Veraset ve İntikal Vergisinde Mali ve Sosyal Fonksiyonlara Aykırı Olan Vergi Harcamaları

Özgür Mustafa Ömür; Filiz Giray

doi:10.25287/ohuiibf.444864

EN TR

Veraset ve İntikal Vergisinde Mali ve Sosyal Fonksiyonlara Aykırı Olan Vergi Harcamaları

Öz

Ekonomik büyüme, bölgesel kalkınma ve gelir dağılımında adaleti sağlamak gibi ekonomik veya sosyal amaçları gerçekleştirmek için bir maliye politikası aracı olarak vergi muafiyet, istisna, indirim gibi uygulamalarla devletin vergi gelirinden vazgeçmesine mali literatürde vergi harcaması denilmektedir. Vergi harcamaları, amaçları dışında kullanıldığında veya belirlenen sınırı aştığında hem vergi gelirlerinde önemli miktarda bir kayba hem de vergilemede adalet ilkesinden sapmalara neden olmaktadır. Vergi harcamaları teorik ve uygulamalar açısından irdelendiğinde tüm vergi türlerinde yer almaktadırlar. Bu çalışmanın konusunu, vergi ödeme gücünün bir göstergesi olan servetin, karşılıksız el değiştirmesi üzerinden alınan veraset ve intikal vergisi oluşturmaktadır. Hem vergilemede ödeme gücü ilkesi gereği hem de verginin mali ve sosyal fonksiyonları açısından veraset ve intikal vergisi vergi sistemi içinde mutlaka yer alması gerekmektedir. Buna rağmen bu verginin toplam vergi gelirleri içindeki payı sıfıra yakın seviyelerdedir. Bu vergiden toplanan gelirin bu kadar düşük olmasında vergi harcamalarının da payı bulunmaktadır. Bu çalışmanın amacı, Türk veraset ve intikal vergisi kapsamında yer alan ve vergilemede adalet ilkesine aykırılık gösteren vergi harcamaları incelenerek, vergi harcamaları nedeniyle veraset ve intikal vergi gelirlerindeki erozyonu araştırmaktır.

Anahtar Kelimeler

Vergilemede Adalet,Veraset ve İntikal Vergisi,Vergi Harcaması,Vergi İstisnası

Kaynakça

Aaron, H.J., & Munnell, A. H. (1992). Reassessing the Role for Wealth Transfer Taxes. National Tax Journal, 45(2), 119-143.
Aksoy, Ş. (2010). Vergi Hukuku ve Türk Vergi Sistemi. İstanbul: Filiz Kitabevi.
Aktan, C.C., Dileyci, D. & Vural, T. (Eds.). (2017). Vergi Ne Üzerinden Alınmalı?: Vergi Konusunun Seçiminde Optimalite ve Meşrutiyet. Kamusal Finansman: Vergileme. (Ed.) Aktan, C.C., Ankara: Seçkin Yayın, 53-79.
Birch, T. D. (1988). Justice in Taxation: An Appraisal of Normative Tax Theory. Social Science Quarterly, 69(4), 1005-1013.
Boháč, R. (2010). Inheritance Tax, Gift Tax and Real Estate Transfer Tax in the Czech Republic. Socialinių Mokslų Studijos Social Sciences Studies, 2(6), 93-105.
Bumko. www.bumko.gov.tr, Erişim tarihi: 15.01.2018.
Burman, L. E. (2003). Is the Tax Expenditure Concept Still Relevant? National Tax Journal, 56(3), 613-627.
Chatalova, N. & Evans, C. (2013). Too Rich to Rein in? The Under-utilised Wealth Tax Base. eJournal of Tax Research, 11 (3), 434-452.
Cole, A. (2015). Estate and Inheritance Taxes around the World, No: 458. https://taxfoundation.org/estate-and-inheritance-taxes-around-world/ Erişim tarihi: 01.04.2018.
Erdem, M., Şenyüz, D. & Tatlıoğlu, İ. (2017). Kamu Maliyesi. (14. baskı), Bursa: Ekin Yayın.

