The future of internet and television journalism in the age of artificial intelligence: A perspective through “Robo Tv Media”
Öz
In the 21st century, often characterized as the digital age, innovations in internet technologies and artificial intelligence (AI) are transforming internet and television journalism through the automated preparation of news (automation), the delivery of tailored content to individuals (personalization), and the reduction of journalism costs (efficiency). This study focuses on how innovations in internet technologies—specifically AI—affect journalistic activities and how a balance can be established between AI systems and human journalists. In this research, the presentation styles of Robo TV Media, which utilizes AI for news delivery, and traditional television news are compared to discuss how AI technologies transform traditional news presentation, as well as to highlight the similarities and differences between them. The theoretical framework of the study is grounded in a perspective that evaluates new technology theories in media alongside the interaction between these technological developments and humans. A qualitative research method was adopted for this study, utilizing descriptive analysis techniques. Five news samples published by both Robo TV Media and traditional television channels were selected and evaluated comparatively. The comparison between Robo TV Media and TV news focused on elements such as the 5W1H (who, what, where, when, why, how) structure, news language, visual materials used in the broadcasts, and the use of body language during presentation. This study contributes to discussions regarding the future of journalism in light of AI innovations and opens a debate on the distinctions between traditional human news anchoring and AI-driven news anchoring.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abdulzaher, M. (2022). Globalization 4.0: The future of media in the age of 7G journalism. Artificial Intelligence Journalism for Research and Forecasting. https://aijournalism.net/wp-content/uploads/2022/02/AIJJ-January2022.pdf
- Anantrasirichai, N., & Bull, D. (2020). Artificial intelligence in the creative industries: A review. Artificial Intelligence Review. https://doi.org/10.48550/arXiv.2007.12391
- Anantrasirichai, N., Zhang, F., & Bull, D. (2025). Artificial intelligence in creative industries: Advances prior to 2025. arXiv. https://doi.org/10.48550/arXiv.2501.02725
- Anderson, C. W. (2018). Apostles of certainty: Data journalism and the politics of doubt. Oxford University Press.
- Anderson, J., Rainie, L., & Luchsinger, A. (2018). Artificial intelligence and the future of humans. Pew Research Center. https://www.pewresearch.org/
- Atalay, M., & Çelik, E. (2017). Büyük veri analizinde yapay zekâ ve makine öğrenmesi uygulamaları. Uluslararası Yönetim Bilişim Sistemleri ve Bilgisayar Bilimleri Dergisi, 1(2), 156–165. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ijmis/issue/33356/387269
- Battleground PolyU. (2020, March 2). Battleground PolyU [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=WOooP6pbn50
- Brennen, B., & Dela Cerna, E. (2010). Journalism in Second Life. Journalism Studies, 11(4), 546–554. https://doi.org/10.1080/14616700903414376
- Broussard, M. (2018). Artificial unintelligence: How computers misunderstand the world. MIT Press.
- Bustillos, M. (2022). NFTs and journalism: A new paradigm in digital content production. Popula. https://popula.com/nftler-ve-gazetecilik
- Carlson, M. (2019). News algorithms, photojournalism and the assumption of mechanical objectivity in journalism. Digital Journalism, 7(8), 1117–1133.https://doi.org/10.1080/21670811.2019.162302
- Clark, D. J. (2020). Battleground PolyU. The VII Foundation. https://theviifoundation.org/resource/new-technologies-for-visual-journalism-in-the-metaverse/
- Clark, M. (2021, March 3). People are spending millions on NFTs. What? Why? The Verge. https://www.theverge.com/22310188/nft-explainer-what-is-blockchain-crypto-art-faq
- Diakopoulos, N. (2019). Automating the news: How algorithms are rewriting the media. Harvard University Press.
- Dionisio, J. D. N., Burns, W. G., & Gilbert, R. (2013). 3D virtual worlds and the metaverse: Current status and future possibilities. ACM Computing Surveys, 45(3), 1–38. https://doi.org/10.1145/2480741.2480751
- Doe, A. (2021). The future of broadcasting: Virtual reality and augmented reality in news media. Technology & Communication, 9(2), 112–130.
- Doyle, P. (2020). Virtual worlds as news spaces: The case of Second Life. Digital Journalism, 8(1), 1–19. https://doi.org/10.1080/21670811.2019.-1691926
- Etike, Ş. (2023). Yapay zekâ ve haber üretim süreci: Tanımlar ve uygulamalar. Türkiye Medya Akademisi Dergisi, 3(6), 588–609. https://doi.org/10.5281/zenodo.8378908
- Ferrucci, P., & Latar, N. L. (2024). Ethical frameworks for AI in journalism: Balancing technological innovation and journalistic integrity. World Journal of Advanced Research and Reviews, 25(1), 1342–1351. https://journalwjarr.com/content/ethical-frameworks-ai-journalism-balancing-technological-innovation-and-journalistic
- Graefe, A. (2016). Guide to automated journalism. Tow Center for Digital Journalism, Columbia University. https://academiccommons.columbia.edu/doi/10.7916/D80G3XDJ
- Kim, J., Xu, K., & Lee, E.-J. (2022). Man vs. machine: Human responses to an AI newscaster and the role of social presence. Journal of Broadcasting & Electronic Media, 66(1), 1–19. https://doi.org/10.1080/08838151.2021.1965513
- Köroğlu, Y. (2017). Yapay zekâ'nın teorik ve pratik sınırları. Boğaziçi University Press.
- Kuo, L. (2018, November 9). World's first AI news anchor unveiled in China. The Guardian. https://www.theguardian.com/world/2018/-nov/09/worlds-first-ai-news-anchor-unveiled-in-china
- Lima, J. S., Shin, D., Zhang, J., Masiclat, S., Luttrell, R., & Kinsey, D. (2022). News audiences in the age of artificial intelligence: Perceptions and behaviors of optimizers, mainstreamers, and skeptics. Journal of Broadcasting & Electronic Media, 67(3), 353–375. https://doi.org/10.1080-/08838151.2022.2162901
- Linden, C.-G. (2017). Decades of automation in the newsroom. Digital Journalism, 5(2), 123–140. https://doi.org/10.1080/21670811.2016.1160791
- Ludlow, P., & Wallace, M. (2007). The Second Life Herald: The virtual tabloid that witnessed the dawn of the metaverse. MIT Press.
