Araştırma Makalesi

PSİKOLOJİK SÖZLEŞME İHLALLERİNİN ÜRETKENLİK KARŞITI İŞ DAVRANIŞLARINA ETKİSİNDE DUYGUSAL EMEĞİN ARACILIK ROLÜ

Cilt: 18 Sayı: 3 1 Temmuz 2025
PDF İndir
TR EN

PSİKOLOJİK SÖZLEŞME İHLALLERİNİN ÜRETKENLİK KARŞITI İŞ DAVRANIŞLARINA ETKİSİNDE DUYGUSAL EMEĞİN ARACILIK ROLÜ

Öz

Psikolojik sözleşme ihlallerinin bireysel ve örgütsel düzeyde birçok olumsuz sonucu bulunmaktadır. Bu olumsuz sonuçlar, örgütler ve iş görenler üzerinde bazı negatif etkilere sahip olmaktadır. Bu araştırmada psikolojik sözleşme ihlallerinin üretkenlik karşıtı iş davranışlarına etkisinde duygusal emeğin aracılık rolü araştırılmıştır. Bir kamu üniversitesinde görev yapan 457 akademik ve idari personelden veri toplanmıştır. Araştırma sonucuna göre psikolojik sözleşme ihlalinin duygusal emeğin alt boyutlarından olan yüzeysel rol yapma ile aynı yönde anlamlı bir etkisinin ortaya çıkmadığı, derin rol yapma üzerinde ise aksi yönde anlamlı bir etkisinin olduğu; yüzeysel rol yapmanın üretkenlik karşıtı iş davranışları üzerinde aynı yönde anlamlı bir etkisinin olduğu, derin rol yapmanın üretkenlik karşıtı iş davranışları üzerinde aksi yönde anlamlı bir etkisinin olduğu görülmüştür. Psikolojik sözleşme ihlalinin derin rol yapma davranışını azalttığı, geri çekilme davranışını artırdığı bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

Psikolojik Sözleşme İhlali, Üretkenlik Karşıtı İş Davranışları, Duygusal Emek.

Kaynakça

  1. An, F. & Wang, B. (2016). Abusive supervision and counterproductive work behavior: Moderating effect of negative affectivity. Journal of Service Science and Management, 9, 66-73. http://dx.doi.org/10.4236/jssm.2016.91009
  2. Ashforth, B. E. & Humphrey, R. H. (1993). Emotional labor in service roles: The influence of identity. Academy of Management Review, 18, 88–115. https://psycnet.apa.org/doi/10.2307/258824
  3. Ashforth, B. E. & Humphrey, R. H. (1993). Emotional labor in service roles: The influence of identity. Academy of Management Review, 18, 88–115. https://psycnet.apa.org/doi/10.2307/258824
  4. Aziz, N., Naseer, S., Ali, R. & Kanwal, M. (2019). The impact of emotional labor strategies on employee behaviors: A conservation of resources perspective. Pakistan Journal of Social Sciences, 39(3), 1021-1035. http://dx.doi.org/10.13140/RG.2.2.24100.63361/1
  5. Bacilli, P. A. (2001). Organization and management obligations in a framework of psychological contract development and violation. California University, California. (Yayınlanmamış Doktora Tezi).
  6. Bağcı, Z.& Bursalı, Y. M. (2015). Duygusal emeğin is performansı üzerindeki etkisi: Denizli ilinde hizmet Sektöründe görgül bir araştırma. Kafkas University. Faculty of Economics and Administrative Sciences. Journal, 6(10), 69. DOİ No: 10.18025/kauiibf.6.10.2015.16265
  7. Büyükyılmaz, O. & Çakmak, A. F. (2015). Psikolojik sözleşme ihlali algısının devlet ve vakıf üniversitelerinde görev yapan akademisyenler kapsamında karşılaştırmalı analizi. Bülent Ecevit Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi. Zonguldak. Karabük Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(1), 48-71. http://dx.doi.org/10.14230/joiss78
  8. Cengiz, A. A. & Sönmez, H. (2019). The examination of emotional labor’s consequences on employees: A research in nursing occupation. Çalışma ve Toplum Dergisi, 3, 2031-2046.
  9. Cropanzano, R. & Mitchell, M. S. (2005). Social exchange theory: An interdisciplinary review. Journal Of Management, 31(6), 874-900. http://dx.doi.org/10.1177/0149206305279602
  10. Çetinkaya, F. F. & Özkara, B. (2015). Hizmet işletmelerinde psikolojik sözleşme ihlalleri ve örgütsel sinizm ilişkisi: Kapadokya bölgesi 4 ve 5 yıldızlı otel işletmelerinde bir araştırma. Kastamonu Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 9, 72-91.

