Araştırma Makalesi

Modern Dönem Yahudilikte Süleyman Mabedi'ni Yeniden İnşa Girişimi: III. Mabet Hareketi'nin Doğuşu

Cilt: 2 Sayı: 2 31 Aralık 2020
PDF İndir
TR EN

Modern Dönem Yahudilikte Süleyman Mabedi'ni Yeniden İnşa Girişimi: III. Mabet Hareketi'nin Doğuşu

Öz

Yahudi geleneği içerisinde, M.S. 70 yılında Süleyman Mabedi'nin yıkılmasının ardından III. Mabet’in mesihî kurtuluş döneminde Tanrı tarafından gönderilecek bir Mesih öncülüğünde mucizevi bir biçimde yeniden inşa edileceği inancı kabul edilmiştir. Yahudiler bu inanç doğrultusunda XX. yüzyıla kadar pasif bir bekleyiş süreci içerisine girmişlerdir. XX. yüzyılda yaşanan gelişmeler, Dini Siyonizm’in İsrail Devleti’nin mesihî kurtuluşun bir aracı olduğu kabulüne dayanan doktrininin geniş kitleler tarafından benimsenmesiyle sonuçlanmıştır. Ancak bu dönemde İsrail Devleti tarafından yürütülen politikaların dindar Siyonistler tarafından hayal kırıklığıyla karşılanması, III. Mabet Hareketi olarak adlandırılan fundamentalist bir hareketin doğmasına sebep olmuştur. Bu hareket Kudüs’te bulunan Mabet Tepesi’ndeki İslami mirası yok ederek yerine III. Mabet’i inşa etmeyi hedeflemektedir. III. Mabet Hareketi'ne mensup aktivistlerin nihai amacı ise bölgede teokratik düzene dayalı bir krallık kurmaktır. Geleneksel Yahudi inancında Mesih geldikten sonra gerçekleşmesi beklenen bu hadise, III. Mabet aktivistleri tarafından, Tanrı’nın tarihe mucizevi bir biçimde müdahalesi reddedilip kurtuluşun insan eliyle gerçekleşeceği kabulü esas alınarak tamamlanmaya çalışılmaktadır. Bu çalışmada, günümüzde Kudüs'te ortaya çıkan siyasi krizlerde önemli bir pay sahibi olan III. Mabet Hareketi’nin doğuşuna zemin hazırlayan tarihsel sürecin ve hareketin genel özelliklerinin ortaya konulması hedeflenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Dinler Tarihi , Kudüs , Yahudilik , Süleyman Mabedi , Mabet , Tapınak , Mabet Tepesi , Üçüncü Mabet Hareketi , Yahudi Fundamentalizmi

Kaynakça

  1. Altınel, Tolga Savaş. “Guş Emunim”. Yeni Dini Hareketler Ansiklopedisi, ed. Süleyman Turan & Emine Battal, İstanbul: Okur Akademi, 2020, 196-198.
  2. Armstrong, Karen. “The Holiness of Jerusalem: Asset or Burden?”. Journal of Palestine Studies 27/3 (1998): 5-19.
  3. Aydın, Fuat. Yahudilik: Tarih, İnanç, İbadet, Kültür. 3. bs., İstanbul: Mahya Yayıncılık, 2018.
  4. Azaryahu, Maoz. “(Re)Locating Redemption. Jerusalem: The Wall, Two Mountains, a Hill and the Narrative Construction of the Third Temple”. Journal of Modern Jewish Studies 1/1 (2002): 22-35.
  5. Bağır, Muhammed Ali. Yahudi Düşünür Saadia Gaon. İstanbul: Gözlem Yayıncılık, 2015.
  6. Baker, Eric W. The Eschatological Role of the Jerusalem Temple: An Examination of the Jewish Writings dating from 586 BCE to 70 CE. Hamburg: Anchor Academic Publishing, 2015.
  7. Batuk, Cengiz. Tarihin Sonunu Beklemek: Ortadoğu Dinlerinde Eskatoloji Mitosları. İstanbul: İz Yayıncılık, 2003.
  8. Batuk, Cengiz & Rabia Mert. “Çatışan Kutsalların Ortasındaki Şehir: Kudüs”. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi 17/2 (2017): 129-149.
  9. Baybal, Sami. “Modern Yahudilikte Mesih İnancı Üzerine Bazı Mülâhazalar”. Bütün Yönleriyle Yahudilik, Ankara: Türkiye Dinler Tarihi Derneği Yayınları, 2012, 341-359.
  10. Be’er, Yizhar. “Dangerous Liaison: The Dynamics of the Rise of the Temple Movements and Their Implications”. Ir Amim, çev. Shoshana London Sappir, erişim: 22.11.2020, http://www.ir-amim.org.il/sites/default/files/Dangerous%20Liaison-Dynamics%20of%20the%20Temple%20Movements.pdf.

Kaynak Göster

ISNAD
Baktemur, Hatice Kübra. “Modern Dönem Yahudilikte Süleyman Mabedi’ni Yeniden İnşa Girişimi: III. Mabet Hareketi’nin Doğuşu”. Oksident 2/2 (01 Aralık 2020): 221-257. https://doi.org/10.5281/zenodo.4394492.