Postpartum Dönemde Büyükanne Desteğinin Emzirme Öz Yeterlilik Düzeyine Etkisi: Kesitsel Bir Araştırma
Öz
Amaç: Postpartum dönemde büyükanne desteğinin emzirme öz yeterlilik üzerine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır.
Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel tipte olan araştırma, doğum sonrası 0-42 günlük bebeği olan 213 anne ile Ocak- Nisan 2022 tarihleri arasında Türkiye’nin doğusundaki bir ilin araştırma hastanesinin Pediatri Polikliniği’nde yürütülmüştür. Veriler anket formu ve Emzirme Öz Yeterlilik Ölçeği-Kısa Formu (EÖYÖ-KF) aracılığıyla toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde yüzde, ortalama, T-testi, Mann Whitney U Testi ve Spearman Korelasyon analizleri kullanılmıştır.
Bulgular: Büyükannelerin lohusalıkta yanında kalma süresinin ortalama 10.27±11.20 gün olduğu, %71.8’inin lohusalık sürecinde destek aldığı bulunmuştur. Büyükannelerin lohusalıkta %61’inin anne sütü dışında besin önerdiği, besin önerisinde bulunanların %43.4’ünün mama önerdiği, %74.4’ünün önerilen besinleri bebeğine verdiği tespit edilmiştir. Annelerin büyükanne desteği alma durumlarına göre emzirme öz-yeterlilik düzeyleri ve lohusalıkta kalma süreleri arasında anlamlı bir fark olduğu saptanmıştır (p<0.05). Annelerin bebeklerini Sadece Anne Sütü (SAS) ile besleme süresi ile Emzirme Öz Yeterlilik Ölçeği- Kısa Formu (EÖYÖ-KF) toplam puanı arasında ve büyükannelerin lohusalıkta yanında kalma süresi arasında pozitif yönde ilişki olduğu tespit edilmiştir (p<0.05).
Sonuç: Lohusalık döneminde büyükannelerin lohusalıkta yanında kalma süresi arttıkça annelerin bebeklerini Sadece Anne Sütü ile besleme sürelerinin ve emzirme öz yeterlilik düzeylerinin arttığı bulunmuştur.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Alioğulları A, Yılmaz Esencan T, Ünal A, Şimşek Ç. (2016). Anne sütünün faydalarını ve emzirme tekniklerini içeren görsel mesaj içerikli broşür ile annelere verilen eğitimin etkinliğinin değerlendirilmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 19(4), 252-260.
- Aluş Tokat M, Okumuş H, (2010). Translation and psychometric assessment of the Breast-feeding Self-Efficacy Scale-Short form among pregnant and postnatal women in Turkey. Midwifery. 26, 101-108.
- Aluş Tokat M, Okumuş H. (2013). Emzirme özyeterlilik algısını güçlendirmeye temelli antenatal eğitimin emzirme öz-yeterlilik algısına ve emzirme başarısına etkisi. Journal of Education Research Nursing, 10(1), 21-29.
- Balogun OO, Dagvadorj A, Anigo KM, Ota E, Sasaki S. (2015). Factors influencing breastfeeding exclusivity during the first 6 months of life in developing countries: a quantitative and qualitative systematic review. Maternal & Child Nutrition, 11(4), 433-451.
- Bölükbaş N, Erbil N, Altunbaş H, Arslan Z. (2009). Traditional practices about child care of the mothers who owner 0-12 month baby. JHS, 6(1), 164-176.
- Bulut A, Bayrakçı E. (2021). Anne Sütü Algısının Değerlendirilmesi: Ebelik ve Hemşirelik Öğrencileri. Göbeklitepe Sağlık Bilimleri Dergisi, 4(6), 173-181.
- Chen TL, Tai CJ, Chu YR, Han KC, Lin KC, Chien LY. (2011). Cultural factors and social support related to breastfeeding among immigrant mothers in Taipei City, Taiwan. Journal of Human Lactation, 27(1), 41-48.
- Corbett CA, Callister LC. (2012). Giving birth: the voices of women in Tamil Nadu, India. American Journal of Maternal Child Nursing, 37(5), 298-305.
- Darwent KL, McInnes RJ, Swanson V. (2016). The Infant Feeding Genogram: a tool for exploring family infant feeding history and identifying support needs. BMC Pregnancy Childbirth, 16, 315.
- Dashti M, Scott JA, Edwards CA, Al-Sughayer M. (2014) Predictors of breastfeeding duration among women in Kuwait: results of a prospective cohort study. Nutrients, 6(2), 711-728.