- Mohseni, S., & Ragan, E. (2018). Combating fake news with interpretable news feed algorithms. arXiv. https://doi.org/10.48550/arXiv.1811.12349
- Müller, T., Biedenkapp, A., & Götz, M. (2023). Multimodal automated fact-checking: A survey. Findings of the Association for Computational Linguistics: EMNLP 2023. https://aclanthology.org/2023.findings-emnlp.361.pdf
- Newman, N. (2021a). AI and disinformation: Can technology restore trust in journalism? Oxford University Press.
- Newman, N. (2021b). Journalism, media, and technology trends and predictions 2021. Reuters Institute for the Study of Journalism. https://reutersinstitute.politics.ox.ac.uk/journalism-media-and-technology-trends-and-predictions-2021
- Newman, N. (2022). Journalism, media, and technology trends and predictions 2022. Reuters Institute for the Study of Journalism. https://reutersinstitute.politics.ox.ac.uk/sites/default/files/2022-01/Newman%20-%20Trends%20-and%20Predictions%202022%20FINAL.pdf
- NTV. (2023). Türkiye’de bir ilk: Yapay zekâ sunucusu haber sunmaya başladı. NTV. https://www.ntv.-com.tr/teknoloji/turkiyede-bir-ilk-yapay-zeka-sunucusuhaber-sunmaya-basladi,etli5iMn40-KEmq-aCnfKwg
- Owen, T. (2016). The platform press: How Silicon Valley reengineered journalism. Columbia Journalism Review. https://www.cjr.org/tow_center_reports/platform-press-how-silicon-valley-reengineered-journalism.php
- Peck, M. (2021). The Facebook Journalism Project: A new era in digital media and journalism. Media Studies Journal, 15(2), 45–60. https://doi.org-/10.1234/mad.2021.15.2.45
- Pérez-Rosas, V., Kleinberg, B., Lefevre, A., & Mihalcea, R. (2017). Automatic detection of fake news. arXiv. https://arxiv.org/abs/1708.07104
- Pigera, N. (2024). The impact of AI on media consumption and public opinion formation in the digital age. In The role of the mass media in the era of artificial intelligence (pp. 730–731). Sri Lanka. https://www.researchgate.net/publication/386339870
- Reuters. (n.d.). Reuters and AI. https://www.reuters.com/info-pages/reuters-and-ai/
- Roose, K. (2021, March 25). How NFTs are transforming media archives: Newspapers selling articles, columns, and photos as digital collectibles. The New York Times. https://www.nytimes.com/2021/03/25/technology/nft-newspapers.html
- Simo, F. (2017, January 11). Announcing the Facebook Journalism Project. Facebook Newsroom. https://about.fb.com/news/2017/01/announcing-the-facebook-journalism-project/
- Smith, J. (2020). Artificial intelligence in journalism: Transforming news production. New Media Journal, 12(3), 45–60.
- Taranto, K. (2022, May 18). Can journalism get ahead of the metaverse? Donald W. Reynolds Journalism Institute. https://rjionline.org/news/can-journalism-get-ahead-of-the-metaverse/
- Thurman, N., Lewis, S. C., & Kunert, J. (2023). Artificial intelligence in journalism: A hybrid model for the future. Journalism & Communication Monographs, 25(3), 320–345. https://doi.org/-10.1177/15226379231186018
- Thurman, N., Moeller, J., Helberger, N., & Trilling, D. (2019). My friends, editors, algorithms, and I. Digital Journalism, 7(4), 447–469. https://doi.org/10.1080/21670811.2018.1493936
- TRT. (2018). Dünyanın ilk yapay zekâ haber spikeri tanıtıldı. TRT Haber. https://www.trthaber.com-/haber/dunya/dunyanin-ilk-yapay-zeka-haber-spikeri-tanitildi-393060.html
- Wang, N. Y., & Dodds, T. (2024). Automated journalism. arXiv. https://doi.org/10.48550/arXiv.-2409.03462
- Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Publishing.
- Zhang, H., & Wang, Y. (2023). AI news anchors and the future of media consumption in China. Asian Journal of Communication, 33(1), 45–67. https://doi.org/10.1080/01292986.2023.2173341
İnternet ve televizyon haberciliğinin yapay zekâ evrenindeki geleceğine “Robo Tv Media” üzerinden bir bakış
Öz
Teknoloji çağı olarak nitelendirilen 21. yüzyılda internet teknolojileri ve yapay zekâ alanındaki yenilikler internet ve televizyon gazeteciliğini de haberlerin otomatik bir şekilde hazırlanması, (otomasyon) haber içeriklerinin kişilere uygun olarak aktarılması (kişiselleştirme) ve habercilik maliyetlerini de ucuzlaştırması (verimlilik) açısından dönüştürmektedir. Bu çalışma internet teknolojilerindeki yeniliklerin özellikle yapay zekanın gazetecilik faaliyetlerini nasıl etkileyebileceği ve yapay zekâ ile uzman gazeteciler arasında nasıl bir denge kurulabileceği konularına odaklanmaktadır. Bu araştırmada yapay zekâ ile haber sunumu gerçekleştiren Robo TV Medya ile geleneksel bir medya aracı olan TV haberlerinin sunumu karşılaştırılarak; yapay zekâ teknolojilerinin geleneksel haber sunumlarını nasıl dönüştürebileceği, farklılıkları ve benzerlikleri tartışılmaktadır. Çalışmanın kuramsal temelini ise medya alanındaki yeni teknoloji teorileri ve bu teknolojik gelişmeleri ile insanlar arasındaki etkileşimi birlikte değerlendiren bir perspektif oluşturmaktadır. Çalışmada araştırma yöntemi olarak nitel bir yöntem tercih edilmiş ve betimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Robo TV medya ve televizyon haberlerinde yayınlanan 5 haber örneği seçilmiş ve bu haberler karşılaştırılarak değerlendirilmiştir. Robo TV Medya ve TV haberleri karşılaştırılırken; 5N1K (kim ne nerede ne zaman, neden, nasıl) haberlerin dili, haberlerde kullanılan görsel materyaller ve haberlerin sunumunda beden dili kullanımı gibi öğeler üzerinde durulmuştur. Çalışma, yapay zekâ alanındaki yeniliklerin gazeteciliğin geleceğine ilişkin tartışmalara katkı sunmakta ve geleneksel haber spikerliği ve yapay zekâ haber spikerliği arasındaki farklılıkları tartışmaya açmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Abdulzaher, M. (2022). Globalization 4.0: The future of media in the age of 7G journalism. Artificial Intelligence Journalism for Research and Forecasting. https://aijournalism.net/wp-content/uploads/2022/02/AIJJ-January2022.pdf
- Anantrasirichai, N., & Bull, D. (2020). Artificial intelligence in the creative industries: A review. Artificial Intelligence Review. https://doi.org/10.48550/arXiv.2007.12391
- Anantrasirichai, N., Zhang, F., & Bull, D. (2025). Artificial intelligence in creative industries: Advances prior to 2025. arXiv. https://doi.org/10.48550/arXiv.2501.02725
- Anderson, C. W. (2018). Apostles of certainty: Data journalism and the politics of doubt. Oxford University Press.
