Araştırma Makalesi

Klasik Şiirde Halk Hekimliği

Cilt: 26 Sayı: 2 24 Temmuz 2025
PDF İndir
TR EN

Klasik Şiirde Halk Hekimliği

Öz

Tıbbî imkânların kısıtlı olduğu kadim çağlarda halkın, hastalıkları tanılama ve sağaltma maksadıyla başvurduğu yöntemlerin hepsi halk hekimliğini oluşturmaktadır. İnsanlar, ruh ve beden sağlığını koruyabilmek maksadıyla doğa, inanış, din ve mitolojilerden edindikleri bilgilerle tarih boyunca iyileştirici çareler aramışlardır. Başlangıçta deneme-yanılma yoluyla elde ettikleri bilgileri, kuşaktan kuşağa aktararak muhafaza etmişlerdir. Halk hekimliği bu yönüyle hem mitolojik ritüellere dayanan sihirsel-büyüsel hem de halk tecrübelerine dayanan, doğrudan tatbik edilmek suretiyle yapılan tedavi uygulamaları gibi geniş bir yelpazeyi kapsamaktadır. Klasik şiir, nispeten sınırları belli bir çerçeve içerisinde yazılmışsa da toplumun bilgi ve becerilerinden de beslenmiştir. Bu yönüyle toplumsal bellekte üretilip aktarılan halk inanışları ve halk hekimliği gibi konular tabii olarak klasik şiire malzeme olmuştur. Bu çalışmanın konusu da klasik şiire malzeme olmuş halk hekimliği uygulamalarıdır.

Anahtar Kelimeler

Klasik şiir, halk hekimliği, mitolojik ritüel, hastalık sağaltma.

Kaynakça

  1. Acıpayamlı, O. (1962). Anadolu’da nazarla ilgili âdet ve inanmalar. Ankara Üniversitesi DTCF Dergisi. S. 1-2. s. 1-40.
  2. Acıpayamlı, O. (1969). Türkiye folklorunda halk hekimliği ve özellikleri, Dil Tarih Coğrafya Fakültesi Dergisi, XXVI:1-9.
  3. Acıpayamlı, O. (1982). Acıpayam’da halk hekimliği. Antropoloji Dergisi. S. 11, Ankara: Üniversitesi Basımevi.
  4. Aça, M. (2021). Altaylardan Anadolu’ya bir sağaltma unsuru: Ateş. Geçmişten Geleceğe Avrasya Sempozyumu, Çanakkale: Paradigma Yayınevi.
  5. Açar, Z. (2023). İbrâhim Hevâyî’nin Gazellerinde mahallî yansımalar. 100. Yılında Cumhuriyet Dönemi Gaziantep, Gaziantep: Gazikültür Yayınları, s. 47-59.
  6. Âdile Sultan (1996). Âdile Sultan Divânı. Haz., Hikmet Özdemir. Ankara: Kültür Bakanlığı Milli Kütüphane Basımevi.
  7. Ahmed Rıdvan (2000). Ahmed Rıdvan’ın Hüsrev ü Şirin Mesnevİsi. Haz., Orhan Kemal Tavukçu Ankara: Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları.
  8. Ak, A. Ş. (2018). Türk - İslam medeniyetinde müzikle tedavi. TÜRKTOB Dergisi. S. 25, s. 57-61.
  9. Ak, A. Ş. (2006). Avrupa ve Türk-İslam medeniyetinde müzikle tedavi: Tarihî gelişimi ve uygulamaları. İstanbul: Ötüken Yayınları.
  10. Arı, A. (2001). Ahlât-ı Erbaa, Türk Dünyası Edebiyat Kavramları ve Terimleri Ansiklopedik Sözlüğü, C.1, Atatürk Kültür Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Yayını, Ankara.

Kaynak Göster

APA
Açar, Z. (2025). Klasik Şiirde Halk Hekimliği. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 26(2), 592-620. https://doi.org/10.17494/ogusbd.1675033
AMA
1.Açar Z. Klasik Şiirde Halk Hekimliği. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;26(2):592-620. doi:10.17494/ogusbd.1675033
Chicago
Açar, Zeliha. 2025. “Klasik Şiirde Halk Hekimliği”. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 26 (2): 592-620. https://doi.org/10.17494/ogusbd.1675033.
EndNote
Açar Z (01 Temmuz 2025) Klasik Şiirde Halk Hekimliği. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 26 2 592–620.
IEEE
[1]Z. Açar, “Klasik Şiirde Halk Hekimliği”, Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 26, sy 2, ss. 592–620, Tem. 2025, doi: 10.17494/ogusbd.1675033.
ISNAD
Açar, Zeliha. “Klasik Şiirde Halk Hekimliği”. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 26/2 (01 Temmuz 2025): 592-620. https://doi.org/10.17494/ogusbd.1675033.
JAMA
1.Açar Z. Klasik Şiirde Halk Hekimliği. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2025;26:592–620.
MLA
Açar, Zeliha. “Klasik Şiirde Halk Hekimliği”. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 26, sy 2, Temmuz 2025, ss. 592-20, doi:10.17494/ogusbd.1675033.
Vancouver
1.Zeliha Açar. Klasik Şiirde Halk Hekimliği. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 01 Temmuz 2025;26(2):592-620. doi:10.17494/ogusbd.1675033