Araştırma Makalesi

Potansiyel Çalışanlarda Yapay Zekâ Kaygısı: Sektör Tercihi, Dijital Yetkinlik Düzeyi ve Demografik Özellikler Açısından Bir Değerlendirme

Sayı: 19 5 Nisan 2026
PDF İndir
EN TR

Potansiyel Çalışanlarda Yapay Zekâ Kaygısı: Sektör Tercihi, Dijital Yetkinlik Düzeyi ve Demografik Özellikler Açısından Bir Değerlendirme

Öz

Bu çalışma, yapay zekâ teknolojilerinin iş gücü üzerindeki etkilerine ilişkin potansiyel çalışanların (üniversite öğrencileri) yapay zekâya yönelik kaygı düzeylerini; sektör tercihi, dijital yetkinlik düzeyi ve demografik özellikler bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Yapay zekâ teknolojileri, bireyler tarafından mesleki risk veya kariyer fırsatı olarak farklı şekillerde algılanabilmektedir. Bu farklı algıların hangi bireysel ve mesleki değişkenlerle ilişkili olduğu nicel bir araştırma modeliyle değerlendirilmiştir. Türkiye’deki bir devlet üniversitesinin 1382 öğrencisinden elde edilen veriler yapay zekâ kaygısının özellikle kamu sektörü yönelimi olan, dijital yetkinlik düzeyi düşük ve iş deneyimi bulunmayan bireylerde daha yüksek olduğunu göstermiştir. Ayrıca kadın katılımcılar ile ikinci sınıf öğrencilerinin kaygı düzeylerinin daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Buna karşılık, girişimcilik yöneliminde bulunan katılımcıların yapay zekâ kaygısı düzeylerinin daha düşük olduğu saptanmıştır. Bu sonuç, girişimci adaylarının yapay zekâyı daha çok bir yenilik ve fırsat kaynağı olarak değerlendirdiklerini düşündürmektedir. Bulgular dijital yetkinliğin geliştirilmesinin yapay zekâya yönelik olumlu tutumları destekleyebileceğini ortaya koymakta, eğitim ve kariyer planlaması açısından önemli öneriler sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Yapay Zekâ Kaygısı, Dijital Yetkinlik, Sektör Tercihi, Potansiyel Çalışanlar, İş Tecrübesi

Etik Beyan

Yazar, çalışmanın hazırlanma süreçlerinin tamamında etik kurallara uyduğunu açıkça beyan eder. Aksi bir durumun tespiti halinde ÖHÜİİBF Dergisinin hiçbir sorumluluğu bulunmamakta olup, bütün sorumluluk çalışmanın yazarına aittir. Bu çalışma Aksaray Üniversitesi İnsan Araştırmaları Etik Kurulunun 18.03.2025 tarihli 2025/116 sayılı kararıyla uygun bulunmuştur.

Teşekkür

Yayın sürecinde katkısı bulunan hakemlere ve editör kuruluna teşekkürler.

Kaynakça

  1. Acemoglu, D., & Restrepo, P. (2020). Robots and jobs: Evidence from US labor markets. Journal of Political Economy, 128(6), 2188–2244. https://doi.org/10.1086/705716
  2. Ahn, M. J., & Chen, Y.-C. (2022). Digital transformation toward AI-augmented public administration: The perception of government employees and the willingness to use AI in government. Government Information Quarterly, 39(2). https://doi.org/10.1016/j.giq.2021.101664
  3. Akçakanat, Ö. (2024). The impact of artificial intelligence anxiety on technology-induced unemployment concerns: A study on accounting professionals. Afyon Kocatepe University Journal of Economics and Administrative Sciences, 26(Özel Sayı), 53–67. https://doi.org/10.33707/akuiibfd.1458358
  4. Akkaya, B., Özkan, A., & Özkan, H. (2021). Yapay zeka kaygı (YZK) ölçeği: Türkçeye uyarlama, geçerlik ve güvenirlik çalışması. Alanya Akademik Bakış, 5(2), 1125–1146. https://doi.org/10.29023/alanyaakademik.833668
  5. Asad, M. M., & Ajaz, A. (2024). Impact of ChatGPT and generative AI on lifelong learning and upskilling learners in higher education: Unveiling the challenges and opportunities globally. The International Journal of Information and Learning Technology, 41(5), 507–523. https://doi.org/10.1108/IJILT-06-2024-0103
  6. Autor, D. H. (2015). Why are there still so many jobs? The history and future of workplace automation. Journal of economic perspectives, 29(3), 3–30. https://doi.org/10.1257/jep.29.3.3
  7. Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. New York: W. H. Freeman and Company.
  8. Belber, B. G., & Özmen, M. H. (2024). Hizmet sektörü çalışanlarının yapay zekâ ile ilgili gelecek kaygıları. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 23(91), 1085–1101. https://doi.org/10.17755/esosder.1437531
  9. Bessen, J. (2020). Automation and jobs: When technology boosts employment. Economic Policy, 34(100), 589–626. https://doi.org/10.1093/epolic/eiaa001
  10. Bharadiya, J. P., Thomas, R. K., & Ahmed, F. (2023). Rise of artificial intelligence in business and industry. Journal of Engineering Research and Reports, 25(3), 85–103. https://doi.org/10.9734/jerr/2023/v25i3893