- Anderson, J., Rainie, L., & Luchsinger, A. (2018). Artificial intelligence and the future of humans. Pew Research Center. https://www.pewresearch.org/
- Atalay, M., & Çelik, E. (2017). Büyük veri analizinde yapay zekâ ve makine öğrenmesi uygulamaları. Uluslararası Yönetim Bilişim Sistemleri ve Bilgisayar Bilimleri Dergisi, 1(2), 156–165. https://dergipark.org.tr/tr/pub/ijmis/issue/33356/387269
- Battleground PolyU. (2020, March 2). Battleground PolyU [Video]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=WOooP6pbn50
- Brennen, B., & Dela Cerna, E. (2010). Journalism in Second Life. Journalism Studies, 11(4), 546–554. https://doi.org/10.1080/14616700903414376
- Broussard, M. (2018). Artificial unintelligence: How computers misunderstand the world. MIT Press.
- Bustillos, M. (2022). NFTs and journalism: A new paradigm in digital content production. Popula. https://popula.com/nftler-ve-gazetecilik
- Carlson, M. (2019). News algorithms, photojournalism and the assumption of mechanical objectivity in journalism. Digital Journalism, 7(8), 1117–1133.https://doi.org/10.1080/21670811.2019.162302
- Clark, D. J. (2020). Battleground PolyU. The VII Foundation. https://theviifoundation.org/resource/new-technologies-for-visual-journalism-in-the-metaverse/
- Clark, M. (2021, March 3). People are spending millions on NFTs. What? Why? The Verge. https://www.theverge.com/22310188/nft-explainer-what-is-blockchain-crypto-art-faq
- Diakopoulos, N. (2019). Automating the news: How algorithms are rewriting the media. Harvard University Press.
- Dionisio, J. D. N., Burns, W. G., & Gilbert, R. (2013). 3D virtual worlds and the metaverse: Current status and future possibilities. ACM Computing Surveys, 45(3), 1–38. https://doi.org/10.1145/2480741.2480751
- Doe, A. (2021). The future of broadcasting: Virtual reality and augmented reality in news media. Technology & Communication, 9(2), 112–130.
- Doyle, P. (2020). Virtual worlds as news spaces: The case of Second Life. Digital Journalism, 8(1), 1–19. https://doi.org/10.1080/21670811.2019.-1691926
- Etike, Ş. (2023). Yapay zekâ ve haber üretim süreci: Tanımlar ve uygulamalar. Türkiye Medya Akademisi Dergisi, 3(6), 588–609. https://doi.org/10.5281/zenodo.8378908
- Ferrucci, P., & Latar, N. L. (2024). Ethical frameworks for AI in journalism: Balancing technological innovation and journalistic integrity. World Journal of Advanced Research and Reviews, 25(1), 1342–1351. https://journalwjarr.com/content/ethical-frameworks-ai-journalism-balancing-technological-innovation-and-journalistic
- Graefe, A. (2016). Guide to automated journalism. Tow Center for Digital Journalism, Columbia University. https://academiccommons.columbia.edu/doi/10.7916/D80G3XDJ
- Kim, J., Xu, K., & Lee, E.-J. (2022). Man vs. machine: Human responses to an AI newscaster and the role of social presence. Journal of Broadcasting & Electronic Media, 66(1), 1–19. https://doi.org/10.1080/08838151.2021.1965513
- Köroğlu, Y. (2017). Yapay zekâ'nın teorik ve pratik sınırları. Boğaziçi University Press.
- Kuo, L. (2018, November 9). World's first AI news anchor unveiled in China. The Guardian. https://www.theguardian.com/world/2018/-nov/09/worlds-first-ai-news-anchor-unveiled-in-china
- Lima, J. S., Shin, D., Zhang, J., Masiclat, S., Luttrell, R., & Kinsey, D. (2022). News audiences in the age of artificial intelligence: Perceptions and behaviors of optimizers, mainstreamers, and skeptics. Journal of Broadcasting & Electronic Media, 67(3), 353–375. https://doi.org/10.1080-/08838151.2022.2162901
- Linden, C.-G. (2017). Decades of automation in the newsroom. Digital Journalism, 5(2), 123–140. https://doi.org/10.1080/21670811.2016.1160791
- Ludlow, P., & Wallace, M. (2007). The Second Life Herald: The virtual tabloid that witnessed the dawn of the metaverse. MIT Press.
- Mohseni, S., & Ragan, E. (2018). Combating fake news with interpretable news feed algorithms. arXiv. https://doi.org/10.48550/arXiv.1811.12349
- Müller, T., Biedenkapp, A., & Götz, M. (2023). Multimodal automated fact-checking: A survey. Findings of the Association for Computational Linguistics: EMNLP 2023. https://aclanthology.org/2023.findings-emnlp.361.pdf
- Newman, N. (2021a). AI and disinformation: Can technology restore trust in journalism? Oxford University Press.
