için sabit iken, TBDY 2018 için bu değerler, sondajın yapıldığı bölgeye bağlı olarak değişmektedir. Bu nedenle, TBDY 2018’den elde edilen zemin köşe periyotlarının aynı zemin sınıfı için bile olsa küçük farklılıklar gösterirken, aynı yerel zemin sınıfı için spektral ivmelerde meydana gelen değişimin daha belirgin olduğu tespit edilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Spektral İvme, Deprem, TBDY 2018, DBYBHY 2007
Proje Numarası
080240 No'lu Anadolu Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri (BAP)
Teşekkür
Bu çalışma, Anadolu Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri (BAP) Komisyonunca kabul edilen 080240 No’lu proje verileri kullanılarak hazırlanmıştır. Yazarlar, proje çalışanlarına teşekkür eder.
Kaynakça
- Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı, (2018). https://www.afad.gov.tr/
- Bozer, A. (2020). Tasarım Spektral İvme Katsayılarının DBYBHY 2007 ve TBDY 2018 Yönetmeliklerine Göre Karşılaştırması, Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Mühendislik Dergisi, 11 (1), 393-404. DOI: 10.24012/dumf.559965.
- Dávalos, H., & Miranda, E., (2021). A Ground Motion Prediction Model for Average Spectral Acceleration, Journal of Earthquake Engineering, 25:2, 319-342, DOI: 10.1080/13632469.2018.1518278.
- Deprem Bölgelerinde Yapılacak Binalar Hakkında Yönetmelik, (2007), Bayındırlık ve İskân Bakanlığı, Ankara.
- Fahjan, Y. M. (2008). Türkiye Deprem Yönetmeliği (DBYBHY, 2007) Tasarım İvme Spektrumuna Uygun Gerçek Deprem Kayıtlarının Seçilmesi ve Ölçeklenmesi. Teknik Dergi, 19 (93), 4423-4444. https://dergipark.org.tr/tr/pub/tekderg/issue/12765/155259.
- Fan, X., Wang, K., Xiao, S., (2018). Large-scale parallel computation for earthquake response spectrum analysis, Engineering Computations, 35, 800–817. Doi:10.1108/EC-08-2016-0294.
- Güney, Y., Ecevitoğlu, B., Pekkan, E., Avdan, U., Tün, M., Kaplan, O., Mutlu, S., Akdeniz, E. vd., 2013; "Eskişehir Yerleşim Yerinde, CBS Teknikleri Kullanılarak Geoteknik, Yapı ve Jeofizik Bilgi Sisteminin Oluşturulması", Anadolu Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projesi, Proje No:080240.
- İnşaat Mühendisleri Odası (İMO), “Türkiye’de Deprem Gerçeği ve Hastanelerin Durumu”, 2010, https://www.imo.org.tr/resimler/dosya_ekler/7c2a65b264b5bda_ek.pdf?dergi=138.
- İyisan, R., Haşal, M.E., (2011) ‘Zemin büyütmesi ve yerel koşulların spektral ivmeye etkisi’, İTÜ Dergisi/D Mühendislik, 10: 4, 47-56.
- Kale, Ö., Akkar, S., Kale, Ö. (2015). Tasarım Spektrumu Köşe Periyotları ve Zemin Amplifikasyon Katsayılarının Olasılıksal Sismik Tehlike Analizleri İle Belirlenmesi, 3. Türkiye Deprem Mühendisliği ve Sismoloji Konferansı, İzmir.