Kaynak Göster

APA
Kılıç, S. (2026). Potansiyel Çalışanlarda Yapay Zekâ Kaygısı: Sektör Tercihi, Dijital Yetkinlik Düzeyi ve Demografik Özellikler Açısından Bir Değerlendirme. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 19, 1-27. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1721842
AMA
1.Kılıç S. Potansiyel Çalışanlarda Yapay Zekâ Kaygısı: Sektör Tercihi, Dijital Yetkinlik Düzeyi ve Demografik Özellikler Açısından Bir Değerlendirme. ÖHÜİİBFD. 2026;(19):1-27. doi:10.25287/ohuiibf.1721842
Chicago
Kılıç, Selçuk. 2026. “Potansiyel Çalışanlarda Yapay Zekâ Kaygısı: Sektör Tercihi, Dijital Yetkinlik Düzeyi ve Demografik Özellikler Açısından Bir Değerlendirme”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, sy 19: 1-27. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1721842.
EndNote
Kılıç S (01 Nisan 2026) Potansiyel Çalışanlarda Yapay Zekâ Kaygısı: Sektör Tercihi, Dijital Yetkinlik Düzeyi ve Demografik Özellikler Açısından Bir Değerlendirme. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 19 1–27.
IEEE
[1]S. Kılıç, “Potansiyel Çalışanlarda Yapay Zekâ Kaygısı: Sektör Tercihi, Dijital Yetkinlik Düzeyi ve Demografik Özellikler Açısından Bir Değerlendirme”, ÖHÜİİBFD, sy 19, ss. 1–27, Nis. 2026, doi: 10.25287/ohuiibf.1721842.
ISNAD
Kılıç, Selçuk. “Potansiyel Çalışanlarda Yapay Zekâ Kaygısı: Sektör Tercihi, Dijital Yetkinlik Düzeyi ve Demografik Özellikler Açısından Bir Değerlendirme”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 19 (01 Nisan 2026): 1-27. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.1721842.
JAMA
1.Kılıç S. Potansiyel Çalışanlarda Yapay Zekâ Kaygısı: Sektör Tercihi, Dijital Yetkinlik Düzeyi ve Demografik Özellikler Açısından Bir Değerlendirme. ÖHÜİİBFD. 2026;:1–27.
MLA
Kılıç, Selçuk. “Potansiyel Çalışanlarda Yapay Zekâ Kaygısı: Sektör Tercihi, Dijital Yetkinlik Düzeyi ve Demografik Özellikler Açısından Bir Değerlendirme”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, sy 19, Nisan 2026, ss. 1-27, doi:10.25287/ohuiibf.1721842.
Vancouver
1.Selçuk Kılıç. Potansiyel Çalışanlarda Yapay Zekâ Kaygısı: Sektör Tercihi, Dijital Yetkinlik Düzeyi ve Demografik Özellikler Açısından Bir Değerlendirme. ÖHÜİİBFD. 01 Nisan 2026;(19):1-27. doi:10.25287/ohuiibf.1721842