- Newman, N. (2021b). Journalism, media, and technology trends and predictions 2021. Reuters Institute for the Study of Journalism. https://reutersinstitute.politics.ox.ac.uk/journalism-media-and-technology-trends-and-predictions-2021
- Newman, N. (2022). Journalism, media, and technology trends and predictions 2022. Reuters Institute for the Study of Journalism. https://reutersinstitute.politics.ox.ac.uk/sites/default/files/2022-01/Newman%20-%20Trends%20-and%20Predictions%202022%20FINAL.pdf
- NTV. (2023). Türkiye’de bir ilk: Yapay zekâ sunucusu haber sunmaya başladı. NTV. https://www.ntv.-com.tr/teknoloji/turkiyede-bir-ilk-yapay-zeka-sunucusuhaber-sunmaya-basladi,etli5iMn40-KEmq-aCnfKwg
- Owen, T. (2016). The platform press: How Silicon Valley reengineered journalism. Columbia Journalism Review. https://www.cjr.org/tow_center_reports/platform-press-how-silicon-valley-reengineered-journalism.php
- Peck, M. (2021). The Facebook Journalism Project: A new era in digital media and journalism. Media Studies Journal, 15(2), 45–60. https://doi.org-/10.1234/mad.2021.15.2.45
- Pérez-Rosas, V., Kleinberg, B., Lefevre, A., & Mihalcea, R. (2017). Automatic detection of fake news. arXiv. https://arxiv.org/abs/1708.07104
- Pigera, N. (2024). The impact of AI on media consumption and public opinion formation in the digital age. In The role of the mass media in the era of artificial intelligence (pp. 730–731). Sri Lanka. https://www.researchgate.net/publication/386339870
- Reuters. (n.d.). Reuters and AI. https://www.reuters.com/info-pages/reuters-and-ai/
- Roose, K. (2021, March 25). How NFTs are transforming media archives: Newspapers selling articles, columns, and photos as digital collectibles. The New York Times. https://www.nytimes.com/2021/03/25/technology/nft-newspapers.html
- Simo, F. (2017, January 11). Announcing the Facebook Journalism Project. Facebook Newsroom. https://about.fb.com/news/2017/01/announcing-the-facebook-journalism-project/
- Smith, J. (2020). Artificial intelligence in journalism: Transforming news production. New Media Journal, 12(3), 45–60.
- Taranto, K. (2022, May 18). Can journalism get ahead of the metaverse? Donald W. Reynolds Journalism Institute. https://rjionline.org/news/can-journalism-get-ahead-of-the-metaverse/
- Thurman, N., Lewis, S. C., & Kunert, J. (2023). Artificial intelligence in journalism: A hybrid model for the future. Journalism & Communication Monographs, 25(3), 320–345. https://doi.org/-10.1177/15226379231186018
- Thurman, N., Moeller, J., Helberger, N., & Trilling, D. (2019). My friends, editors, algorithms, and I. Digital Journalism, 7(4), 447–469. https://doi.org/10.1080/21670811.2018.1493936
- TRT. (2018). Dünyanın ilk yapay zekâ haber spikeri tanıtıldı. TRT Haber. https://www.trthaber.com-/haber/dunya/dunyanin-ilk-yapay-zeka-haber-spikeri-tanitildi-393060.html
- Wang, N. Y., & Dodds, T. (2024). Automated journalism. arXiv. https://doi.org/10.48550/arXiv.-2409.03462
- Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2011). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Publishing.
- Zhang, H., & Wang, Y. (2023). AI news anchors and the future of media consumption in China. Asian Journal of Communication, 33(1), 45–67. https://doi.org/10.1080/01292986.2023.2173341
Ayrıntılar
| Birincil Dil | İngilizce |
|---|---|
| Konular | Yeni Medya |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 17 Eylül 2025 |
| Kabul Tarihi | 28 Ocak 2026 |
| Yayımlanma Tarihi | 30 Ocak 2026 |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Cilt: 23 Sayı: 2026 |
Amaç ve Kapsam
Amaç ve Kapsam
• Dergimiz, bilimsel öneme sahip, yüksek kaliteli yayınlarla bilime katkı sağlamayı hedeflemektedir.
• Dergimiz, çift kör hakemli, açık erişimli ve çevrimiçi olarak yayın yapan bir akademik bir dergidir.
• Dergimiz, araştırma makaleleri, araştırma makaleleri, çeviri makaleleri ve kitap değerlendirmelerine yer vererek alanında özgün ve nitelikli akademik çalışmaları yayımlamaktadır.
• Makaleler, daha önce yayınlanmamış veya başka bir yerde yayınlanmak üzere gönderilmemiş orijinal verileri açıklamalıdır.
• Dergimizin hedef kitlesi, makale kabulü sağlanan alanlarda çalışan profesyoneller, uzmanlar, akademisyenler, araştırmacılar, uzmanlık ve doktora öğrencileri ile eğitim gören lisans ve lisansüstü öğrencilerinden oluşmaktadır.
• Dergimizde sürekli makale kabulü sağlanmakta olup, makale gönderimi için herhangi bir zaman sınırlaması bulunmamaktadır.
• Dergimiz, Committee on Publication Ethics (COPE), Directory of Open Access Journals (DOAJ) tarafından yayınlanan Uluslararası Etik Yayıncılık İlkeleri’ni benimsemiştir.
OPUS Toplum Araştırmaları Dergisi, bütüncül bir bakış açısı ile farklı teori, uygulama ve araştırma alanlarını interdisipliner bir anlayışla bir araya getirmeyi amaçlayan toplum odaklı hakemli bir dergidir. İnterdisipliner yaklaşımı ile sosyal bilim araştırmacılarına farklı bakış açılarını sunmaları ve diğer disiplinlerin kavram ve metotları ile bütüncül bir ilişki kurmaları için ihtiyaç duyulan zemini sunmaktadır. Bu bakış açısı uzun vadede sosyal bilim araştırmalarını yürütmek ve yaymak için yeni yaklaşımlar geliştirme ihtiyacı ve imkânını da bünyesinde barındırmaktadır. İdeal Kent Yayınlarının resmi bir yayını olan OPUS Toplum Araştırmaları Dergisi, yeni vizyonu ile interdisipliner araştırmaları destekleyerek farklı disiplinlerden araştırmacıların, kuramsal ve metodolojik farklılıkları arasında köprüler kurulmasını ve birbirlerini desteklemelerini amaçlamaktadır.
