Araştırma Makalesi

Dış ticaret ve büyüme ilişkisi: Gelişmiş ülkelerden bulgular

Cilt: 14 Sayı: 4 13 Ekim 2021
PDF İndir
EN TR

Dış ticaret ve büyüme ilişkisi: Gelişmiş ülkelerden bulgular

Öz

Liberalleşme ve sermaye hareketlerinin yaygınlaşmasıyla birlikte dünya ticaret dengeleri yeniden şekillenme sürecine girmiştir. Özellikle teknolojik gelişmelerle birlikte ülkeler arasındaki rekabet daha da artış göstermiş ve dış ticaret kaçınılmaz bir hale gelmiştir. Sağlıklı ve sürdürülebilir bir büyüme oranlarının sağlanmasında dış ticaretin etkisi göz ardı edilemediğinden dolayı ülkeler dış ticaretin önemli bir parçası olan ihracat ve ithalatlarını geliştirmeye yönelik çalışmalar yapmışlardır. Bu konuda literatürde bazı çalışmalar ihracatın büyüme üzerinde daha büyük bir etkisi olduğunu varsayarken bazı çalışmalar ithalatın daha önemli olduğunu ileri sürmüştür. Bu amaçla çalışmada 19 gelişmiş ülkenin 1994-2019 yılları arasındaki ihracat, ithalat ve büyüme verilerinden yararlanılarak dış ticaret ve büyüme ilişkisi analiz edilmiştir. Bu doğrultuda çalışmada öncelikli olarak birim kök testi yapılmış ve akabinde değişkenler arasındaki uzun dönemli ilişkinin analiz edilebilmesi için Pedroni eşbütünleşme testi yapılmıştır. Analiz sonucunda değişkenler arasında eşbütünleşme ilişkisi olduğu anlaşılmıştır. Dolayısıyla bu aşamadan sonra FMOLS testi yapılarak değişkenler arasındaki ilişkinin boyutu ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Elde edilen sonuçlar hem ihracatın hem de ithalatın büyümeyi artırdığı ancak büyüme üzerinde ihracatın, ithalattan daha fazla etkili olduğunu göstermiştir. Son olarak ise Dumitrescu Hurlin panel nedensellik testi yapılmış ve büyüme ithalatın nedeni olarak bulunurken, ithalat büyümenin nedeni olarak bulunamamıştır. Buna karşın ihracat ve büyümenin karşılıklı olarak birbirlerini etkilediği de analiz sonucunda anlaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Dış Ticaret, İhracat, İthalat, Büyüme

Teşekkür

Hakemlere ve editör kuruluna teşekkür ederiz.

Kaynakça

  1. Acaravci, A. and Oztürk, I. (2010). Electricity Consumption-Growth Nexus: Evidence from Panel Data for Transition Countries. Energy Economics, 32, 604-608.
  2. Akkaş, İ. ve Öztürk, M. (2016). Türkiye’de İhracat, İthalat ve Ekonomik Büyüme Arasındaki Nedensellik İlişkilerinin Analizi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 9(42), 1329-1338.
  3. Alam, S. G. (2012). Exports, Imports and Economic Growth: An Empirical Analysis of Pakistan. Pakistan Business Review, 96, 96-131.
  4. Awokuse, T. O. (2008). Trade Openness and Economic Growth: İs Growth Export-Led or İmport-Led?. Applied Economics, 40(2), 161-173.
  5. Baday Yıldız, E. ve Berber, M. (2011). İthalata Dayalı Büyüme: 1989-2007 Türkiye Örneği. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 25, 165-179.
  6. Dumitrescu, E. I., and Hurlin, C. (2012). Testing for Granger Non-Causality in Heterogeneous Panels. Economic Modelling, 29(4), 1450-1460.
  7. Gül, E. ve Kamacı, A. (2012). Dış Ticaretin Büyüme Üzerine Etkileri: Bir Panel Veri Analizi. Uluslararası Alanya İşletme Fakültesi Dergisi, 4(3), 81-91.
  8. Gülmez, A. (2015). OECD Ülkelerinde Ekonomik Büyüme ve Hava Kirliliği İlişkisi: Panel Veri Analizi. Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 9, 18-30.
  9. Kaberuka, W., Rwakinanga, E. T. and Tibesigwa, W. (2014). Is export-led-growth hypothesis valid in Uganda? A cointegration and causality analysis (1960-2010). Issues in Business Management and Economics, 2 (4), 60-73.
  10. Keong, C. C., Yusop, Z., and Liew, V. K. S. (2003). Export-led Growth Gypothesis in Malaysia: An Application of Two-Stage Least Square Technique. International Finance, 3, 1-21.

Kaynak Göster

APA
Turgut, E., & Uçan, O. (2021). Dış ticaret ve büyüme ilişkisi: Gelişmiş ülkelerden bulgular. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(4), 1372-1387. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.875522
AMA
1.Turgut E, Uçan O. Dış ticaret ve büyüme ilişkisi: Gelişmiş ülkelerden bulgular. ÖHÜİİBFD. 2021;14(4):1372-1387. doi:10.25287/ohuiibf.875522
Chicago
Turgut, Ecem, ve Okyay Uçan. 2021. “Dış ticaret ve büyüme ilişkisi: Gelişmiş ülkelerden bulgular”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 14 (4): 1372-87. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.875522.
EndNote
Turgut E, Uçan O (01 Ekim 2021) Dış ticaret ve büyüme ilişkisi: Gelişmiş ülkelerden bulgular. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 14 4 1372–1387.
IEEE
[1]E. Turgut ve O. Uçan, “Dış ticaret ve büyüme ilişkisi: Gelişmiş ülkelerden bulgular”, ÖHÜİİBFD, c. 14, sy 4, ss. 1372–1387, Eki. 2021, doi: 10.25287/ohuiibf.875522.
ISNAD
Turgut, Ecem - Uçan, Okyay. “Dış ticaret ve büyüme ilişkisi: Gelişmiş ülkelerden bulgular”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi 14/4 (01 Ekim 2021): 1372-1387. https://doi.org/10.25287/ohuiibf.875522.
JAMA
1.Turgut E, Uçan O. Dış ticaret ve büyüme ilişkisi: Gelişmiş ülkelerden bulgular. ÖHÜİİBFD. 2021;14:1372–1387.
MLA
Turgut, Ecem, ve Okyay Uçan. “Dış ticaret ve büyüme ilişkisi: Gelişmiş ülkelerden bulgular”. Ömer Halisdemir Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, c. 14, sy 4, Ekim 2021, ss. 1372-87, doi:10.25287/ohuiibf.875522.
Vancouver
1.Ecem Turgut, Okyay Uçan. Dış ticaret ve büyüme ilişkisi: Gelişmiş ülkelerden bulgular. ÖHÜİİBFD. 01 Ekim 2021;14(4):1372-87. doi:10.25287/ohuiibf.875522