Araştırma Makalesi

Zeytinyağı Maserasyon Tekniğiyle Üretilmiş Bazı Tıbbi Bitki Yağlarının Biyolojik Özelliklerinin Belirlenmesi

Cilt: 8 Sayı: 5 15 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Zeytinyağı Maserasyon Tekniğiyle Üretilmiş Bazı Tıbbi Bitki Yağlarının Biyolojik Özelliklerinin Belirlenmesi

Öz

Türkiye bitki biyoçeşitliliği bakımından zengindir ve tıbbi özelliklere sahip çok sayıda bitki türü barındırmaktadır. Tıbbi bitkiler çok eski zamanlardan beri halk tıbbında kullanılmaktadır. Bitkilerden farklı yollarla ekstraktlar hazırlanabilmektedir. Zeytinyağı maserasyon tekniği de bu yollardan biridir. Bu çalışmada kantaron, lavanta, biberiye, nane, kekik ve sinir otu yağlarında fenolik madde ve flavonoid madde içerikleri, antioksidan kapasite (ABTS, DPPH, FRAP), antimikrobiyal aktivite ve mutajenik aktivite değerleri belirlenmiştir. Aynı zamanda maserasyonda kullanılan sızma zeytinyağı da kontrol grubu olarak kullanılmıştır. Zeytinyağı ekstraktında fenolik ve flavonoid madde ile antioksidan aktivite değerleri tıbbi bitki yağlarından düşük bulunurken; en yüksek fenolik madde değerleri biberiye yağı ekstraktında tespit edilmiştir. Toplam flavonoid madde içeriği ise en yüksek kantaron yağı ekstraktında (20.62 mg mL-1), en düşük sinir otu yağı ekstraktında (9.47 mg mL-1) bulunmuştur. Zeytinyağı ekstraktının ABTS ve DPPH radikal süpürücü aktiviteleri ve FRAP değeri sırasıyla % 32.6, % 35.36 ve 475.36 µmol L-1 olarak belirlenmiştir. ABTS ve DPPH radikal süpürücü aktivite ile FRAP değeri en yüksek biberiye yağ ekstraktında, sırasıyla % 72.27, % 68.23 ve 722.62 µmol L-1 olarak tespit edilmiştir. Çalışmada kantaron yağı ve zeytinyağında test bakterilerine karşı antimikrobiyel aktivite gözlenmezken, Bacillus spizizenii’nin ATCC 6633 suşu ve Bacillus licheniformis’in ATCC 14580 suşu’nun biberiye yağı; Escherichia coli’nin ATCC 8739 suşunun ise lavanta, sinir otu, kekik ve nane yağına karşı zayıf düzeyde bir hassasiyet gösterdiği tespit edilmiştir. Çalışmada bitkisel yağların hiçbirinin denenen dozlarında TA98 ve TA100 suşlarında istatiksel olarak herhangi bir mutajenik etki tespit edilmemiştir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Bu çalışma, TÜBİTAK 2209-A “Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı” kapsamında desteklenmiştir.

Proje Numarası

1919B012109015

Kaynakça

  1. Alothman M., Bhat R., Karim AA. Antioxidant capacity of phenolic content of selected tropical fruits from Malaysia, extracted with different solvents. Food Chemistry 2009; 115: 785-788.
  2. Altıntaş AK., Kuleaşan H. Soğuk sıkma ve soğuk maserasyon yöntemiyle elde edilen bitki ekstraktlarının yaygın patojenler üzerindeki etkileri. Gıda 2020; 45(1): 161-170.
  3. Altun ML., Yılmaz BS., Orhan IE., Citoglu GS. Assessment of cholinesterase and tyrosinase inhibitory and antioxidant effects of Hypericum perforatum L. (St. John's wort). Industrial Crops and Products 2013; 43: 87-92.
  4. Ammar I., BenAmira A., Khemakem I., Attia H., Ennouri M. Effect of Opuntia ficus-indica flowers maceration on quality and on heat stability of olive oil. Journal of Food Science and Technology 2017; 54: 1502-1510.
  5. Anonim. Tıbbi aromatik bitkiler sektör raporu. 2015. Orta Anadolu Kalkınma Ajansı, Kayseri (Erişim tarihi: 15.11.2023).
  6. Asadi S., Ahmadiani A., Esmaeili MA., Sonboli A., Ansari N., Khodagholi F. In vitro antioxidant activities and an investigation of neuroprotection by six Salvia L. species from Iran: A comparative study. Food Chemical Toxicolology 2010; 48: 1341-1349.
  7. Ayran İ., Kan Y. Geleneksel tıp uygulamalarında kullanılan sarı kantaron (Hypericum perforatum L.) yağının standardizasyonunun belirlenmesine yönelik yürütülen bazı kalite analizlerinin incelenmesi. Biyolojik Çeşitlilik ve Koruma 2022; 15(2): 249-257.
  8. Belbahi A., Dairi S., Aoun O., Dahmoune F., Kadri N., Remini H., Boulekbache-Makhlouf L. Ultrasound assisted maceration with Pistachia lentiscus (lentisk) leaves to enhance the antioxidant activity and the oxidative stability of extra virgin olive oil. Journal of Food Measurement and Characterization 2023; 17: 4715-4726.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Bitki Bilimi (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

