Medical Waste Management in Healthcare Facilities

Öz

Considering the volume of the health system and the size of the service provided, a very serious medical waste load emerges in this area. Medical wastes pose a serious risk to human and environmental health. The separation, collection, storage, transportation and finally disposal of medical waste, most of which is generated by hospitals, go through processes that require extreme care and are based on some predetermined basic rules. It is a legal obligation for every healthcare professional who has a responsibility in this field, especially health managers, to have awareness and consciousness. At the same time, individuals living in the society should also have information on this subject. In all health institutions and especially in our hospitals, all health professionals, especially physicians, should receive training on medical waste management and these trainings should be updated at appropriate intervals. In this review; Basic information about the concept of medical waste in health institutions, medical waste management steps and the regulation on the control of medical wastes will be shared.

Anahtar Kelimeler

• Medical waste
• Environment and public health
• Waste management
• Medical waste disposal

Sağlık Kuruluşlarında Tıbbı Atık Yönetimi

Öz

Sağlık sisteminin hacmi ve sunulan hizmetin büyüklüğü düşünüldüğünde bu alanda çok ciddi bir tıbbi atık yükü ortaya çıkmaktadır. Tıbbi atıklar, insan ve çevre sağlığı üzerine ciddi risk teşkil etmektedir. Büyük bir çoğunluğu hastaneler tarafından oluşturulan tıbbi atıkların ayrıştırılması, toplanması, depolanması, taşınması ve son olarak da bertarafı son derece özen isteyen ve her bir aşaması önceden belirlenmiş bazı temel kurallara dayanan süreçlerden geçer. Sağlık yöneticileri ile birlikte bu alanda sorumluluğu olan her bir sağlık çalışanının farkındalık ve bilinç sahibi olması yasal zorunluluktur. Aynı zamanda toplumda yaşayan bireylerin de bu konuda bilgi sahibi olması gerekmektedir.  Tüm sağlık kurumlarında ve özellikle de hastanelerimizde başta hekimler olmak üzere tüm sağlık profesyonellerinin tıbbi atık yönetimi konusunda eğitim alması ve bu eğitimlerin uygun aralıklarla güncellenmesi gerekmektedir. Bu derlemede; sağlık kuruluşlarında tıbbi atık kavramı başta olmak üzere tıbbi atık yönetimi basamakları ve tıbbi atıkların kontrolü yönetmeliği konusundaki temel bilgiler paylaşılacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Tıbbi atık
• Çevre ve toplum sağlığı
• Tıbbi atık yönetimi
• Tıbbi atık imhası

Kaynakça

1. 1. Maalouf A, Agamuthu P. Waste management evolution in the last five decades in developing countries- A review. Waste Manag Res. 2023 Sep;41(9):1420-1434
2. 2. World Health Organization. Health-care waste. Geneva: World Health Organization; 2024 (Erişim tarihi: 13 Temmuz 2026). Erişim adresi: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/health-care-waste
3. 3. World Health Organization. Health-care waste (Internet). Geneva: World Health Organization; 2020 (Erişim tarihi: 13 Temmuz 2026). Erişim adresi: who.int
4. 4. Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği. T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. Resmî Gazete (Internet). 25 Ocak 2017 (Erişim tarihi: 13 Temmuz 2026); Sayı: 29959. Erişim adresi: mevzuat.gov.tr
5. 5. Jeha GM, Tolkachjov SN. Reducing Medical Waste. Int J Dermatol. 2025 May;64(5):791-793.
6. 6. Su G, Ong HC, Ibrahim S, Fattah IMR, Mofijur M, Chong CT. Valorisation of medical waste through pyrolysis for a cleaner environment: Progress and challenges. Environ Pollut. 2021;15; 279:116934.
7. 7. Akkaya G. Sağlık Kuruluşlarında Tıbbi Atık Yönetimi Uygulamaları ve İstanbul Örneği (Doktora Tezi). İstanbul: İstanbul Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü; 2015.
8. 8. World Health Organization. Safe management of wastes from health-care activities. 2nd ed. Chartier Y, Emmanuel J, Pieper U, Prüss A, Rushbrook P, Stringer R, et al., editors. Geneva: World Health Organization; 2014. Chapter 8, Treatment and disposal methods for health-care waste; p. 115-132.

9. 9. T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. Sıfır Atık Yönetmeliği Uygulama Kılavuzu (Internet). Ankara: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı; 2019 (Erişim tarihi: 13 Temmuz 2026). Erişim adresi: https://sifiratik.gov.tr
10. 10. Kemal Yaman, Murat Gül. Türkiye’de Atık Yönetimi ve Sıfır Atık Projesinin Değerlendirilmesi: Ankara Örneği. Trend Bus Econ. 2021;35(4):1267-96
11. 11. World Health Organization. Transmission of hepatitis B, hepatitis C and human immunodeficiency virus from needlestick injuries in health-care workers (Internet). Geneva: World Health Organization; 2003 (Erişim tarihi: 13 Temmuz 2026). Erişim adresi: https://iris.who.int/bitstreams/f0961516-baff-40e7-86ab-ccc1f5199224/download
12. 12. Çevre Kanunu, no: 2872. Resmi Gazete, 11.08.1983, Sayı: 18132. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=2872&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5.