European Commission (2014), Cross-country Review of Taxes on Wealth and Transfers of Wealth. Specific Contract No:8.
EY. (2017), Worldwide Estate and Inheritance Tax Guide. http://www.ey.com/Publication/vwLUAssets/ey-worldwide-estate-and-inheritance-tax-guide-2017/$File/ey-worldwide-estate-and-inheritance-tax-guide-2017.pdf, Erişim tarihi: 20.03.2018.
Ferhatoğlu, E. (2005). Bir Kamu Harcaması Türü Olarak Vergi Harcaması Ve Türk Kurumlar Vergisi Açısından Değerlendirilmesi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6 (2), 77-93.
Giray, F. (2002). Vergi Harcamaları: Harcama Vergileri Açısından Analizi. Uludağ Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 11(1), 27-52.
Giray, F. (2015). Maliye Tarihi. (6. baskı), Bursa: Ekin Yayın.
Kayalıdere, G. & Özcan, P. M. (2012). Gelir Vergisi Açısından Vergi Harcamalarının Analizi: Türkiye Ve Bazı Oecd Ülke Örnekleri. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 17(1), 341-366.
Kılıçaslan, H. (2011). Veraset Vergisini Kaldırmak: Kayıt Dışı Ekonomi Bağlamında Bir Değerlendirme ve Yeni Bir Düzenleme Önerisi. Maliye Dergisi, 161, 337-346.
Kraan, D. J. (2004). Off-budget and Tax Expenditures. OECD Journal on Budgeting, 4(1), 121-42.
Mcdonald, H. (2010). Türk Vergi Sistemindeki Vergi Harcamalarının Etkinlik Ve Verimlilik Açısından Değerlendirilmesi. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İzmir, Turkey.
Millipiyango. www.millipiyango.gov.tr, Erişim tarihi: 10.01.2018.
Mintz, J. M. (1991). The Role of Wealth Taxation in the Overall Tax System. Canadian Public Policy / Analyse de Politiques, 17(3), 248-263.
Muhasebat. https://www.muhasebat.gov.tr/content/genel-yonetim-mali-istatistik-detayi?tabId=1&pageId=4, Erişim tarihi: 15.02.2018.
OECD, https://stats.oecd.org/Index.aspx?DataSetCode=REV#, Erişim tarihi: 15.03.2018.
OECD, (2010). Tax Expenditures in OECD Countries.
Ömür, Ö.M. & Gerçek, A. (2017). Türkiye ve Avrupa Birliği Üyesi Ülkelerde Servet Vergilerinin Karşılaştırılması. MCBÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 15 (2), 197-216.
Öz, E., Kutbay, H. & Buzkıran, D. (2014). Türk Servet Vergisine Modern Bir Yaklaşım. Gümrük ve Ticaret Dergisi, 2 (4), 1-19.
Saraç, Ö. (2010). Vergi Harcamaları ve İktisadi Etkileri. Maliye Dergisi, 159, 262-277.
Saraçoğlu, F. (2000). Vergi Erozyonu Açısından Gelir Vergisinde Yer Alan Müesseselerin Analizi. G.Ü. İ.İ.B.F. Dergisi, 2, 79-96.
Stiglitz, J. E. & Boskin, M. J. (1977). Some Lessons From the New Public Finance. American Economic Review, 67(1), 295-301.
Surrey, S. S. & McDaniel, R. R. (1985). Tax Expenditures, Harvard Universirty Press.
Şafak, H. & Yurtsever, H. (2015). Servet Vergilerinden Veraset ve İntikal Vergisi Üzerine Değerlendirmeler. Ege Akademik Bakış, 15 (1), 27-37.
Şenyüz, D., Yüce, M. & Gerçek A. (2016). Türk Vergi Sistemi. (13. baskı), Bursa: Ekin Basım Yayın Dağıtım.
Tekin, A. & Gürçam, Ö. S. (2015). Vergi Harcamaları: Seçilmiş Bazı Oecd Ülke Uygulamaları. AKÜ İİBF Dergisi, 17 (2), 138-158.
Uras, G. (2017). Şans Oyunlarına Bir Yılda 15.4 Milyar TL Harcadık. http://www.milliyet.com.tr/yazarlar/gungor-uras/sans-oyunlarina-bir-yilda-15-4 2575214/, Erişim tarihi: 15.02.2018.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ekonomi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Özgür Mustafa Ömür ^*
0000-0001-5624-1020
Türkiye