15 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

7 Şubat 2025

Kabul Tarihi

14 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 8 Sayı: 5

Kaynak Göster

APA
Murathan, Z. T., Boyraz, H., Erbil, N., & Arslan, M. (2025). Zeytinyağı Maserasyon Tekniğiyle Üretilmiş Bazı Tıbbi Bitki Yağlarının Biyolojik Özelliklerinin Belirlenmesi. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 8(5), 2239-2251. https://doi.org/10.47495/okufbed.1635238
AMA
1.Murathan ZT, Boyraz H, Erbil N, Arslan M. Zeytinyağı Maserasyon Tekniğiyle Üretilmiş Bazı Tıbbi Bitki Yağlarının Biyolojik Özelliklerinin Belirlenmesi. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2025;8(5):2239-2251. doi:10.47495/okufbed.1635238
Chicago
Murathan, Zehra Tuğba, Hacer Boyraz, Nurcan Erbil, ve Mehmet Arslan. 2025. “Zeytinyağı Maserasyon Tekniğiyle Üretilmiş Bazı Tıbbi Bitki Yağlarının Biyolojik Özelliklerinin Belirlenmesi”. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 8 (5): 2239-51. https://doi.org/10.47495/okufbed.1635238.
EndNote
Murathan ZT, Boyraz H, Erbil N, Arslan M (01 Aralık 2025) Zeytinyağı Maserasyon Tekniğiyle Üretilmiş Bazı Tıbbi Bitki Yağlarının Biyolojik Özelliklerinin Belirlenmesi. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 8 5 2239–2251.
IEEE
[1]Z. T. Murathan, H. Boyraz, N. Erbil, ve M. Arslan, “Zeytinyağı Maserasyon Tekniğiyle Üretilmiş Bazı Tıbbi Bitki Yağlarının Biyolojik Özelliklerinin Belirlenmesi”, Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, c. 8, sy 5, ss. 2239–2251, Ara. 2025, doi: 10.47495/okufbed.1635238.
ISNAD
Murathan, Zehra Tuğba - Boyraz, Hacer - Erbil, Nurcan - Arslan, Mehmet. “Zeytinyağı Maserasyon Tekniğiyle Üretilmiş Bazı Tıbbi Bitki Yağlarının Biyolojik Özelliklerinin Belirlenmesi”. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 8/5 (01 Aralık 2025): 2239-2251. https://doi.org/10.47495/okufbed.1635238.
JAMA
1.Murathan ZT, Boyraz H, Erbil N, Arslan M. Zeytinyağı Maserasyon Tekniğiyle Üretilmiş Bazı Tıbbi Bitki Yağlarının Biyolojik Özelliklerinin Belirlenmesi. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 2025;8:2239–2251.
MLA
Murathan, Zehra Tuğba, vd. “Zeytinyağı Maserasyon Tekniğiyle Üretilmiş Bazı Tıbbi Bitki Yağlarının Biyolojik Özelliklerinin Belirlenmesi”. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, c. 8, sy 5, Aralık 2025, ss. 2239-51, doi:10.47495/okufbed.1635238.
Vancouver
1.Zehra Tuğba Murathan, Hacer Boyraz, Nurcan Erbil, Mehmet Arslan. Zeytinyağı Maserasyon Tekniğiyle Üretilmiş Bazı Tıbbi Bitki Yağlarının Biyolojik Özelliklerinin Belirlenmesi. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi. 01 Aralık 2025;8(5):2239-51. doi:10.47495/okufbed.1635238

23487




196541947019414  

1943319434 19435194361960219721 19784  2123822610 23877

* Uluslararası Hakemli Dergi (International Peer Reviewed Journal)

* Yazar/yazarlardan hiçbir şekilde MAKALE BASIM ÜCRETİ vb. şeyler istenmemektedir (Free submission and publication).

* Yılda Ocak, Mart, Haziran, Eylül ve Aralık'ta olmak üzere 5 sayı yayınlanmaktadır (Published 5 times a year)

* Dergide, Türkçe ve İngilizce makaleler basılmaktadır.

*Dergi açık erişimli bir dergidir.

Creative Commons License

Bu web sitesi Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.