Kaynak Göster

APA
Doğan, S., & Yaramış, N. (2025). PSİKOLOJİK SÖZLEŞME İHLALLERİNİN ÜRETKENLİK KARŞITI İŞ DAVRANIŞLARINA ETKİSİNDE DUYGUSAL EMEĞİN ARACILIK ROLÜ. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 18(3), 777-794. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1584898
AMA
1.Doğan S, Yaramış N. PSİKOLOJİK SÖZLEŞME İHLALLERİNİN ÜRETKENLİK KARŞITI İŞ DAVRANIŞLARINA ETKİSİNDE DUYGUSAL EMEĞİN ARACILIK ROLÜ. ÖHÜİİBFD. 2025;18(3):777-794. doi:10.25287/ohuiibf.1584898
Chicago
Doğan, Selen, ve Nuriye Yaramış. 2025. “PSİKOLOJİK SÖZLEŞME İHLALLERİNİN ÜRETKENLİK KARŞITI İŞ DAVRANIŞLARINA ETKİSİNDE DUYGUSAL EMEĞİN ARACILIK ROLÜ”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 18 (3): 777-94. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1584898.
EndNote
Doğan S, Yaramış N (01 Temmuz 2025) PSİKOLOJİK SÖZLEŞME İHLALLERİNİN ÜRETKENLİK KARŞITI İŞ DAVRANIŞLARINA ETKİSİNDE DUYGUSAL EMEĞİN ARACILIK ROLÜ. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 18 3 777–794.
IEEE
[1]S. Doğan ve N. Yaramış, “PSİKOLOJİK SÖZLEŞME İHLALLERİNİN ÜRETKENLİK KARŞITI İŞ DAVRANIŞLARINA ETKİSİNDE DUYGUSAL EMEĞİN ARACILIK ROLÜ”, ÖHÜİİBFD, c. 18, sy 3, ss. 777–794, Tem. 2025, doi: 10.25287/ohuiibf.1584898.
ISNAD
Doğan, Selen - Yaramış, Nuriye. “PSİKOLOJİK SÖZLEŞME İHLALLERİNİN ÜRETKENLİK KARŞITI İŞ DAVRANIŞLARINA ETKİSİNDE DUYGUSAL EMEĞİN ARACILIK ROLÜ”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 18/3 (01 Temmuz 2025): 777-794. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1584898.
JAMA
1.Doğan S, Yaramış N. PSİKOLOJİK SÖZLEŞME İHLALLERİNİN ÜRETKENLİK KARŞITI İŞ DAVRANIŞLARINA ETKİSİNDE DUYGUSAL EMEĞİN ARACILIK ROLÜ. ÖHÜİİBFD. 2025;18:777–794.
MLA
Doğan, Selen, ve Nuriye Yaramış. “PSİKOLOJİK SÖZLEŞME İHLALLERİNİN ÜRETKENLİK KARŞITI İŞ DAVRANIŞLARINA ETKİSİNDE DUYGUSAL EMEĞİN ARACILIK ROLÜ”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, c. 18, sy 3, Temmuz 2025, ss. 777-94, doi:10.25287/ohuiibf.1584898.
Vancouver
1.Selen Doğan, Nuriye Yaramış. PSİKOLOJİK SÖZLEŞME İHLALLERİNİN ÜRETKENLİK KARŞITI İŞ DAVRANIŞLARINA ETKİSİNDE DUYGUSAL EMEĞİN ARACILIK ROLÜ. ÖHÜİİBFD. 01 Temmuz 2025;18(3):777-94. doi:10.25287/ohuiibf.1584898