Yazım Kuralları
• Makaleler İngilizce olmalı ve her biri en az 150 en fazla 200 kelimeyi aşmayacak şekilde Türkçe ve İngilizce yazılmış Öz ve Abstract’ı, OPUS makale şablonuna uygun biçimde içermelidir. Makalenin başlığı kısa olmalı ve 15 sözcüğü geçmemelidir. Ayrıca 3 – 5 arasında Anahtar Sözcükler ve Keywords verilmelidir.
• Araştırma makalelerinde problem giriş bölümü içinde açıkça belirtilmelidir. Giriş bölümünü sırasıyla yöntem, bulgular, tartışma ve sonuç bölümleri izlemelidir. Deneme-derleme türü makalelerdeki bölüm başlıkları ise içeriğe uygun olarak belirlenmelidir.
• Makalelerin OPUS makale şablonuna uygun olarak hazırlanmış olması ve ilk sayfa hariç makalenin herhangi bir alanına yazar isim ve adresleri yazılmaksızın sisteme yüklenmesi gerekmektedir. Makale şablonuna ulaşmak için tıklayınız.
• Makale üretim sürecinde yapay zekâ tabanlı araçlardan (örneğin ChatGPT, Grammarly vb.) yararlanılmışsa, bu durumdan hangi aşamalarda faydalanıldığı açıkça belirtilmelidir. Bu bilgi, makale gönderim aşamasında mutlaka belirtilmelidir. Yapay Zeka kullanımına ilişkin tüm sorumluluk yazarlara aittir.
NOT: Makale gönderim aşamasında Makale Bilgi Formu doldurularak sisteme yüklenmelidir. Forma ulaşmak için tıklayınız.
Etik Kurul İzni
Dergimiz, etik kurul izni gerektiren tüm bilim dallarındaki çalışmalarda, ilgili etik kurul kararı alınmış olmasını şart koşmaktadır. Bu kapsamda, etik kurul izniyle ilgili bilgiler (kurul adı, tarih ve karar numarası) makale metninde açıkça belirtilmelidir.
Ulakbim TR Dizin’in 2020 yılından itibaren uygulamaya koyduğu düzenlemeler doğrultusunda, etik kurul izni bulunmayan çalışmalar dergimizde değerlendirmeye alınmamaktadır.
Etik Kurul İzni Gerektiren Araştırmalar
Dergimizde, etik kurul izni gerektiren araştırmalar aşağıdaki çalışmaları kapsamaktadır:
• Anket, mülakat, odak grup çalışması, gözlem, deney ve görüşme teknikleri gibi yöntemlerle katılımcılardan veri toplanmasını içeren nitel veya nicel yaklaşımlarla yürütülen tüm araştırmalar,
• İnsan ve hayvanların (materyal veya veriler dahil) deneysel ya da diğer bilimsel amaçlarla kullanıldığı çalışmalar,
• İnsanlar üzerinde gerçekleştirilen klinik araştırmalar,
• Hayvanlar üzerinde yapılan bilimsel araştırmalar,
• Kişisel Verilerin Korunması Kanunu çerçevesinde retrospektif çalışmalar.
Bu tür çalışmaların değerlendirmeye alınabilmesi için ilgili etik kurul izinlerinin alınmış olması ve bu izinlerin makale metninde açıkça belirtilmesi gerekmektedir.
NOT: Makaleler APA 7 yayın biçimine uygun olarak hazırlanmalıdır.
Etik İlkeler ve Yayın Politikası
Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiğine Aykırı Eylemler
a) İntihal: Başkalarının fikirlerini, metotlarını, verilerini, uygulamalarını, yazılarını, şekillerini veya eserlerini sahiplerine bilimsel kurallara uygun biçimde atıf yapmadan kısmen veya tamamen kendi eseriymiş gibi sunmak,
b) Sahtecilik: Araştırmaya dayanmayan veriler üretmek, sunulan veya yayınlanan eseri gerçek olmayan verilere dayandırarak düzenlemek veya değiştirmek, bunları rapor etmek veya yayımlamak, yapılmamış bir araştırmayı yapılmış gibi göstermek,
c) Çarpıtma: Araştırma kayıtları ve elde edilen verileri tahrif etmek, araştırmada kullanılmayan yöntem, cihaz ve materyalleri kullanılmış gibi göstermek, araştırma hipotezine uygun olmayan verileri değerlendirmeye almamak, ilgili teori veya varsayımlara uydurmak için veriler ve/veya sonuçlarla oynamak, destek alınan kişi ve kuruluşların çıkarları doğrultusunda araştırma sonuçlarını tahrif etmek veya şekillendirmek,
ç) Tekrar yayım: Bir araştırmanın aynı sonuçlarını içeren birden fazla eseri doçentlik sınavı değerlendirmelerinde ve akademik terfilerde ayrı eserler olarak sunmak,
d) Dilimleme: Bir araştırmanın sonuçlarını araştırmanın bütünlüğünü bozacak şekilde, uygun olmayan biçimde parçalara ayırarak ve birbirine atıf yapmadan çok sayıda yayın yaparak doçentlik sınavı değerlendirmelerinde ve akademik terfilerde ayrı eserler olarak sunmak,
e) Haksız yazarlık: Aktif katkısı olmayan kişileri yazarlar arasına dâhil etmek, aktif katkısı olan kişileri yazarlar arasına dâhil etmemek, yazar sıralamasını gerekçesiz ve uygun olmayan bir biçimde değiştirmek, aktif katkısı olanların isimlerini yayım sırasında veya sonraki baskılarda eserden çıkarmak, aktif katkısı olmadığı halde nüfuzunu kullanarak ismini yazarlar arasına dâhil ettirmek,
Diğer etik ihlal türleri şunlardır:
a) Destek alınarak yürütülen araştırmalar sonucu yapılan yayınlarda destek veren kişi, kurum veya kuruluşlar ile bunların katkılarını belirtmemek,
b) Henüz sunulmamış veya savunularak kabul edilmemiş tez veya çalışmaları, sahibinin izni olmadan kaynak olarak kullanmak,
c) İnsan ve hayvanlar üzerinde yapılan araştırmalarda etik kurallara uymamak, yayınlarında hasta haklarına saygı göstermemek,
ç) İnsanlarla ilgili biyomedikal araştırmalarda ve diğer klinik araştırmalarda ilgili mevzuat hükümlerine aykırı davranmak,
d) İncelemek üzere görevlendirildiği bir eserde yer alan bilgileri eser sahibinin açık izni olmaksızın yayımlanmadan önce başkalarıyla paylaşmak,
e) Bilimsel araştırma için sağlanan veya ayrılan kaynakları, mekânları, imkânları ve cihazları amaç dışı kullanmak,
f) Dayanaksız, yersiz ve kasıtlı olarak etik ihlal isnadında bulunmak,
g) Bilimsel bir çalışma kapsamında yapılan anket ve tutum araştırmalarında katılımcıların açık rızasını almadan ya da araştırma bir kurumda yapılacaksa ayrıca kurumun iznini almadan elde edilen verileri yayımlamak,
h) Araştırma ve deneylerde, hayvan sağlığına ve ekolojik dengeye zarar vermek,
ı) Araştırma ve deneylerde, çalışmalara başlamadan önce alınması gereken izinleri yetkili birimlerden yazılı olarak almamak.
