Öğretmen Adaylarının Kendi Lise Öğretmenlerinin Tercih Ettikleri Güç Temellerine İlişkin Değerlendirmeleri

The aim of this qualitative study, which takes the last form that French and Raven’s taxonomy of power bases as its theoretical framework, is to present a group of preservice teachers’ evaluations of the effectiveness and appropriateness of the bases of power in the process of classroom management as based on their perceptions they formed through their lived experiences in their high school years. The findings based on the written responses to open-ended questions of 345 preservice teachers, showed that personal reward power (as being an effective basis of power) and impersonal coercive power (as being an ineffective basis of power) were mentioned with the highest frequencies. In regard to the appropriateness of their use in classroom management, personal reward power was approved by all the participants who mentioned it, while coercive power was disapproved by all the participants who regarded it as an ineffective, and by almost all the others who regarded it as an effective basis of power. The literature on the power interactions between teachers and students have so far been theoretically based on the earliest form of French and Raven’s taxonomy of power bases presented in 1959. The present study points to the need to take the taxonomy in its final, the most comprehensive and thus the most explanatory form that it took in 1993. The stated taxonomy was presented in its final form, and implications of the findings for research and practice were also discussed. 

French ve Raven taksonomisinin ulaşmış olduğu son hali teorik çerçeve olarak alan bu nitel araştırmanın amacı, bir grup öğretmen adayının lise yıllarındaki öğrencilik deneyimlerine dayanarak dile getirebilecekleri, güç temellerinin etkililiğine ve sınıf yönetimi sürecinde uygunluklarına ilişkin değerlendirmelerini ortaya koymaktır. 345 öğretmen adayının açık uçlu sorulara verdikleri cevaplara dayanan bulgular, katılımcıların en yüksek frekansla dile getirilen etkili güç temelinin kişisel ödül gücü, en yüksek frekansla dile getirilen etkisiz güç temelinin ise kişisel olmayan zorlayıcı güç olduğunu göstermektedir. Kişisel ödül gücünü dile getiren katılımcıların tamamı bu gücü sınıf yönetimi sürecinde uygun bulurken, kişisel olmayan zorlayıcı gücü etkisiz olarak dile getiren katılımcıların tamamının, etkili olarak dile getiren katılımcıların ise tamama yakının bu güç temelini sınıf yönetiminde uygun bulmadıkları görülmüştür. Sınıfta öğretmen-öğrenci güç etkileşimlerine ilişkin alanyazın French ve Raven taksonomisinin 1959 yılındaki 5 boyutlu ilk halini esas almaktadır. Bu araştırma ise söz konusu taksonominin 1993 senesinde ulaştığı son noktadaki, en kapsamlı ve dolayısıyla da en açıklayıcı hali ile bu alandaki araştırmalara çerçeve alınması gerektiğine işaret etmektedir. Araştırma kapsamında taksonomi ulaştığı son haliyle tanıtılmış, bulgulara dayalı olarak araştırma ve uygulama önerileri geliştirilmiştir.