Filiz Giray
0000-0002-8765-8248
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

23 Ocak 2019

Gönderilme Tarihi

17 Temmuz 2018

Kabul Tarihi

20 Ocak 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 12 Sayı: 1

DOI

https://doi.org/10.25287/ohuiibf.444864

IZ

https://izlik.org/JA65BB44DY

APA

Ömür, Ö. M., & Giray, F. (2019). Veraset ve İntikal Vergisinde Mali ve Sosyal Fonksiyonlara Aykırı Olan Vergi Harcamaları. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 12(1), 72-82. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.444864

AMA

1.Ömür ÖM, Giray F. Veraset ve İntikal Vergisinde Mali ve Sosyal Fonksiyonlara Aykırı Olan Vergi Harcamaları. ÖHÜİİBFD. 2019;12(1):72-82. doi:10.25287/ohuiibf.444864

Chicago

Ömür, Özgür Mustafa, ve Filiz Giray. 2019. “Veraset ve İntikal Vergisinde Mali ve Sosyal Fonksiyonlara Aykırı Olan Vergi Harcamaları”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 12 (1): 72-82. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.444864.

EndNote

Ömür ÖM, Giray F (01 Ocak 2019) Veraset ve İntikal Vergisinde Mali ve Sosyal Fonksiyonlara Aykırı Olan Vergi Harcamaları. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 12 1 72–82.

IEEE

[1]Ö. M. Ömür ve F. Giray, “Veraset ve İntikal Vergisinde Mali ve Sosyal Fonksiyonlara Aykırı Olan Vergi Harcamaları”, ÖHÜİİBFD, c. 12, sy 1, ss. 72–82, Oca. 2019, doi: 10.25287/ohuiibf.444864.

ISNAD

Ömür, Özgür Mustafa - Giray, Filiz. “Veraset ve İntikal Vergisinde Mali ve Sosyal Fonksiyonlara Aykırı Olan Vergi Harcamaları”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 12/1 (01 Ocak 2019): 72-82. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.444864.

JAMA

1.Ömür ÖM, Giray F. Veraset ve İntikal Vergisinde Mali ve Sosyal Fonksiyonlara Aykırı Olan Vergi Harcamaları. ÖHÜİİBFD. 2019;12:72–82.

MLA

Ömür, Özgür Mustafa, ve Filiz Giray. “Veraset ve İntikal Vergisinde Mali ve Sosyal Fonksiyonlara Aykırı Olan Vergi Harcamaları”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, c. 12, sy 1, Ocak 2019, ss. 72-82, doi:10.25287/ohuiibf.444864.

Vancouver

1.Özgür Mustafa Ömür, Filiz Giray. Veraset ve İntikal Vergisinde Mali ve Sosyal Fonksiyonlara Aykırı Olan Vergi Harcamaları. ÖHÜİİBFD. 01 Ocak 2019;12(1):72-8. doi:10.25287/ohuiibf.444864

Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi Creative Commons Atıf-GayriTicari-AynıLisanslaPaylaş 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.

Veraset ve İntikal Vergisinde Mali ve Sosyal Fonksiyonlara Aykırı Olan Vergi Harcamaları

Tax Expenditures Inconsistently with Financial and Social Functions in Inheritance and Transfer Tax

Öz

Anahtar Kelimeler

Veraset ve İntikal Vergisinde Mali ve Sosyal Fonksiyonlara Aykırı Olan Vergi Harcamaları

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

VERASET VE İNTİKAL VERGİSİNE YÖNELİK YENİ YAKLAŞIM VE MODEL ÖNERİSİ

Tax Expenditures as a Rupture of Fiscal Democracy

Servet Vergilerinin Özel Tasarrufa Etkilerinin ARDL Yöntemi ile Analizi

TÜRKİYE’DE EMLAK VERGİSİ REFORM ÖNERİLERİ: OECD UYGULAMALARI