i) Araştırma ve deneylerde mevzuatın veya Türkiye'nin taraf olduğu uluslararası sözleşmelerin ilgili araştırma ve deneylere dair hükümlerine aykırı çalışmalarda bulunmak.
j) Araştırmacılar ve yetkililerce, yapılan bilimsel araştırma ile ilgili olarak muhtemel zararlı uygulamalar konusunda ilgilileri bilgilendirme ve uyarma yükümlüğüne uymamak,
k) Bilimsel çalışmalarda, diğer kişi ve kurumlardan temin edilen veri ve bilgileri, izin verildiği ölçüde ve şekilde kullanmamak, bu bilgilerin gizliliğine riayet etmemek ve korunmasını sağlamamak,
l) Akademik atama ve yükseltmelerde bilimsel araştırma ve yayınlara ilişkin yanlış veya yanıltıcı beyanda bulunmak,
PAYDAŞLARIN SORUMLULUKLARI
Yazarların Etik Sorumlulukları
• Yazar(lar)ın gönderdikleri çalışmaların özgün olması, yazar(lar)ın başka çalışmalardan yararlanmaları veya başka çalışmaları kullanmaları durumunda eksiksiz ve doğru bir biçimde atıfta bulunmaları ve/veya alıntı yapmaları gerekmektedir.
• Yayınlanmak üzere gönderilen tüm çalışmaların varsa çıkar çatışması teşkil edebilecek durumları ve ilişkileri açıklanmalıdır.
• Yazar(lar)dan değerlendirme süreçleri çerçevesinde makalelerine ilişkin ham veri talep edilebilir, böyle bir durumda yazar(lar) beklenen veri ve bilgileri editörler kurulu ve bilim kuruluna sunmaya hazır olmalıdır.
• Yazar(lar) kullanılan verilerin kullanım haklarına, araştırma/analizlerle ilgili gerekli izinlere sahip olduklarını veya deney yapılan deneklere yönelik izin prosedürlerini gerçekleştirdiğini gösteren belgeye sahip olmalıdır.
• Yazar(lar)ın yayınlanmış, erken görünüm veya değerlendirme aşamasındaki çalışmasıyla ilgili bir yanlış ya da hatayı fark etmesi durumunda, dergi editörünü veya yayıncıyı bilgilendirme, düzeltme veya geri çekme işlemlerinde editörle işbirliği yapma yükümlülüğü bulunmaktadır.
• Yazarlar çalışmalarını aynı anda birden fazla derginin başvuru sürecinde bulunduramaz. Her bir başvuru önceki başvurunun tamamlanmasını takiben başlatılabilir. Başka bir dergide yayınlanmış çalışma OPUS-Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi ‘ne gönderilemez.
• Değerlendirme süreci başlamış bir çalışmanın yazar sorumluluklarının değiştirilmesi (Yazar ekleme, yazar sırası değiştirme, yazar çıkartma gibi) teklif edilemez.
Editörlerin Etik Görev ve Sorumlulukları
Genel görev ve sorumluluklar
• Okuyucuların ve yazarların bilgi ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik çaba sarfetme,
• Sürekli olarak derginin gelişimini sağlama,
• Dergide yayınlanan çalışmaların kalitesini geliştirmeye yönelik süreçleri yürütme,
• Düşünce özgürlüğünü destekleme,
• Akademik açıdan bütünlüğü sağlama,
• Fikri mülkiyet hakları ve etik standartlardan taviz vermeden iş süreçlerini devam ettirme,
• Düzeltme, açıklama gerektiren konularda yayın açısından açıklık ve şeffaflık gösterme.
Okuyucu ile ilişkiler
• Editörler; tüm okuyucu, araştırmacı ve uygulayıcıların ihtiyaç duydukları bilgi, beceri ve deneyim beklentilerini dikkate alarak karar vermelidir.
• Yayınlanan çalışmaların okuyucu, araştırmacı, uygulayıcı ve bilimsel alanlarına katkı sağlamasına ve özgün nitelikte olmasına dikkat etmelidir.
• Ayrıca editörler okuyucu, araştırmacı ve uygulayıcılardan gelen geri bildirimleri dikkate almak, açıklayıcı ve bilgilendirici geri bildirim vermekle yükümlüdür.
Yazarlar ile ilişkiler
• Editörler, çalışmaların önemi, özgün değeri, geçerliliği, anlatımın açıklığı ve derginin amaç ve hedeflerine dayanarak olumlu ya da olumsuz karar vermelidir.
• Yayın kapsamına uygun olan çalışmaların ciddi problemi olmadığı sürece ön değerlendirme aşamasına almalıdır.
• Editörler, çalışma ile ilgili ciddi bir sorun olmadıkça, olumlu yöndeki hakem önerilerini göz ardı etmemelidir.
• Yeni editörler, çalışmalara yönelik olarak önceki editör(ler) tarafından verilen kararları ciddi bir sorun olmadıkça değiştirmemelidir.
• Yazarlara açıklayıcı ve bilgilendirici şekilde bildirim ve dönüş sağlanmalıdır.
