Tarih ve Sosyal Bilgiler Öğretmen Adaylarının Kontrol Odakları ve Küresel Sosyal Sorumluluk Düzeyleri Arasındaki İlişki

With the increasing influence of globalization, the scope of social responsibility has expanded from national to universal. In particular, teachers of social studies are expected to raise individuals who are sensitive not only the problems of the country they live in but also the problems of the globalizing world. For this reason, it is important that teachers share the same sense of responsibility. The purpose of this study was to determine the levels of locus of control and global social responsibility of pre-service history and social studies teachers and reveal the relationship between these two variables. Within this scope, survey model was used as a research design in this study. Participants of the study involved pre-service teachers studying pedagogical formation in history and  studying at the department of social studies education in a faculty of education. Rotter’s “Internal-External Locus of Control Scale” and “Global Social Responsibility Scale” were used as the data collection tools. As a result of the study, it was found that participants’ global social responsibility significantly differed in terms of branch and gender, and it was  slightly correlated with locus of control.     

Küreselleşmenin artan etkileriyle birlikte sosyal sorumluluğun kapsamı, ulusal alandan evrensele doğru genişlemiştir. Özellikle sosyal alan öğretmenlerinden beklenen sadece içinde yaşadığı ülkenin değil, küreselleşen dünyanın sorunlarına karşı da duyarlı olan bireyler yetiştirmeleridir. Bu sebeple öğretmenlerin de aynı sorumluluk duygusunu paylaşmaları önemlidir. Çalışmanın amacı, tarih ve sosyal bilgiler öğretmen adaylarının kontrol odağı ve küresel sosyal sorumluluk düzeylerini belirleyerek her iki tutum arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Bu amaç doğrultusunda çalışma, tarama modelinde tasarlanmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu, pedagojik formasyon eğitimi görmekte olan tarih öğretmeni adayları ile eğitim fakültesi lisans programına devam eden sosyal bilgiler öğretmen adayları oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak “Rotterin İç-Dış Kontrol Odağı Ölçeği” ve “Küresel Sosyal Sorumluluk Ölçeği”nden yararlanılmıştır. Araştırma sonunda katılımcıların küresel sosyal sorumluluk düzeylerinin branş ve cinsiyet değişkenlerine göre farklılaştığı, küresel sosyal sorumluluk düzeyi ile kontrol odağının birbirleriyle düşük düzeyde ilişkili  olduğu ortaya konulmuştur.