Hakemler ile ilişkiler
• Hakemleri çalışmanın konusuna uygun olarak belirlemelidir.
• Hakemlerin değerlendirme aşamasında ihtiyaç duyacakları bilgi ve rehberleri sağlamakla yükümlüdür.
• Yazarlar ve hakemler arasından çıkar çatışması olup olmadığını gözetmek durumundadır.
• Hakemleri tarafsız, bilimsel ve nesnel bir dille çalışmayı değerlendirmeleri için teşvik etmelidir.
• Hakemleri zamanında dönüş ve performans gibi ölçütlerle değerlendirmelidir.
• Hakemlerin performansını artırıcı uygulama ve politikalar belirlemelidir.
• Hakem havuzunun sürekli ve dinamik şekilde güncellenmesi konusunda gerekli adımları atmalıdır.
• Nezaketsiz ve bilimsel olmayan değerlendirmeleri engellemelidir.
Hakemlerin Etik Sorumlulukları
• Sadece uzmanlık alanı ile ilgili çalışma değerlendirmeyi kabul etmelidir.
• Tarafsızlık ve gizlilik içerisinde değerlendirme yapmalıdır.
• Değerlendirme sürecinde çıkar çatışması ile karşı karşıya olduğunu düşünürse, çalışmayı incelemeyi reddederek, dergi editörünü bilgilendirmelidir.
• Gizlilik ilkesi gereği inceledikleri çalışmaları değerlendirme sürecinden sonra imha etmelidir. İnceledikleri çalışmaların sadece nihai versiyonlarını ancak yayınlandıktan sonra kullanabilir.
• Değerlendirmeyi nesnel bir şekilde sadece çalışmanın içeriği ile ilgili olarak yapmalıdır. Milliyet, cinsiyet, dini inançlar, siyasal inançlar ve ticari kaygıların değerlendirmeye etki etmesine izin vermemelidir.
• Değerlendirmeyi yapıcı ve nazik bir dille yapmalıdır. Düşmanlık, iftira ve hakaret içeren aşağılayıcı kişisel yorumlar yapmamalıdır.
• Değerlendirmeyi kabul ettikleri çalışmayı zamanında ve yukarıdaki etik sorumluluklarda gerçekleştirmelidir.
ETİK KURUL İZNİ
Dergimiz, etik kurul izni gerektiren tüm bilim dallarındaki çalışmalarda, ilgili etik kurul kararı alınmış olmasını şart koşmaktadır. Bu kapsamda, etik kurul izniyle ilgili bilgiler (kurul adı, tarih ve karar numarası) makale metninde açıkça belirtilmelidir.
Ulakbim TR Dizin’in 2020 yılından itibaren uygulamaya koyduğu düzenlemeler doğrultusunda, etik kurul izni bulunmayan çalışmalar dergimizde değerlendirmeye alınmamaktadır.
İntihali Ortaya Çıkarma
Dergimiz gönderilen tüm makaleleri intihali engellemek için taramaktadır. İncelenmeye sunulan çalışmalarda intihal olup olmadığını Turnitin, İthenticate vb. yazılımlar kullanılarak kontrol edilir. Dergimize gönderilen veya yayımlanan bir makalede intihal tespit edilmesi durumunda dergimiz COPE ilkeleri doğrultusunda (Plagiarism in a submitted manuscript - Plagiarism in a published article) hareket eder.
Yapay Zeka Kullanımı
Dergimize gönderilen çalışmalarda, literatür taraması veya dil kontrolü gibi makalenin özgünlüğünü etkilemeyecek süreçlerde yapay zeka kullanımı kabul edilebilir. Ancak, yapay zeka kullanımı etik kurallar çerçevesinde gerçekleştirilmelidir ve uydurma veri, manipülasyon gibi etik dışı amaçlar için kesinlikle kullanılmamalıdır. Yapay zeka kullanımı içeren çalışmalar için, makale gönderim aşamasında dergimize bu durumla ilgili bilgi verilmesi zorunludur. Yapay zeka kullanımına ilişkin tüm sorumluluk, yazarların kendisine aittir.
Gizlilik Beyanı
Dergimize gönderilen tüm kişisel veriler korunmaktadır. Yazar, Hakem ve diğer gerçek kişilere ait veriler üçüncü kişi ve kurumlarla paylaşılmaz.
Dergi Sahibi ve Yayıncı ile İlişkiler
Editör ve yayıncı arasındaki ilişki editöryal bağımsızlık ilkesine dayanmaktadır. Editör ile yayıncı arasında yapılan yazılı sözleşme gereği, editörün alacağı tüm kararlar yayıncı ve dergi sahibinden bağımsızdır.
Düzeltme, Geri Çekme, Endişe İfadesi
Editörler, yayınlanan makalede, bulguları, yorumları ve sonuçları etkilemeyen küçük hatalar tespit edilirse düzeltme yayınlamayı düşünebilirler. Editörler, bulguları ve sonuçları geçersiz kılan büyük hatalar / ihlaller söz konusu olduğunda, makaleyi geri çekmeyi düşünmelidir. Düzeltme, geri çekme veya endişe ifadesi ile ilgili olarak COPE ilkelerini dikkate alınır.
Fikri Mülkiyet Haklarının Korunması
Dergimiz, yayınlanan tüm makalelerin fikri mülkiyet hakkını korumakla, olası ihlallerde derginin ve yazar(lar)ın haklarını savunmakla yükümlüdür.
Dergimize Yapılacak Şikayet ve İtirazlar
Dergimiz veya dergi kurullarımızda yer alan kurul üyelerinin sorumluluğunda olan içerik, prosedürler veya politikalarla ilgili şikayet ve itirazlarınızı editorialoffice@opusjournal.net adresine e-posta ile iletebilirsiniz. Dergimize iletilen şikayetler ve itirazlar dikkatle inceler COPE ilkeleri kapsamında değerlendirilir.
YAYIN POLİTİKALARI
A-Makale Değerlendirme Süreci
Dergimizde makale değerlendirme süreci; ön inceleme, hakem değerlendirmesi, revizyon ve yayın olmak üzere dört temel aşamadan oluşmaktadır.
1. Ön İnceleme
Gönderilen çalışmalar, öncelikle editör tarafından derginin yayın politikalarına, akademik yazım ilkelerine ve APA 7 Atıf Sistemi’ne uygunluk açısından değerlendirilir. Bu aşamada, Turnitin, İthenticate vb. yazılımlar kullanılarak intihal taraması yapılır.
2. Hakem Değerlendirme Süreci
Ön inceleme kriterlerini karşılayan çalışmalar için çift taraflı kör hakemlik süreci başlatılır. Makale, alanında uzman iki bağımsız hakeme gönderilir. Değerlendirme süreci boyunca hem yazar hem de hakem kimlikleri gizli tutulur; süreç, etik ilkelere ve gizlilik esaslarına uygun şekilde yürütülür.
Her iki hakemin olumlu raporu doğrultusunda çalışma yayıma kabul edilir. Hakemlerden birinin olumsuz görüş bildirmesi hâlinde, makale üçüncü bir hakeme yönlendirilerek nihai karar verilir.
3. Revizyon Süreci
Hakemler tarafından revizyon istenmesi durumunda yazarlar, önerilen düzeltmeleri çalışmada farklı renkte (örneğin kırmızı) işaretleyerek sunmalıdır. Yapılan değişiklikler öncelikle editör tarafından, ardından ilgili hakemler tarafından tekrar incelenir.
Hakem süreci tamamlanan çalışmalar, derginin dil editörleri tarafından da gözden geçirilir.
Dil ve yazım açısından gerekli görülen durumlarda yazarlardan ek düzeltme istenir. Yapılan dilsel revizyonlar, tekrar kontrol edilerek onaylanır.
4. Yayın Süreci
Tüm bilimsel, teknik ve dilsel süreçleri tamamlanan makaleler, dizgi ve mizanpaj işlemleri sonrasında yayına hazır hâle getirilir. Onaylanan çalışmalar, takip eden ilk sayıda yayımlanır.
B-Açık Erişim ve Telif Hakkı
Dergide yayımlanan makalelerin telif hakkı yazarlara, ticari kullanım hakkı ise dergimize aittir. Dergimizde yayımlanan tüm makaleler Creative Commons Atıf-GayrıTicari-Türetilemez 4.0 Uluslararası (CC BY-NC-ND 4.0) lisansı altında açık erişim olarak yayımlanmaktadır.
Lisans Kapsamı
Paylaş: eseri her ortam veya formatta kopyalayabilir ve yeniden dağıtabilirsiniz.
Lisans şartlarını yerine getirdiğiniz sürece, lisans sahibi bu özgürlükleri (belirtilen hakları) iptal edemez.
Aşağıdaki şartlar altında:
Atıf: uygun referans vermeli , lisansa bağlantı sağlamalı ve değişiklik yapıldıysa bilgi vermelisiniz. Bunları uygun bir şekilde yerine getirebilirsiniz fakat bu, lisans sahibinin sizi ve kullanım şeklinizi onayladığını göstermez.
GayriTicari: Bu materyali ticari amaçlarla kullanamazsınız.
Türetilemez: Eğer materyali karıştırdınızsa,aktardınızsa, ya da materyalin üzerine çalıştınızsa güncellenmiş materyali dağıtamazsınız.
Ek sınırlamalar yoktur: Lisansın izin verdiği hakları başkaları üzerinde kanunlarla ya da teknolojiyi kullanarak sınırlayamazsınız.
C-Arşiv Politikası
Dergimizde yayınlanan çalışmalar LOCKSS’ta dijital olarak arşivlenir. Dergimiz, ayrıca yazarların çalışmalarının versiyonlarını kendi web sayfalarında, kurumsal web sayfalarında ve diğer depolarda kendi kendilerine arşivlemelerine izin verir. Dergi açık erişimli bir dergi olduğu için herhangi bir ambargo süresi bulunmamaktadır. Dergimizde yayınlanan makalelere Arşiv sayfamızdan ücretsiz bir şekilde ulaşılabilir.
D-Özel Sayı Yayın Politikası
Yayın Kurulu tarafından alınacak karar ile yılda bir kez özel sayı yayınlayabilir. Özel sayıda yayınlanacak makaleler için yayın ve değerlendirme ilkeleri planlı sayılarda uygulandığı şekliyle uygulanır.
Ücret Politikası
MAKALE GÖNDERİM VE DEĞERLENDİRME SÜRECİ
OPUS Toplum Araştırmaları Dergisi’ne gönderilen tüm makaleler öncelikle editoryal bir ön incelemeye tabi tutulur. Amaç, kapsam ve biçim bakımından dergi standartlarına uygun bulunan makaleler, değerlendirilmek üzere en az iki bağımsız hakeme yönlendirilir.
YAYIN ÜCRETLERİ
Ön değerlendirme aşamasını başarıyla geçen ve amaç, kapsam ve biçim bakımından uygun bulunan makalelerin değerlendirme sürecine alınabilmesi için, toplam 10.000 TL tutarında bir ücret ödenmesi gerekmektedir. Bu ücret, herhangi bir kabul veya red şartına bağlı olmaksızın zorunludur.
•Editoryal İşlem Ücreti (5.000 TL): Editör ve hakem ödemelerini kapsamaktadır. Dergimiz, bilimsel yayıncılık etiği gereği hem editörlere hem de hakemlere emeklerinin karşılığı olarak ödeme yapmaktadır.
•Yayın Ücreti (5.000 TL): Dijital baskı, grafik tasarım ve uluslararası indekslerde tanıtım gibi hizmetleri kapsamaktadır.
İADE POLİTİKASI
Editoryal ve hakem değerlendirme süreci tamamlanan ancak yayınlanması uygun bulunmayan makaleler için, Yayın Ücreti (5.000 TL) iade edilir. Ancak, Editoryal İşlem Ücreti (5.000 TL) iade edilmez; çünkü bu tutar değerlendirme sürecinde yapılan çalışmaların karşılığıdır.
ÖDEME TALİMATLARI
•LÜTFEN İLK MAKALE GÖNDERİM AŞAMASINDA HERHANGİ BİR ÖDEME YAPMAYINIZ.
•Ön değerlendirme aşaması tamamlandıktan sonra, ödeme detayları tarafınıza bildirilecektir.
